Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələri terrorçularının obyektlərini bombalayıb .....                     "Azərsığorta"nın Tovuz filialının direktoru .....                     Gəncə sakininin üzərinə darvaza düşüb .....                     Onun müttəfiqinin də namizədliyi qeydə alınmadı .....                     Milli Məclisin sektor müdirini baltalayan şəxs şikayət verib .....                     Nazarov komandasını məğlubiyyətdən xilas edib Böyüt .....                     Bakıda həyat yoldaşının qətlini sifariş verən şəxsin şikayəti əsasında məhkəmə başlayıb .....                     Bakıda daha bir avtobusda sürücü özbaşınalığı .....                     Bakıda pul haqqında düşünmədən rahat istirahət etmək olar .....                     Azərbaycanda maliyyə sektoruna investisiya artıb .....                     Türk təyyarələri İraqdakı PKK mövqelərini bombardman etdi .....                     Cocuq Mərcanlıda altı partlamamış hərbi sursat, .....                     Əfqanıstan hərbçiləri sutka ərzində 40-dan çox İŞİD terrorçusunu öldürüb .....                     Milli Məclisin sektor müdirini qətlə yetirən şəxs apellyasiya şikayəti verib .....                     “Tələb edilir ki, deputat hədiyyə ala bilməz, niyə axı?!” .....                     Ermənistanda kəskin bahalaşma .....                     Avropa İttifaqı Azərbaycandakı hansı QHT-lərə milyonlarla qrant ayırıb .....                     Fərdi sahibkarların əsas hissəsinin cəmləşdiyi dörd iqtisadi rayonun adı açıqlanıb .....                     Fazil Məmmədov Aydın Qasımovun oğluna vəzifə verdi .....                     “Balaca” məmur Şükürovun çox böyük əməlləri: .....                     Azərbaycan sərhəddində gömrük biabırçılığı .....                     Bakıda ağaclar abadlıq adı ilə kütləvi şəkildə kəsilib, .....                     İran və Gürcüstan rəhbərliyi Şimal-Cənub dəhlizini müzakirə edib .....                     Həyat yoldaşını intihar həddinə çatdıran şəxs həbs edilib .....                     Azercell-də təcrübə keçmək istəyən tələbələr üçün daha bir imkan .....                     Mağazadan seyf oğurlayanları Xəzər polisi yaxaladı .....                     Qızı Mətanət İsgəndərliyə qadağa qoyub .....                     Mətbuat katiblərini mediadan narazı salan SƏBƏBLƏR: .....                     Nəsimi rayonunda “Məktəb bağları”layihəsi çərçivəsində növbəti iməclik .....                     Bakıda güclü külək əsəcək, bəzi yerlərdə yağış yağacaq .....                     Azərbaycan nefti ucuzlaşıb .....                     Milli Məclisin nümayəndə heyəti AŞPA-nın yaz sessiyasına qatılacaq .....                     “Mənim missiyam dünyaya uşaq gətirməkdir” .....                     "Xəzərdən başlayan səyahət" Şəmkirə yetişib .....                     “Bu hadisə Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinə xələl gətirir” .....                     FETÖ-dən “cənnət vədi”: .....                     “Koreyanı birləşdirmək üçün savaşa başlayırıq” .....                     FETÖ-nun ABŞ-dakı lobbi şirkəti: .....                     Şəhid məzarına bayraq asmağa kimlər mane olur... .....                     Çoban Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin təklifini rədd etdi: .....                 

Kamran ƏLİYEV
Tarix: 6-10-2016, 17:50 | Çap et
Kamran ƏLİYEV
Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsindən sürücülərə tövsiyə

Dövlət Yol Polisi tərəfindən müntəzəm olaraq yol-nəqliyyat hadisələrinin qarşısının alınması məqsədilə profilaktiki tədbirlərin keçirilməsinə baxmayaraq, hələ də müəyyən olunmuş sürət həddini aşan, ötmə və manevr etmə qaydalarını pozan, hətta sərxoş vəziyyətə avtomobili idarə edən sürücülərə tez-tez rast gəlmək olur. Sözsüz ki, bu qayda pozmaları hər dəfə qəza ilə nəticələnmir. Amma qəzaların təhlilindən məlum olur ki, qəzanı törədən şəxs hadisəni törədənədək həmin qaydaları pozduğuna görə artıq bir neçə dəfə məsuliyyətə cəlb edilib. Lakin çox vaxt qəza nəticəsində zərərçəkən təkcə təqsirkar tərəf olmur. Əfsuslar olsun ki, bəzən qəza zamanı heç bir qayda pozuntusuna yol verməyən hərəkət iştirakçısı daha çox zərər görür. Belə qəzaların qarşısını almaq çətin olsa da onun nəticələrini yüngülləşdirmək, insanları ciddi zədələrdən qorumaq üçün müəyyən tədbirlər görmək mümkündür.
Adətən toqquşma, insan reaksiyasının qəzanın qarşısını almağa yetərli olmaması və ya nəqliyyat vasitəsinin idarəolunmaz vəziyyətə düşməsi səbəbindən baş verir. Çox vaxt sürücülər düşdükləri qəza vəziyyətləri haqqında danışarkən deyirlər: "Nə lazımdırsa etdim, amma qəzadan qaça bilmədim". Bəli, qəza vəziyyətində əvvəlcə sürücünün diqqəti yalnız ona yönəlir ki, toqquşmadan yayınsın. Bu alınmadıqda isə o, özünü taleyin ixtiyarına buraxır. Halbuki həmin anda, qəzaya bir neçə saniyə qalanda vəziyyətdən minimum itkilərlə çıxmaq və insanları xilas etmək olar.
Əgər avtomobilin hər hansı maneəyə çarpması qarşısıalınmazdırsa, sürücü nə etməli, özünü necə aparmalıdır?
Mütəxəssislərin çoxillik təcrübəyə əsaslanan ümumi rəyi belədir ki, qəza obyektiv reallıqdır. Təbii ki, bu barədə fikirlər adamda qorxu hissi yaradır. Lakin təkcə qorxu hissi qəzanın qarşısını almağa yetərli deyil. Axı qəzanın başqa adamın günahı üzündən baş verməsi də mümkündür. Qorxu əslində vəziyyəti daha da ağırlaşdırır. Çünki sürücü qorxu içində olduqda, lazımi tədbirləri görə bilmir və düzgün qərar vermək qabiliyyətini itirir.
Bəzən "qorxu anı" anlayışından çox yazır və çox danışırlar. Bu zaman insan beynində bir növ "qısa qapanma" nəzərdə tutulur. Əlbəttə, hərəkət şəraiti qəflətən dəyişdikdə, insan qorxa bilər. Amma söhbət reaksiya müddətindən, yəni təhlükəni duyan andan tədbir görülənədək keçən vaxtdan, yəni təxminən 0,2-0,5 saniyədən gedir. Reaksiya müddəti böyük olanlar diqqətsiz və hazırlıqsız sürücülərdir. Bu kateqoriyadan olan sürücülərə alkoqol və narkotik maddələrin qəbulu nəticəsində sərxoş vəziyyətdə olan şəxslər də aiddir. Onlar hərəkət şəraitinə lazımi səviyyədə fikir vermir, ətraflarında cərəyan edən hadisələri nəzarətdə saxlamırlar. Yaxşı sürücünün reaksiya cəldliyi isə hər şeydən əvvəl onun diqqətinin, istənilən təsadüfə hər an hazır olmasının nəticəsidir. Əsas məsələ isə düzgün reaksiyadır. Bu, cəldlikdən daha vacib şərtdir.
Adətən gənclərdə reaksiyanın yaşlılara nisbətən daha yaxşı olmasını deyirlər. Amma 80 km/saat sürətlə gedərkən, yolda şüşə qırıntılarını görərək, dərhal qarşıdan gələn avtomobillərin hərəkət zolağına çıxan gənc sürücünün cəldliyi təqdir edilə bilməz. O, cəld hərəkət etsə də, səhv qərar verir. Çünki ən yaxşı halda zəif toqquşmadan sonra maşının təmirinə xərclənən pula heç olmasa 10-12 şin almaq olardı. Gənc sürücü isə təhlükəsizliyi deyil, məhz təkərlərinin deşiləcəyindən qorxduğu üçün yanlış qərar verir.
Qəzanın qarşısını almaq üçün çox şey etmək olar. Qaçılmaz qəzanı da "yüngülləşdirmək mümkündür. Axı avtomobilin hərəkəti tətbiqi fizikanın qanunlarına əsaslanır. Tormozu basanda da, əyri xətt üzrə hərəkət edəndə də, təkərin yol örtüyü ilə sürtünmə qüvvəsini nəzərə alanda da həmin qanunları bilmək lazımdır.
Qəzaların ən ağır növü avtomobillərin frontal, yəni qarşı-qarşıya toqquşmasıdır. Çünki bu zaman hər iki avtomobilin sürəti və kinetik enerjisi cəmlənir. Belə hadisələr çox vaxt sürücülərin və sərnişinlərin ölümü ilə nəticələnir. Ona görə də qarşı-qarşıya toqquşmadan mümkün qədər qaçmaq məsləhətdir. Əgər toqquşmadan qaçmaq mümkün deyilsə, heç olmasa frontal zərbəni yan zərbə ilə əvəz etmək lazımdır. Amma bir məsələni də unutmaq olmaz ki, sürətli avtomobil yan hissəsi ilə ağaca dəydikdə, frontal toqquşmada olduğu kimi ciddi zədələr alır. Zərbə ortadan tutduqda, maşın bir növ ağacı "qucaqlayır", sərnişinlər sıxılır. Ona görə də ağaca qabaq və ya arxa qanadlarla dəymək daha təhlükəsizdir. Bu halda avtomobil fırlanır, lakin adətən ölüm halı olmur.
Əlbəttə, ən yaxşısı, ümumiyyətlə, toqquşmasız ötüşmək, yəni maşını yoldan çıxararaq, çöllüyə, boş sahəyə yönəltməkdir, sözsüz ki, buna şərait varsa. Bu halda avtomobildəki insanların həyatını xilas etmək mümkündür. Odur ki, çıxılmaz vəziyyətdə bütün iradəni toplayaraq yoldan boş sahəyə çıxmaq daha doğru qərar hesab edilə bilər.
Yol-nəqliyyat hadisələrində alınan xəsarətlərin xarakterini və potensial təhlükə istiqamətlərini təhlil edərkən statistik məlumatlar göstərib ki, toqquşmaların 75 faizi frontal, 12,5 faizi yandan və bir o qədər də arxadan dəyən zərbələrlə müşayiət olunur. Qeyd etdiyimiz kimi, ən təhlükəlisi frontal toqquşmadır. Araşdırmalara görə, avtomobillərin sürəti saatda 26 km-ə qədər olduqda, hadisə yalnız avtomobillərin zədələnməsi ilə nəticələnir. Sürət saatda 40 km-i keçəndə isə həm avtomobillər əzilir, həm də içərisindəki adamlar sükan çarxına, ön panelə, qabaq şüşəyə, salon detallarına dəyərək yaralanırlar. Unutmayın ki, saatda 50 km sürətlə gedən maşında əyləşmiş adamın kinetik enerjisi 3-cü mərtəbədən yıxılanla demək olar ki, eyni olur.
Ötən il ərzində respublikada baş vermiş yol-nəqliyyat qəzalarının 33,6 %-i, daha doğrusu 748-i nəqliyyat vasitələrinin toqquşması ilə nəticəsələnib. Bu qəzalarda 296 nəfər həlak olub, 1032 nəfər isə xəsarət alıb. Alınan xəsarətlərin xarakterinə gəldikdə isə, zədələrin 72 %-ni baş, 47 %-ni ayaq, 29 %-ni əl, 36 %-ni döş nahiyəsi və onurğa, 15 %-ni isə qarın və çanaq zədələri təşkil edib. Odur ki, əgər zərbə qaçılmazdırsa ilk növbədə başı qorumaq lazımdır. Çünki əl, ayaq, qabırğa sınıqlarının sağalması mümkündür, lakin boyun fəqərələrinin sınığı və ya başa dəyən güclü zərbə bəzən ölümcül ola bilir. Ona görə də hava yastığı olmayan avtomobildə sürücünün yanındakı sərnişin təhlükəsizlik kəmərini bağlayıbsa ayaqlarını möhkəmcə yerə dayamalı, sifətini isə əlləri ilə örtməlidir ki, zərbə zamanı qopan əşyalar onun sifətinə, yaxud gözlərinə xəsarət yetirməsin. Kəməri bağlamamış sərnişinin vəziyyəti isə daha ağır ola bilər. Çünki zərbə zamanı kəməri bağlı olan sərnişini kəmər saxladığı üçün o üzünü tuta bilir və qabaq şüşəyə çırpılmaması üçün onu kəmər saxlayır. lakin kəmərsiz sərnişin üzünü tutduğu halda əlləri ilə qabaq panelə dayaq verə bilmədiyinə görə daha ağır xəsarət almağa məhkum olur.
Təəssüf ki, arxada oturan və kəməri bağlamayan sərnişinlər heç nəyə dayaq verə bilmirlər. Qabaq oturacaqların söykənəcəkləri etibarsız dayaq olduğundan, onlar üçün ən uyğun vəziyyət böyrü üstə uzanaraq ayaqları qarına tərəf yığmaq və başı qolları arasına almaqdır.
Təhlükəli qəzalardan biri də arxadan gözlənilməz zərbədir. Belə zərbə zamanı hazırlıqsız adamın başı geriyə kəskin hərəkət edir ki, bu da yenə boyun fəqərələrinin sınmasına gətirib çıxara bilər. Təbii ki, arxadan zərbəni proqnozlaşdırmaq çətin məsələdir. Lakin buna imkan varsa və ya arxadan kəskin tormazlama səsi eşidilərsə başı və boyunu söykənəcəyə möhkəm sıxmaq, ayaqları döşəməyə və ya irəlidəki söykənəcəyə dirəmək, mümkündürsə, peysəri əllə bərk tutmaq lazımdır.
Qeyd olunan bütün hallarda bədəni boşaltmaq olmaz. Əksinə, əzələləri gəriltmək və bütün qüvvələri səfərbər etmək zəruridir.
Bəzən təhlükəli vəziyyətdə adamlar maşının qapısını açaraq, tullanmağa cəhd göstərirlər. Belə də etmək lazım deyil. Çünki faciə baş verə bilər. Adətən tullanan adam ya təkərin altına düşür, ya da çevrilən avtomobil onu əzir. Ən yaxşısı, düzgün vəziyyət alaraq yerində qalmaqdır.
Bir məsələni də qeyd edək ki, uzun müddət istismarda olan köhnə modelli "VAZ" markalı avtomobillərin iştirakı ilə yol-nəqliyyat hadisələri baş verdikdə qəzalarda insanların xəsarət alma ehtimalı daha böyükdür. Belə ki, istismar müddətini keçmiş belə avtomobillərin banı və digər texniki detalları qəzalar zamanı insanları xəsarət almaqdan qorumaq əvəzinə, əksinə insan üçün əməlli-başlı təhlükəyə çevrilir. Bunun səbəbi odur ki, möhkəmliyini itirmiş detallar zərbədən asanlıqla deformasiyaya uğraryır və insanlara xəsarət yetirir. Belə qəzalara xeyli misallar gətirmək olar.
Odur ki, gəlin hamılıqla yol hərəkəti qaydalarına həmişə riayət edək ki, nə qazaya düşmək kimsəyə qismət olsun, nə də qəza zamanı özünü müdafiə etmək.





 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələri terrorçularının obyektlərini bombalayıb
Dünən, 18:42
"Azərsığorta"nın Tovuz filialının direktoru iş otağında ölü tapılıb
Dünən, 18:40
Gəncə sakininin üzərinə darvaza düşüb
Dünən, 18:18
Onun müttəfiqinin də namizədliyi qeydə alınmadı - İran seçkiləri
Dünən, 18:02
Milli Məclisin sektor müdirini baltalayan şəxs şikayət verib
Dünən, 18:01
Nazarov komandasını məğlubiyyətdən xilas edib Böyüt
Dünən, 17:58
Bakıda həyat yoldaşının qətlini sifariş verən şəxsin şikayəti əsasında məhkəmə başlayıb
Dünən, 17:46
Bakıda daha bir avtobusda sürücü özbaşınalığı - VİDEO
Dünən, 17:34
Bakıda pul haqqında düşünmədən rahat istirahət etmək olar - Rusiya telekanalı
Dünən, 17:23
Azərbaycanda maliyyə sektoruna investisiya artıb
Dünən, 17:21
Türk təyyarələri İraqdakı PKK mövqelərini bombardman etdi
Dünən, 17:20
Cocuq Mərcanlıda altı partlamamış hərbi sursat, iki minaatan mərmisi və raket aşkarlanıb
Dünən, 17:17
Əfqanıstan hərbçiləri sutka ərzində 40-dan çox İŞİD terrorçusunu öldürüb
Dünən, 16:14
Milli Məclisin sektor müdirini qətlə yetirən şəxs apellyasiya şikayəti verib
Dünən, 16:14
“Tələb edilir ki, deputat hədiyyə ala bilməz, niyə axı?!” - Fazil Mustafadan ETİRAZ
Dünən, 16:11
Ermənistanda kəskin bahalaşma
Dünən, 16:09
Avropa İttifaqı Azərbaycandakı hansı QHT-lərə milyonlarla qrant ayırıb - siyahı və havada uçuşan şok rəqəmlər
Dünən, 16:08
Fərdi sahibkarların əsas hissəsinin cəmləşdiyi dörd iqtisadi rayonun adı açıqlanıb
Dünən, 16:03
Fazil Məmmədov Aydın Qasımovun oğluna vəzifə verdi – MARAQLI FAKTLAR
Dünən, 15:44
“Balaca” məmur Şükürovun çox böyük əməlləri: - keçmiş quda bütün sirləri açdı
Dünən, 15:41
Azərbaycan sərhəddində gömrük biabırçılığı - FOTOLAR
Dünən, 15:39
Bakıda ağaclar abadlıq adı ilə kütləvi şəkildə kəsilib, Mənzil-Kommunal Təsərrüfatı Birliyi cərimələnib
Dünən, 15:35
İran və Gürcüstan rəhbərliyi Şimal-Cənub dəhlizini müzakirə edib
Dünən, 15:24
Həyat yoldaşını intihar həddinə çatdıran şəxs həbs edilib - Baş Prokurorluq
Dünən, 15:22
Azercell-də təcrübə keçmək istəyən tələbələr üçün daha bir imkan
Dünən, 13:23
Mağazadan seyf oğurlayanları Xəzər polisi yaxaladı
Dünən, 13:04
Qızı Mətanət İsgəndərliyə qadağa qoyub - “Mənim haqqımda danışma”
Dünən, 12:54
Mətbuat katiblərini mediadan narazı salan SƏBƏBLƏR: - “Hər əli qələm tutan jurnalist deyil”
Dünən, 12:53
Nəsimi rayonunda “Məktəb bağları”layihəsi çərçivəsində növbəti iməclik - FOTOLAR
Dünən, 12:52
Bakıda güclü külək əsəcək, bəzi yerlərdə yağış yağacaq - Belə deyirlər...
Dünən, 12:42
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
Dünən, 12:41
Milli Məclisin nümayəndə heyəti AŞPA-nın yaz sessiyasına qatılacaq
Dünən, 12:40
“Mənim missiyam dünyaya uşaq gətirməkdir” - Elnarə
Dünən, 12:24
"Xəzərdən başlayan səyahət" Şəmkirə yetişib - Bakı-2017
Dünən, 12:17
“Bu hadisə Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinə xələl gətirir”
Dünən, 12:11
FETÖ-dən “cənnət vədi”: - “Məhəmməd Peyğəmbər (s.a.s) yuxuda dedi ki, sizsiz Cənnətə girməyəcəm”
Dünən, 12:02
“Koreyanı birləşdirmək üçün savaşa başlayırıq” – Şok hədə
Dünən, 11:57
FETÖ-nun ABŞ-dakı lobbi şirkəti: - Gülən Konqreslə əlaqələrini necə tənzimləyir?
Dünən, 11:47
Şəhid məzarına bayraq asmağa kimlər mane olur...
Dünən, 11:43
Çoban Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin təklifini rədd etdi: - “İstəmirəm, o işi qəbul etməyəcəm”
Dünən, 11:41
İrəvanda qəza: 3 erməni öldü
Dünən, 11:39
İlham Əliyev Avstriyanın sabiq prezidentini qəbul edib - FOTO
Dünən, 11:34
Elman Rüstəmovun səlahiyyətləri alınır - MƏQSƏD
Dünən, 11:32
Kəşfiyyat komitəsi Rusiyayla bağlı təhqiqatı bərpa edir
Dünən, 11:30
Turkiyəli iş adamından Anar Məmmədova XƏBƏRDARLIQ... - "...indiyə kimi borc ödənilməmişdir"
Dünən, 11:29
Baş verə biləcək hər hansı təxribatın qarşısının alınması məqsədi ilə tədbirlər həyata keçirilir - Vaqif Axundov
Dünən, 11:25
"Əxlaqım sizə dərs keçməyə bəs edər"
Dünən, 11:23
8 aylıq körpə dayanmadan yeyir: 17 kilo olub
Dünən, 11:22
Saxta MTN-çilərin məhkəməsi başladı
Dünən, 11:19
Bakıdakı atışmaya görə 3 nəfər tutuldu
Dünən, 11:18
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : dia-az@mail.ru
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru