Səhiyyə Nazirliyinin “Covid 19” planı… .....                     Xankəndi aeroportu hansısa xarici dövlət və ya qurumlar tərəfindən idarə olunacaqsa... .....                     Cəlilabad Diaqnostika mərkəzində özbaşınalıq .....                     Ermənilərin absurd SÖYÜDLÜ DAVASI... .....                     AAK-dan narazılıq pik həddə çatıb... .....                     "Armenian Report"dan iddia: .....                     İki müxalifət partiyası birgə etiraz bəyanatını imzalamadı .....                     "Üstümüzdə çox ağır bir yük var idi" .....                     Qəsbkarlar Laçını noyabrın 30-dək boşaltmalıdırlar .....                     Moldovanın yeni prezidenti hökuməti istefaya səsləyib .....                     Gəncə məhkəməsində nələr baş verir? .....                     Azərbaycanın Zod həmləsi İrəvanda şok effekti yaradıb .....                     Azərbaycan əsgəri Ermənistanla sərhəddi təkbaşına çəkir .....                     Maradona dəfn edildi .....                     Azərbaycanda acı COVID-19 reallığı: Hazırkı mübarizə lazımi nəticə vermir .....                     “Çirkli pullar” “əfvə düşür?: Maliyyə amnistiyası gündəmdə .....                     Hacıqabulda 23 yaşlı gənc bıçaqlanıb .....                     “Fransa Qarabağda sülhə gedən yola mina basdırır” .....                     Bakıda 17 yaşlı gənc bıçaqlanaraq öldürüldü .....                     Bu gün dollar neçəyədir? .....                     Paşinyan bir saatda iki dəfə Putinə zəng edərək onunla Qarabağı müzakirə edib .....                     Fransa XİN Senatın Qarabağla bağlı qərarını dəstəkləmədi .....                     Ağsunun icra başçısı vəfat edib .....                     Ermənistan parlamentində dava düşüb .....                     Rusiyalı istehkamçılar Şuşa ətrafını minalardan təmizləyir .....                     Əsirlikdən qayıtdı deyilən "Amin" baxın əslində KİM İMİŞ? .....                     "Qarabağ qəhrəmanı" məhv edilib .....                     "AZƏRMAŞ" ASC cəbhədəki əsgərin maşınını əlindən aldı .....                     Qarabağda investisiya qoyulması üçün geniş imkanlar yaradılacaq .....                     "Qızım telefonu mənə verir ki, atama zəng et" .....                     Millət vəkili gələn ilin dövlət büdcəsi layihəsindəki əsas prioritet istiqamətləri açıqlayıb .....                     iPhone 12 Pro Max və iPhone 12 Mini Azercell Eksklüziv mağazalarında! .....                     “Dnestryanı”nın sabiq Xarici İşlər naziri: .....                     Aminin qaytarılması ilə bağlı yayılan məlumatlar yalandır .....                     Azərbaycanda indiyədək 1665832 koronavirus testi aparılıb .....                     Azərbaycanda ümumilikdə 106101 nəfər COVID-19-a yoluxub, .....                     Azərbaycanda son sutkada 3705 nəfər COVID-19-a yoluxub, 1609 nəfər sağalıb, .....                     “Qarabağdakı xristian abidələri qədim Albaniya mirasıdır” .....                     Komitə sədrindən Fransaya .....                     İrəvan kapitulyasiyanı qəbul edib, .....                 

“Geri çəkilən ermənilər tarixi abidələrimizi qəsdən məhv edirlər” - VANDALİZM!
Tarix: 29-10-2020, 08:29 | Çap et
“Geri çəkilən ermənilər tarixi abidələrimizi qəsdən məhv edirlər”
İşğal altındakı Azərbaycan ərazilərində Ermənistan ölkəmizin mədəni irsinin ayrılmaz hissəsi olan tarixi və mədəni abidələrin məhv edilməsi siyasətini həyata keçirir. Tanınmış memar, sənətşünaslıq doktoru, professor Elçin Əliyev Dağlıq Qarabağda və ona bitişik işğal altında olan bölgələrimizdə bu cür abidələrin vəziyyəti ilə bağlı AYNA-nın suallarını cavablandırıb.

- Azad edilmiş və hələ də işğal altında olan ərazilərdə neçə memarlıq və tarixi abidə var?

- Qarabağ ərazisində və ətrafındakı bölgələrdə, işğaldan əvvəl ölkəmizin ən azı 2500 tarix və mədəniyyət abidəsi var idi ki, bunların da 700-dən çoxu Azərbaycan memarlığı abidələridir. 2001-ci ildə təsdiqlənmiş rəsmi “Tarix və Mədəniyyətin Qorunan Abidələrinin Siyahısı”ndan alınan məlumata görə, bu ərazidə 7 dünya və 119 milli əhəmiyyətli memarlıq abidəsi var. Həmişə yazdığım və söylədiyim: bu, qəbuledilməz dərəcədə azdır. 2500 abidə arasında dünya və milli əhəmiyyətlilərin sayı yalnız 100-dən bir az çoxdur.

Bu, necə oldu? Bu, Sovet İttifaqı mərkəzi hakimiyyət orqanlarının həm kəmiyyət azalması baxımından, həm də Cənubi Qafqaz da daxil olmaqla milli respublikalardakı memarlıq abidələrinin əhəmiyyətini azaltmaq baxımından planlaşdırdığı siyasətinin nəticəsidir. Axı, rəsmi siyahımız dəqiq 1970-80-ci illərdəki bu məlumatlar əsasında tərtib edilərək, təsdiq olunub. Nəticədə, qədim memarlıq irsimizin əhəmiyyətli bir hissəsi sadəcə diqqətimizdən kənarda qalıb və heç bir şəkildə qorunmur. Bu səbəbdən cənab Prezidentin dediyi kimi, bütün ərazilərimizin azad edilməsindən sonra aidiyyəti dövlət qurumlarının ilk vəzifələrindən biri hər bir tarix və memarlıq abidəsini qeydiyyata almaq və qorunan miras siyahısına daxil etmək və onlara düzgün müvafiq status verilməsidir.

- İşğal nəticəsində memarlıq abidələrinə nə qədər ziyan dəyib?

- Böyük ziyan dəyib! Üstəlik, geri çəkilən erməni qoşunlarının tarix və mədəniyyət abidələrimizi qəsdən məhv etdikləri barədə məlumatlar var. Beləliklə, əvəzsiz irsi dəqiq bir şəkildə bərpa etmək üçün böyük və uzunmüddətli işlər görülməlidir. Təəssüf ki, 1982-ci ildə Şuşa şəhərində inşa edilmiş Molla Pənah Vaqifin türbəsi vəhşicəsinə dağıdıldı. Bu türbə simvolik olaraq şairin 1797-ci ildə edam edildiyi yerdə düzəldilmişdi. Yerli çəhrayı mərmərlə üzlənən gözəl türbə layihəsinin müəllifləri mənim müəllimlərimdir: memarlar Abdulvahab Rahim oğlu Salamzadə və Eldar İbrahimoviç Kanukov. Həm də heç vaxt asfalt yolların olmadığı qədim Şuşa şəhərini unutmaq olmaz. Onun bütün küçələrinə yerli, doğranmış açıq rəngli daş döşənmişdi. Bu daşlar gecə işıldayır, ay işığını əks etdirirdi və ona görə də heç bir küçə işıqlandırılmasına ehtiyac duyulmurdu. Təəssüf ki, bunu yalnız yerli sakinlərin danışdıqlarından bilirəm... Və bu gün Azərbaycan memarlığının incisinin bütün yolları sankı adi adsız bir qəsəbədə olduğu kimi sadəcə asfaltlanıb.

- Memarlıq irsinə qarşı cinayətlərin qiymətləndirilməsində, həmçinin bərpa işlərində, sizin fikrinizcə, kimlər iştirak etməlidir?

- O torpaqlarımızda tələsməmək, səbir, çalışqanlıq, bilik və peşəkarlıq tələb edən bir çox belə çətin işləri həll etməliyik. Ən çox qorxduğum odur ki, əsas hədəfi büdcədən ayrılan pulları mənimsəmək olan, sözdə “bərpaçı” yarıdövlət və özəl şirkətlər ora axışsın. Bundan əlavə, rəsmi qurumların, həmişə olduğu kimi, aralarında heç bir koordinasiya olmadan, bərpa üzərində işləyəcəyi təhlükəsi var. Buna görə, mənə elə gəlir ki, cəmiyyətin də iştirakı ilə vahid bir qurum yaratmaq lazımdır. Bəlkə də Mədəniyyət Nazirliyinin tərkibində ola bilər. Bu qurum prosesə cəlb edilən bütün təşkilatların işini koordinasiya edərdi. Buraya müxtəlif dövlət idarələrinin səlahiyyətli nümayəndələri ilə yanaşı, yerli icra hakimiyyəti orqanları, eləcə də dar sahə mütəxəssisləri - alimlər, memarlar, tarixçilər və s. daxil ola bilər. Məsələn, uyğun namizədlər tarixçi-alim Cəfər Qiyasi, köklü şuşalı rəssam Elturan Avalov. Bilirsinizmi ki, qalereyaçı dostum Rafael Gülməmmədli on illərdir Qarabağla bağlı xüsusi materiallar toplayır? Özü də, memarlıq abidələrinin bərpası sahəsində ölkədəki nadir lisenziyalı mütəxəssislərdən biri kimi bu nəcib işə cəlb olunmaqdan məmnun olardı. On illərlə davam edəcək bütün bu nəhəng işi əlaqələndirmək və idarə etmək üçün kiçik bir quruluşa ehtiyac var - maksimum 20-25 nəfər.

- Torpaqlar azad edildikdən sonra bu ərazilərdəki abidələrin yenidən qurulması və qorunması ilə bağlı hansı addımlar atılmalıdır?

- 22 oktyabrda memarlıq abidələrinin fiziki vəziyyətini təcili olaraq dəyərləndirmək üçün, qurum adından mənim göndərilməyim xahişi ilə Mədəniyyət nazirinə bir məktub yazdım. Təcili olaraq onların ətraflı şəkildə şəkillərini çəkmək, ölçmələr aparmaq, həm daxili, həm də xarici cəhətdən mümkün olan bütün dəyişiklikləri müəyyənləşdirmək lazımdır. Təəssüf ki, onların əksəriyyəti vəhşicəsinə sökülür və məhv edilir. Bu səbəbdən mədəni və tarixi irsin qorunması, beynəlxalq məhkəmələrdə Ermənistana qarşı iddia qaldırmaq imkanı əldə etməyimiz üçün, beynəlxalq qurumlara sonrakı müraciət üçün sənədlərə ehtiyacımız var. Mədəniyyət Nazirliyinin nümayəndələrinin oraya ən qısa müddətdə getmələri lazımdır.

Başqa bir problem budur ki, igid əsgərimiz azad edilə bilən kənddəki qarşısındakı gözəl kilsənin erməni deyil, təcavüzkarların fasadında erməni dilində bir lövhə yapışdırdığı qədim alban kilsəsi olduğunu bilməyə bilər. Allahın evi məni narahat etmir - Azərbaycan əsgəri heç vaxt ona toxunmayacaq. Ancaq qəhrəmanlarımızın bu cür saxta lövhələri təkbaşına aradan qaldırmasına icazə verə bilmərik - bu, peşəkar bərpaçıların səbirli işidir. Buna görə də, belə bir təhlükənin olduğunu anlayaraq orada olmalıyıq. Buna görə də mən - peşəkar bir memar, tarixçi, alim, fotoqraf - nazirliyə kömək etmək üçün xidmətlərimi təklif etdim. Lazım olsam, çox sevinərdim. Hələlik isə, axşamlar işdən sonra xaricdəki bir çox peşəkar memar təşkilatlarına, Beynəlxalq Memarlar İttifaqına, dünyadakı çoxsaylı həmkarlarmna və dostlarıma məktublar yazıram, burada ölkəmin və prezidentimin ədalətli mövqeyini izah edirəm.





 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Səhiyyə Nazirliyinin “Covid 19” planı… - İTTİHAM
Bu gün, 08:57
Xankəndi aeroportu hansısa xarici dövlət və ya qurumlar tərəfindən idarə olunacaqsa... - ciddi problemlər yarana bilər
Bu gün, 08:51
Cəlilabad Diaqnostika mərkəzində özbaşınalıq - İTTİHAM
Bu gün, 08:49
Ermənilərin absurd SÖYÜDLÜ DAVASI... - GƏLİŞMƏ
Bu gün, 08:42
AAK-dan narazılıq pik həddə çatıb... - iki ilə yaxındır elmi işlərin müdafiəsi təşkil olunmur
Bu gün, 08:40
"Armenian Report"dan iddia: - “Paşinyanın anası onu türkdən dünyaya gətirib..?”
Bu gün, 08:34
İki müxalifət partiyası birgə etiraz bəyanatını imzalamadı - Reaksiya
Bu gün, 08:33
"Üstümüzdə çox ağır bir yük var idi"
Bu gün, 08:31
Qəsbkarlar Laçını noyabrın 30-dək boşaltmalıdırlar - Ruslar köç təqvimini qısaltdılar
Bu gün, 08:29
Moldovanın yeni prezidenti hökuməti istefaya səsləyib
Bu gün, 08:28
Gəncə məhkəməsində nələr baş verir? - İLGİNC
Bu gün, 08:27
Azərbaycanın Zod həmləsi İrəvanda şok effekti yaradıb – Gözləmirmişlər
Bu gün, 08:25
Azərbaycan əsgəri Ermənistanla sərhəddi təkbaşına çəkir – Erməni iddiası
Bu gün, 08:23
Maradona dəfn edildi
Bu gün, 08:19
Azərbaycanda acı COVID-19 reallığı: Hazırkı mübarizə lazımi nəticə vermir - AKTUAL
Bu gün, 08:17
“Çirkli pullar” “əfvə düşür?: Maliyyə amnistiyası gündəmdə - TƏHLİL
Bu gün, 08:16
Hacıqabulda 23 yaşlı gənc bıçaqlanıb
Bu gün, 08:13
“Fransa Qarabağda sülhə gedən yola mina basdırır” - GƏLİŞMƏ
Bu gün, 08:12
Bakıda 17 yaşlı gənc bıçaqlanaraq öldürüldü
Bu gün, 08:07
Bu gün dollar neçəyədir?
Bu gün, 08:06
Paşinyan bir saatda iki dəfə Putinə zəng edərək onunla Qarabağı müzakirə edib
Bu gün, 06:51
Fransa XİN Senatın Qarabağla bağlı qərarını dəstəkləmədi - Bu mövqe belə heç nəyi dəyişmir
Bu gün, 03:36
Ağsunun icra başçısı vəfat edib
Bu gün, 03:32
Ermənistan parlamentində dava düşüb - VİDEO
Dünən, 18:17
Rusiyalı istehkamçılar Şuşa ətrafını minalardan təmizləyir
Dünən, 18:08
Əsirlikdən qayıtdı deyilən "Amin" baxın əslində KİM İMİŞ?
Dünən, 18:05
"Qarabağ qəhrəmanı" məhv edilib
Dünən, 18:00
"AZƏRMAŞ" ASC cəbhədəki əsgərin maşınını əlindən aldı - AYIBDIR!!!
Dünən, 17:57
Qarabağda investisiya qoyulması üçün geniş imkanlar yaradılacaq - Mikayıl Cabbarov
Dünən, 17:54
"Qızım telefonu mənə verir ki, atama zəng et" - Şəhid XTQ-nin həyat yoldaşı
Dünən, 17:45
Millət vəkili gələn ilin dövlət büdcəsi layihəsindəki əsas prioritet istiqamətləri açıqlayıb
Dünən, 17:41
iPhone 12 Pro Max və iPhone 12 Mini Azercell Eksklüziv mağazalarında!
Dünən, 17:39
“Dnestryanı”nın sabiq Xarici İşlər naziri: - "Maya Sandu çox təhlükəli yol tutub”
Dünən, 17:36
Aminin qaytarılması ilə bağlı yayılan məlumatlar yalandır - Əsir əsgərin qohumu
Dünən, 17:31
Azərbaycanda indiyədək 1665832 koronavirus testi aparılıb
Dünən, 17:28
Azərbaycanda ümumilikdə 106101 nəfər COVID-19-a yoluxub, 1256 nəfər vəfat edib
Dünən, 17:26
Azərbaycanda son sutkada 3705 nəfər COVID-19-a yoluxub, 1609 nəfər sağalıb, 32 nəfər vəfat edib
Dünən, 17:25
“Qarabağdakı xristian abidələri qədim Albaniya mirasıdır”
Dünən, 17:21
Komitə sədrindən Fransaya SƏRT TƏPGİ
Dünən, 17:16
İrəvan kapitulyasiyanı qəbul edib, Fransa isə “dayanmır”
Dünən, 17:14
Fransanın 8 senatoru Qarabağla bağlı qətnaməyə verdikləri səsi geri götürdü
Dünən, 17:08
Əmanətlərin sığortalanmasında YENİ DÖNƏM: - “Hazırda faiz dərəcələri yüksək olduğu üçün...”
Dünən, 17:07
“Onlar ermənidən sonra ikinci düşmənimizdir”
Dünən, 17:05
“Fransa senatının qərarı həmsədr ölkə üçün qəbuledilməzdir”
Dünən, 17:02
Tarix unutmadı: Fransanın Əlcəzair soyqırımı - Zorlanan qadınlar, diri-diri yandırılan insanlar, kütləvi məzarlıqlar
Dünən, 16:57
"Əvvəlcədən mətbuata müsahibə verəndə də qeyd edirdim"
Dünən, 16:51
Azərbaycanlı deputatlara MDB PA-da vəzifə verildi
Dünən, 16:49
"27 ildən sonra doğma yurdumda ilk dəfə azan oxudum"
Dünən, 16:45
Bayram Səfərovla bağlı iddia... - Belə deyirlər...
Dünən, 16:41
Tramp Moskvaya güc toplamaq üçün möhlət verdi, bəs Bayden?
Dünən, 16:38
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru