Bakıda kriminal avtoritet qətlə yetirilib .....                     “Turanbank”ın səhmdarlarının pay bölgüsü dəyişib .....                     Azərbaycan və Bolqarıstan Baş Prokurorluqları arasında əməkdaşlıq uğurla davam etdirilir .....                     Mançesterdə terror törədən şəxsin adı açıqlanıb .....                     Səudiyyə Ərəbistanının Kralı və Niderland Kralı Prezident İlham Əliyevə .....                     Beş ölkənin kralı Azərbaycan prezidentinə məktub ünvanlayıb .....                     Frank-Valter Ştaynmayer Azərbaycan prezidentinə məktub göndərib .....                     "Porche” ilə 24 yaşlı ananı öldürən Ağaəlidən XƏBƏR VAR .....                     "Azərlotereya" büdcə öhdəliklərinin icrasına nəzarəti gücləndirməlidir .....                     Azercell-in online ingilis dili kurslarında iştirak edəcək jurnalistlər bəlli oldu .....                     “Eldar Mahmudov məni həbs etdirməklə yanlış adam seçmişdi" .....                     Aqşin Evrən buna görə xəcalət çəkir .....                     Dolların sabaha olan məzənnəsi açıqlanıb .....                     Heydər Hüseynov torpağının pulunu tələb edir .....                     "Gürcüstan, Azərbaycan və Türkiyə xüsusi təyinatlılarının birgə təlimləri olacaq" .....                     AZAL dövlət büdcəsinə olan borcunun 99,9%-ni qaytarıb .....                     Bakı-Tbilisi-Qars regionun taleyini dəyişəcək .....                     Nanənin yaşı bilindi: hamı şokda .....                     “İslam Həmrəyliyi Oyunları Azərbaycanda aparılan siyasətin bəhrəsini verdiyini nümayiş etdirdi" .....                     "Həyatımın ən yaddaqalan anı ümummilli liderimiz Heydər Əliyevlə ilk görüşdüyüm gün olub" .....                     Könül Xasıyevanın dərdi bilindi .....                     "Qaçqınkom" şefinə dövlətin iradları da yetərli deyilmiş... .....                     Zaqataladakı Diva kimdir? .....                     Putinin şəxsi aşpazı Ermənistanı qarışdırdı .....                     Bakıda keçmiş məmurun qətlini sifariş verən dəstə üzvlərinə hökm oxunub .....                     Prokuror "Vosmoy Elməddin"ə cəza istəyib .....                     Bakıda dollar ucuzlaşdı .....                     Prezident İlham Əliyev və xanımı IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının qalibləri, məşqçilər və idman ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə görüşdə .....                     Qeyri-sabit hava davam edəcək, intensiv yağış, dolu gözlənilir .....                     Bakı Lift İdarəsinin qalmaqallı rəisi niyə işə çıxmır?.. .....                     "Qəbələ" klubu Rəşad Sadiqovla yollarını ayırıb .....                     Sammitdə Azərbaycanın bayrağı olmayıb?! .....                     Keçmiş nazir müavini dünyasını dəyişdi .....                     İslam Oyunlarının keçirildiyi yer həmin ölkənin idmana hazırlığı ilə ölçülür .....                     Ermənilər Xocalı aeroportundan uçuşlara başlayır .....                     Rusiyada mayın 28-də təxribat planlaşdıran ermənilərə .....                     Londonda 3.3 milyard dollarlıq borca görə danışıqlar başlayır .....                     Bakıda xüsusi zolaqlara daxil olduğuna görə 1319 sürücü cərimələnib .....                     "Bizi aldatdı ki, işləməyə gedirəm" .....                     Gülənlə Maradonanı görüşdürən menecer nəzarətə götürüldü .....                 

Kamran ƏLİYEV
Tarix: 6-10-2016, 17:50 | Çap et
Kamran ƏLİYEV
Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsindən sürücülərə tövsiyə

Dövlət Yol Polisi tərəfindən müntəzəm olaraq yol-nəqliyyat hadisələrinin qarşısının alınması məqsədilə profilaktiki tədbirlərin keçirilməsinə baxmayaraq, hələ də müəyyən olunmuş sürət həddini aşan, ötmə və manevr etmə qaydalarını pozan, hətta sərxoş vəziyyətə avtomobili idarə edən sürücülərə tez-tez rast gəlmək olur. Sözsüz ki, bu qayda pozmaları hər dəfə qəza ilə nəticələnmir. Amma qəzaların təhlilindən məlum olur ki, qəzanı törədən şəxs hadisəni törədənədək həmin qaydaları pozduğuna görə artıq bir neçə dəfə məsuliyyətə cəlb edilib. Lakin çox vaxt qəza nəticəsində zərərçəkən təkcə təqsirkar tərəf olmur. Əfsuslar olsun ki, bəzən qəza zamanı heç bir qayda pozuntusuna yol verməyən hərəkət iştirakçısı daha çox zərər görür. Belə qəzaların qarşısını almaq çətin olsa da onun nəticələrini yüngülləşdirmək, insanları ciddi zədələrdən qorumaq üçün müəyyən tədbirlər görmək mümkündür.
Adətən toqquşma, insan reaksiyasının qəzanın qarşısını almağa yetərli olmaması və ya nəqliyyat vasitəsinin idarəolunmaz vəziyyətə düşməsi səbəbindən baş verir. Çox vaxt sürücülər düşdükləri qəza vəziyyətləri haqqında danışarkən deyirlər: "Nə lazımdırsa etdim, amma qəzadan qaça bilmədim". Bəli, qəza vəziyyətində əvvəlcə sürücünün diqqəti yalnız ona yönəlir ki, toqquşmadan yayınsın. Bu alınmadıqda isə o, özünü taleyin ixtiyarına buraxır. Halbuki həmin anda, qəzaya bir neçə saniyə qalanda vəziyyətdən minimum itkilərlə çıxmaq və insanları xilas etmək olar.
Əgər avtomobilin hər hansı maneəyə çarpması qarşısıalınmazdırsa, sürücü nə etməli, özünü necə aparmalıdır?
Mütəxəssislərin çoxillik təcrübəyə əsaslanan ümumi rəyi belədir ki, qəza obyektiv reallıqdır. Təbii ki, bu barədə fikirlər adamda qorxu hissi yaradır. Lakin təkcə qorxu hissi qəzanın qarşısını almağa yetərli deyil. Axı qəzanın başqa adamın günahı üzündən baş verməsi də mümkündür. Qorxu əslində vəziyyəti daha da ağırlaşdırır. Çünki sürücü qorxu içində olduqda, lazımi tədbirləri görə bilmir və düzgün qərar vermək qabiliyyətini itirir.
Bəzən "qorxu anı" anlayışından çox yazır və çox danışırlar. Bu zaman insan beynində bir növ "qısa qapanma" nəzərdə tutulur. Əlbəttə, hərəkət şəraiti qəflətən dəyişdikdə, insan qorxa bilər. Amma söhbət reaksiya müddətindən, yəni təhlükəni duyan andan tədbir görülənədək keçən vaxtdan, yəni təxminən 0,2-0,5 saniyədən gedir. Reaksiya müddəti böyük olanlar diqqətsiz və hazırlıqsız sürücülərdir. Bu kateqoriyadan olan sürücülərə alkoqol və narkotik maddələrin qəbulu nəticəsində sərxoş vəziyyətdə olan şəxslər də aiddir. Onlar hərəkət şəraitinə lazımi səviyyədə fikir vermir, ətraflarında cərəyan edən hadisələri nəzarətdə saxlamırlar. Yaxşı sürücünün reaksiya cəldliyi isə hər şeydən əvvəl onun diqqətinin, istənilən təsadüfə hər an hazır olmasının nəticəsidir. Əsas məsələ isə düzgün reaksiyadır. Bu, cəldlikdən daha vacib şərtdir.
Adətən gənclərdə reaksiyanın yaşlılara nisbətən daha yaxşı olmasını deyirlər. Amma 80 km/saat sürətlə gedərkən, yolda şüşə qırıntılarını görərək, dərhal qarşıdan gələn avtomobillərin hərəkət zolağına çıxan gənc sürücünün cəldliyi təqdir edilə bilməz. O, cəld hərəkət etsə də, səhv qərar verir. Çünki ən yaxşı halda zəif toqquşmadan sonra maşının təmirinə xərclənən pula heç olmasa 10-12 şin almaq olardı. Gənc sürücü isə təhlükəsizliyi deyil, məhz təkərlərinin deşiləcəyindən qorxduğu üçün yanlış qərar verir.
Qəzanın qarşısını almaq üçün çox şey etmək olar. Qaçılmaz qəzanı da "yüngülləşdirmək mümkündür. Axı avtomobilin hərəkəti tətbiqi fizikanın qanunlarına əsaslanır. Tormozu basanda da, əyri xətt üzrə hərəkət edəndə də, təkərin yol örtüyü ilə sürtünmə qüvvəsini nəzərə alanda da həmin qanunları bilmək lazımdır.
Qəzaların ən ağır növü avtomobillərin frontal, yəni qarşı-qarşıya toqquşmasıdır. Çünki bu zaman hər iki avtomobilin sürəti və kinetik enerjisi cəmlənir. Belə hadisələr çox vaxt sürücülərin və sərnişinlərin ölümü ilə nəticələnir. Ona görə də qarşı-qarşıya toqquşmadan mümkün qədər qaçmaq məsləhətdir. Əgər toqquşmadan qaçmaq mümkün deyilsə, heç olmasa frontal zərbəni yan zərbə ilə əvəz etmək lazımdır. Amma bir məsələni də unutmaq olmaz ki, sürətli avtomobil yan hissəsi ilə ağaca dəydikdə, frontal toqquşmada olduğu kimi ciddi zədələr alır. Zərbə ortadan tutduqda, maşın bir növ ağacı "qucaqlayır", sərnişinlər sıxılır. Ona görə də ağaca qabaq və ya arxa qanadlarla dəymək daha təhlükəsizdir. Bu halda avtomobil fırlanır, lakin adətən ölüm halı olmur.
Əlbəttə, ən yaxşısı, ümumiyyətlə, toqquşmasız ötüşmək, yəni maşını yoldan çıxararaq, çöllüyə, boş sahəyə yönəltməkdir, sözsüz ki, buna şərait varsa. Bu halda avtomobildəki insanların həyatını xilas etmək mümkündür. Odur ki, çıxılmaz vəziyyətdə bütün iradəni toplayaraq yoldan boş sahəyə çıxmaq daha doğru qərar hesab edilə bilər.
Yol-nəqliyyat hadisələrində alınan xəsarətlərin xarakterini və potensial təhlükə istiqamətlərini təhlil edərkən statistik məlumatlar göstərib ki, toqquşmaların 75 faizi frontal, 12,5 faizi yandan və bir o qədər də arxadan dəyən zərbələrlə müşayiət olunur. Qeyd etdiyimiz kimi, ən təhlükəlisi frontal toqquşmadır. Araşdırmalara görə, avtomobillərin sürəti saatda 26 km-ə qədər olduqda, hadisə yalnız avtomobillərin zədələnməsi ilə nəticələnir. Sürət saatda 40 km-i keçəndə isə həm avtomobillər əzilir, həm də içərisindəki adamlar sükan çarxına, ön panelə, qabaq şüşəyə, salon detallarına dəyərək yaralanırlar. Unutmayın ki, saatda 50 km sürətlə gedən maşında əyləşmiş adamın kinetik enerjisi 3-cü mərtəbədən yıxılanla demək olar ki, eyni olur.
Ötən il ərzində respublikada baş vermiş yol-nəqliyyat qəzalarının 33,6 %-i, daha doğrusu 748-i nəqliyyat vasitələrinin toqquşması ilə nəticəsələnib. Bu qəzalarda 296 nəfər həlak olub, 1032 nəfər isə xəsarət alıb. Alınan xəsarətlərin xarakterinə gəldikdə isə, zədələrin 72 %-ni baş, 47 %-ni ayaq, 29 %-ni əl, 36 %-ni döş nahiyəsi və onurğa, 15 %-ni isə qarın və çanaq zədələri təşkil edib. Odur ki, əgər zərbə qaçılmazdırsa ilk növbədə başı qorumaq lazımdır. Çünki əl, ayaq, qabırğa sınıqlarının sağalması mümkündür, lakin boyun fəqərələrinin sınığı və ya başa dəyən güclü zərbə bəzən ölümcül ola bilir. Ona görə də hava yastığı olmayan avtomobildə sürücünün yanındakı sərnişin təhlükəsizlik kəmərini bağlayıbsa ayaqlarını möhkəmcə yerə dayamalı, sifətini isə əlləri ilə örtməlidir ki, zərbə zamanı qopan əşyalar onun sifətinə, yaxud gözlərinə xəsarət yetirməsin. Kəməri bağlamamış sərnişinin vəziyyəti isə daha ağır ola bilər. Çünki zərbə zamanı kəməri bağlı olan sərnişini kəmər saxladığı üçün o üzünü tuta bilir və qabaq şüşəyə çırpılmaması üçün onu kəmər saxlayır. lakin kəmərsiz sərnişin üzünü tutduğu halda əlləri ilə qabaq panelə dayaq verə bilmədiyinə görə daha ağır xəsarət almağa məhkum olur.
Təəssüf ki, arxada oturan və kəməri bağlamayan sərnişinlər heç nəyə dayaq verə bilmirlər. Qabaq oturacaqların söykənəcəkləri etibarsız dayaq olduğundan, onlar üçün ən uyğun vəziyyət böyrü üstə uzanaraq ayaqları qarına tərəf yığmaq və başı qolları arasına almaqdır.
Təhlükəli qəzalardan biri də arxadan gözlənilməz zərbədir. Belə zərbə zamanı hazırlıqsız adamın başı geriyə kəskin hərəkət edir ki, bu da yenə boyun fəqərələrinin sınmasına gətirib çıxara bilər. Təbii ki, arxadan zərbəni proqnozlaşdırmaq çətin məsələdir. Lakin buna imkan varsa və ya arxadan kəskin tormazlama səsi eşidilərsə başı və boyunu söykənəcəyə möhkəm sıxmaq, ayaqları döşəməyə və ya irəlidəki söykənəcəyə dirəmək, mümkündürsə, peysəri əllə bərk tutmaq lazımdır.
Qeyd olunan bütün hallarda bədəni boşaltmaq olmaz. Əksinə, əzələləri gəriltmək və bütün qüvvələri səfərbər etmək zəruridir.
Bəzən təhlükəli vəziyyətdə adamlar maşının qapısını açaraq, tullanmağa cəhd göstərirlər. Belə də etmək lazım deyil. Çünki faciə baş verə bilər. Adətən tullanan adam ya təkərin altına düşür, ya da çevrilən avtomobil onu əzir. Ən yaxşısı, düzgün vəziyyət alaraq yerində qalmaqdır.
Bir məsələni də qeyd edək ki, uzun müddət istismarda olan köhnə modelli "VAZ" markalı avtomobillərin iştirakı ilə yol-nəqliyyat hadisələri baş verdikdə qəzalarda insanların xəsarət alma ehtimalı daha böyükdür. Belə ki, istismar müddətini keçmiş belə avtomobillərin banı və digər texniki detalları qəzalar zamanı insanları xəsarət almaqdan qorumaq əvəzinə, əksinə insan üçün əməlli-başlı təhlükəyə çevrilir. Bunun səbəbi odur ki, möhkəmliyini itirmiş detallar zərbədən asanlıqla deformasiyaya uğraryır və insanlara xəsarət yetirir. Belə qəzalara xeyli misallar gətirmək olar.
Odur ki, gəlin hamılıqla yol hərəkəti qaydalarına həmişə riayət edək ki, nə qazaya düşmək kimsəyə qismət olsun, nə də qəza zamanı özünü müdafiə etmək.






 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Bakıda kriminal avtoritet qətlə yetirilib
Bu gün, 19:34
“Turanbank”ın səhmdarlarının pay bölgüsü dəyişib
Bu gün, 18:15
Azərbaycan və Bolqarıstan Baş Prokurorluqları arasında əməkdaşlıq uğurla davam etdirilir
Bu gün, 18:09
Mançesterdə terror törədən şəxsin adı açıqlanıb
Bu gün, 18:06
Səudiyyə Ərəbistanının Kralı və Niderland Kralı Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubu ünvanlayıb
Bu gün, 17:45
Beş ölkənin kralı Azərbaycan prezidentinə məktub ünvanlayıb
Bu gün, 17:37
Frank-Valter Ştaynmayer Azərbaycan prezidentinə məktub göndərib
Bu gün, 17:36
"Porche” ilə 24 yaşlı ananı öldürən Ağaəlidən XƏBƏR VAR - VİDEO
Bu gün, 17:34
"Azərlotereya" büdcə öhdəliklərinin icrasına nəzarəti gücləndirməlidir - Hesablama Palatası
Bu gün, 17:27
Azercell-in online ingilis dili kurslarında iştirak edəcək jurnalistlər bəlli oldu
Bu gün, 17:25
“Eldar Mahmudov məni həbs etdirməklə yanlış adam seçmişdi" - MÜSAHİBƏ
Bu gün, 17:22
Aqşin Evrən buna görə xəcalət çəkir
Bu gün, 17:20
Dolların sabaha olan məzənnəsi açıqlanıb - 1,7023 manat
Bu gün, 17:16
Heydər Hüseynov torpağının pulunu tələb edir - İDDİA
Bu gün, 17:13
"Gürcüstan, Azərbaycan və Türkiyə xüsusi təyinatlılarının birgə təlimləri olacaq" - Nazir
Bu gün, 17:08
AZAL dövlət büdcəsinə olan borcunun 99,9%-ni qaytarıb
Bu gün, 16:36
Bakı-Tbilisi-Qars regionun taleyini dəyişəcək - Binəli Yıldırım
Bu gün, 14:14
Nanənin yaşı bilindi: hamı şokda - FOTO
Bu gün, 14:11
“İslam Həmrəyliyi Oyunları Azərbaycanda aparılan siyasətin bəhrəsini verdiyini nümayiş etdirdi" - Prezident İlham Əliyev
Bu gün, 14:09
"Həyatımın ən yaddaqalan anı ümummilli liderimiz Heydər Əliyevlə ilk görüşdüyüm gün olub" - Vüqar Rəhimzadə
Bu gün, 14:08
Könül Xasıyevanın dərdi bilindi — Ev istəyirmiş
Bu gün, 13:47
"Qaçqınkom" şefinə dövlətin iradları da yetərli deyilmiş... - RƏSMİ
Bu gün, 13:42
Zaqataladakı Diva kimdir? - “Hərbi hissələrdə konsertlərim təşkil olunub”
Bu gün, 13:35
Putinin şəxsi aşpazı Ermənistanı qarışdırdı
Bu gün, 13:32
Bakıda keçmiş məmurun qətlini sifariş verən dəstə üzvlərinə hökm oxunub
Bu gün, 13:31
Prokuror "Vosmoy Elməddin"ə cəza istəyib
Bu gün, 13:00
Bakıda dollar ucuzlaşdı - Hərrac
Bu gün, 12:55
Prezident İlham Əliyev və xanımı IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının qalibləri, məşqçilər və idman ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə görüşdə iştirak edirlər
Bu gün, 12:54
Qeyri-sabit hava davam edəcək, intensiv yağış, dolu gözlənilir - Belə deyirlər...
Bu gün, 12:53
Bakı Lift İdarəsinin qalmaqallı rəisi niyə işə çıxmır?.. - MÜƏMMA
Bu gün, 12:38
"Qəbələ" klubu Rəşad Sadiqovla yollarını ayırıb - RƏSMİ
Bu gün, 12:36
Sammitdə Azərbaycanın bayrağı olmayıb?! – FOTOFAKT
Bu gün, 12:33
Keçmiş nazir müavini dünyasını dəyişdi
Bu gün, 12:30
İslam Oyunlarının keçirildiyi yer həmin ölkənin idmana hazırlığı ilə ölçülür - deputat
Bu gün, 12:28
Ermənilər Xocalı aeroportundan uçuşlara başlayır – TƏXRİBAT
Bu gün, 12:06
Rusiyada mayın 28-də təxribat planlaşdıran ermənilərə xəbərdarlıq edilib
Bu gün, 12:02
Londonda 3.3 milyard dollarlıq borca görə danışıqlar başlayır - Azərbaycan üçün kritik gün
Bu gün, 11:57
Bakıda xüsusi zolaqlara daxil olduğuna görə 1319 sürücü cərimələnib
Bu gün, 11:55
"Bizi aldatdı ki, işləməyə gedirəm" - Ankarada tutulan İŞİD-çinin atası
Bu gün, 11:48
Gülənlə Maradonanı görüşdürən menecer nəzarətə götürüldü - FOTO
Bu gün, 11:43
Başçı yolunun üstündə bunları görmürmü? - FOTOFAKT
Bu gün, 11:41
UNEC-in tələbə və magistrləri nüfuzlu şirkətdə ödənişli təcrübə imkanı əldə edəcək - FOTOLAR
Bu gün, 11:35
Gömrük Komitəsi video yaydı - VİDEO
Bu gün, 11:28
İş adamına arvadından şok ittihamlar - “Məni otağa salıb...”
Bu gün, 11:26
Firuzə İbadova Mehriban Əliyevadan imdad diləyir: - “Məni küçəyə atırlar”
Bu gün, 11:18
"Azərbaycan dövləti terrora qarşı çox sərt mövqe nümayiş etdirir" - Zakir Həsənov
Bu gün, 11:16
Bakıda qadınlar arasında KÜTLƏVİ DAVA
Bu gün, 11:11
Aprel döyüşlərində yaralanan erməni əsgər Moskvaya aparılıb
Bu gün, 11:10
Bəstəkar gömrük məmurunu məhkəməyə verdi
Bu gün, 11:07
Fərman Ceyranlı həbs olundu
Bu gün, 11:06
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru