"Yanan meşə sahələrinin hamısında payız mövsümündə ağaclar əkiləcək" .....                     Azercell-in Rəqəmsal Dünyası Lənkəranda .....                     Paşinyan narahatdır: Bakının sərhəddə qəfil manevri .....                     Keçmiş nazir müavini Məmmədovun və oğlunun yeni əməlləri... .....                     Gürcülərlə növbəti müzakirəmiz sentyabrda olacaq .....                     Müşfiq Rəhimovun yerinə o gətirildi .....                     Avropa Komissiyası Qrenlandiya məsələsində Danimarkanı dəstəkləyib .....                     “Keşlə” Futbol Klubunda kadr dəyişikliyi olub .....                     Avtomobillə vurulan yeniyetməni xəstəxanaya çatdırmaq istəyən şəxs qəzaya düşərək ölüb .....                     Sumqayıt sakini istirahət mərkəzində ölüb .....                     Azərbaycan Rusiyadan ən çox avtomobil idxal edən .....                     Rusiyada MÜDHİŞ HƏBS .....                     Həmsədr ölkələrin etinasızlığının növbəti sübutu .....                     “İslam dəyərləri olduğu kimi” mövzusunda gənclərlə görüş .....                     "Maşınların mühərrikindən çıxan qığılcımlar da meşə yanğınlarına səbəb olan əsas amillərdəndir" .....                     Sabah dollar neçəyə olacaq? .....                     Şirkət rəhbəri və "Röyalbank"ın filial müdiri hakim qarşısına: .....                     Müxalifətin pilotun həlak olmasından siyasi dividend qazanmağa çalışması insanlığa yaraşmayan hərəkətdir .....                     Vilayət Eyvazov Bernd Aleksander Bayerlini qəbul edib .....                     Valideynlər, əliniz cibinizdə olsun: məktəbli yarmarkalarındakı .....                     “Oğlum Qarabağı azad etmək arzusu ilə yaşayırdı” .....                     Bakı Nəqliyyat Agentliyi nə iş görür? .....                     Zaqatalada əncir ağacından yıxılan kişi ölüb .....                     Bakıda 17 yaşlı qıza təcavüz edilib .....                     Rusiyada keçirilən turnirdə Azərbaycanı erməni idmançı təmsil edib? .....                     "Rayonun o kəndi olmasın ki, Tofiq İbrahimov torpaq sahələrinə əl qoymasın..." .....                     Bakıda alkoqol aludəçisinin meyiti tapılıb .....                     Gömrük Komitəsinin ləğvinə çağırışlar intensivləşir: .....                     “Azərişıq” ASC-nin əməkdaşı iş yoldaşının telefonunu oğurlamaqda şübhəli bilinir .....                     “Azərbaycan ordusu Qazax istiqamətində 600 metr irəliləyib” .....                     Polis ayağı zəncirlənən uşaqla bağlı .....                     Bakıda azyaşlı işgəncəyə məruz qalır: ayaqları zəncirlənmiş halda... .....                     Azərbaycanda məmurların biznesinə böyük təhlükə .....                     ABŞ Boris Consonun rəfiqəsinə viza verməyib .....                     "Ədəbsiz, tərbiyəsiz, təhqiramiz, heç bir mənəvi dəyərlərə sığmayan fəaliyyət göstərirlər" .....                     Bakıda 15 yaşlı qız naməlum maşına əyləşərək yoxa çıxdı .....                     Dövlət qulluğuna qəbul üzrə elektron sınaq imtahanı keçiriləcək .....                     BSU-nun tanınmış müəllimindən nazirə .....                     Bakıda yeni liftlərin quraşdırılması davam edir .....                     “Əli Kərimlinin bu addımı siyasi mənəviyyatsızlıq və məsuliyyətsizlikdir” .....                 

“Soros şəbəkəsi”nin Azərbaycanda etimadsızlıq mühiti YARATMA CƏHDİ - Detallar...
Tarix: 25-04-2019, 16:34 | Çap et
“Soros şəbəkəsi”nin Azərbaycanda etimadsızlıq mühiti YARATMA CƏHDİ
“Soros şəbəkəsi”nin Azərbaycanda etimadsızlıq mühiti yaratmaq üçün istifadə etdiyi vasitələrin detalları üzə çıxır .

Trolluqdan “araşdırmaçı jurnalistikaya”

Həftə içində sosial şəbəkə fəalları maraqlı fakt aşkarladılar, məlum oldu ki, müxalif yazar, özünü araşdırmaçı jurnalist elan etmiş Cavanşir Həsənli oxucu auditoriyası qazanmaq üçün qeyri-adi üsuldan istifadə edir. O, müxtəlif ölkələrdə baş vermiş, sensassiyaya çevrilə bilmiş insidentlər barədə informasiyaları arxivləşdirib saxlayır, bir müddət sonra, yəni zamanla unudulub gündəmdən çıxdıqdan sonra, həmən informasiyaları “modernləşdirərək” Azərbaycan auditoriyasına təqdim edir. Hadisə iştirakçısı olmuş şəxslərin ad-soyadını dəyişdirir, onları azərbaycanlılaşdırır, belə sensassiyalı süjetlərin fonunda özünün hədəf seçdiyi şəxsləri daha çox oxucunun qınaq obyektinə çevirir. Həsənli “Azərbaycanlı məmurun oğlu Londonda “Laborcini” ilə belə qəza törətdi” başlıqlı status paylaşıb. Bu yazı “Azadlıq” qəzetində dərc etdirib. Paylaşdığı statusun təsir gücünü artırmaq məqsədilə, “qəza yerindən şəkil” də təqdim edib. Diqqətli oxucular isə fərqinə varıblar ki, fotoda əks olunmuş görüntülər, Cavanşir Həsənlinin təqdim etdiyinin əksinə olaraq, hansısa “Azərbaycanlı məmurun oğlu”na deyil, məşhur futbolçu Kristiano Ronaldoya məxsusdur. Qəzanı Ronaldo törədibmiş, “Laborcini” də ona məxsusmuş. Əgər Ronaldo dünyaca məşhur olmasaydı, fanatları tərəfindən hər addımı izlənilməsəydi, onun qəzada zədələnmiş “Laborcini”si rəqəmsal yaddaşda qalmasaydı, yəqin ki, bu şəkil də üzə çıxıb məşhurlaşmazdı və “araşdırmaçı jurnalistin” taktikasının üstü açılmazdı.

Bu yanlışı Cavanşir Həsənlini diqqət mərkəzinə gətirib, onun digər yazılarının da təhlil edilməsinə səbəb olub. Nəticədə acınacaqlı mənzərə ortaya çıxıb. Bəlli olub ki, “Laborcini” olayı Cavanşir Həsənlinin yeganə yanlışı deyil, yazdığı yazıların hamısında bənzər məqamlar var. Bundan bir həftə öncə “araşdırmaçı jurnalist” başqa bir xəta da törədib. “Azadlıq” qəzetində dərc etdirdiyi “İsa Həbibbəylinin oğlu da oliqarx imiş” başlıqlı yazı, onun fərqli taktikalarının üstünü açır. Yazı müəllifi iddia edir ki, “Milli Məclisin komitə sədri, AMEA-nın vitse-prezidenti İsa Həbibbəylinin oğlu Ərəstu Həbibbəylinin Türkiyədə aliminium fabriki var”. “Araşdırmaçı jurnalist” Ərəstu Həbibbəylinin Baş Nazirin Katibliyinin rəisi işləməsini əsas götürərək bildirir ki, “eyni şəxsin həm məmur, həm də sənaye obyekti rəhbəri olması, oliqarxlıq əlamətidir”. Yazı “faktlarla” və “qanunlardan çıxarışlarla” zənginləşdirilib, oxucunu inandırmaq, həyəcanlandırmaq, Azərbaycan məmuruna qarşı etimadsızlıq ruhunda kökləmək üçün bütün addımlar atılıb. Oxucuda “faktların” doğruluğuna inam yaratmaq üçün, istinad mənbələri də göstərilib. Əsas “mənbə” kimi Türkiyə türkcəsində yayımlanan www.sektorelrehber.com saytına istinad edib. Əgər oxucu xəbərin doğruluğuna əmin olmaq üçün həmən sayta daxil olub axtarış aparsa, həqiqətən də “Arastu Alüminyum Sanayi və Dış Ticaret Limited ” şirkətinin adına təsadüf edə bilər. Onun tərkibində Arastu sözünün olduğunu, bu adın isə dolayısı ilə Baş Nazirin Katibliyinin rəisinin adı ilə uyğunluğunu görmək, “araşdırmaçı jurnalistin” yazdıqlarına inanmaq olar. Amma bu, zahiri, ilkin təəssüratdır. Bir az diqqətli olmaq və qısa araşdırma aparmaq yetir ki, yazının qondarma faktlar üzərində qurulduğu və oxucu auditoriyasını aldatmaq üçün “maxinasiya” qurulduğu ortaya çıxsın. Bu “maxinasiyanı” açmaq üçün bir sualın cavabından başlayaq: hər hansı dövlət məmuru fəaliyyətdə olduğu dövrdə bizneslə məşğul olmasının qanunla yasaqlandığını bilə-bilə, nədən belə addım atsın, öz adına biznes qurumu təsis etsin və bu informasiyanın hər kəsin görə biləcəyi bir saytda yayımlanmasına razılıq versin? Cavanşir Həsənli bu suala asan cavab tapıb, bunu “məmur özbaşnalığı”, “məmur talançılığı” ilə əlaqələndirib. Amma unudub ki, məsələ bu qədər sadə deyil. Belə təxribatın toruna yalnız onun özü düşüncədə olanlar düşə bilərlər.

www.sektorelrehber.com saytı rəsmi qurumlara məxsus deyil, “həvəskar reklamçı” xarakterlidir. İstənilən şəxs orada müvafiq kateqoriyalara daxil olub, öz şirkəti barədə lazımi informasiyaları yaza və onu bu “sayt vasitəsilə məşhurlaşdıra bilər”. İnformasiya bangına daxil edilən şirkətin reallıqda mövcud olub-olmaması barədə sənədləşdirmə tələb olunmadığı üçün, barəsində məlumat verilən “şirkət” haqqında saytda qondarma, uydurma qeydlər də vermək mümkündür. Sayt admini belə bənzər addımlara maneə yaratmır. İstənilən informasiyanın həqiqiliyi yoxlanılmadan saytda yerləşdirilir. Bu isə, internet maxinatorları üçün fürsət yaradır. İstənilən adam şərləmək istədiyi birisinin adından qondarma “şirkət təsis edə” həmən şirkətin məlumatlarını bu saytda yerləşdirə bilər. Araşdırmalar göstərir ki, saytda “Arastu Alüminyum Sanayi və Dış Ticaret Limited ” şirkəti barədə yerləşdirilmiş məlumatlar da, bu qəbildəndir. Onların yanlış olduğunu yalnız xüsusi araşdırma aparmaqla aşkarlamaq mümkündür. Amma burada incə bir məqam da var: “araşdırma aparan şəxs” həqiqətin üzə çıxmasında maraqlıdırmı? Əgər deyilsə, onda kələfin ucu dolaşır. Məlum yazıda da “araşdırmaçı jurnalist” diqqəti saytdakı boşluqların üzə çıxarılmasına deyil, fərqli səmtə yönəldib. Çünki, onun məqsədi saytda səliqə-səhman yaradılması deyil, bu səliqəsizlikdən istifadə edib öz məqsədlərini yerinə yetirməkdir. Diqqət saytdakı boşluqlar üzərinə yönələrsə, daha dəhşətli mənzərə ortaya çıxar.

Saxta saytları kim və niyə yaradır?

Məsələ ondadır ki, saytın üzərində “İletişim”, yəni əlaqə kateqoriyası olsa da, içi boşdur, heç bir əlaqə rekviziti yoxdur. Burada əlaqə qurulacaq şəxsin deyil, əlaqə yaratmaq istəyən şəxsin kimliyi haqqında sorular var. Həmçinin, “Hakkında” kateqoriyası da boşdur, saytın qurucusu, admini barədə bir kəlmə tapa bilməzsiniz. Axtardıqca, suallar aydınlaşmır, daha da qəlizləşir. Bu qəlizlləşmə sona qədər davam edir və nəticə çıxır ki, sayt, sadə dillə desək, saxtadır. Saxta saytlar müsair dövrdə “internet reketçilik”, “internet şantajçılıq” üçün istifadə edilən populyar metodlardan biridir. Təcrübə göstərir ki, saytda adı, kimliyi gizlədilən qurucular, adminlər, idarəçilər hədəf seçdikləri şəxslər (məmurlar, iş adamları və sair) barədə qondarma, şantajedici “faktları” belə saytlarda yerləşdirir, sonradan o informasiyaları əlbir işlədikləri “ internet, sosial şəbəkə fəalları”, “araşdırmaçı jurnalistlər” vasitəsilə ictimailəşdirir, sonra da şantaj olunan şəxsə informasiyanın silinməsi üçün “qarşılıqlı xidmət” təklif edirlər.

Bu metod dünyada olduğu kimi, Azərbaycanda da geniş yayılıb, “reket” jurnalistlərin ən çox istifadə etdikləri üsullardan biridir. Saxta rekvizitlərlə bir sayt yaradır, cəmiyyətdə tanınmayan, auditoriyası məhdud olan bu saytlarda hədəf seçdikləri şəxs barədə yalançı informasiyaları toplayırlar. Sonra da həmən saxta sayta istinad edib, həmən informasiyanı özlərinin KİV qurumlarında yayırlar. Şikayət olunanda, hüquqi ölçü götürmək lazım gələndə, deyirlər ki, şikayət doğuran məqalə başqa KİV-ə istinadla verilib, məqalədə əks edilənlər təkzib olunmayıb. KİV haqqında qanunun 62-ci maddəsindəki boşluqlar onların bu hərəkətlərinə bəraət verir. Nəticədə sui-istifadə halları çoxalır. Hansı ki, peşəkar jurnalist doğruluğu şübhə yaradan, ehtimal və fərziyələrə söykənən materialları yayarkən, yalnız istinad məsələsinə deyil, həmçinin tənqid olunan tərəfin mövqeyinin öyrənilməsinə də önəm verməlidirlər. Bu, araşdırmaçı jurnalistlər üçün xüsusilə mühümdür.

Cavanşir Həsənli bu prinsiplərdən məlumatsızdırmı? Yoxsa həqiqətin üzə çıxmasında maraqlı deyil?

“Araşdırmaçı jurnalistlərin” beynəlxalq şəbəkəsi

www.sektorelrehber.com saytı üzrə araşdırmalar ciddi mətləblərə aydınlıq gətirir. Bu cür saytlar yuxarıda təsvir etdiklərimizə oxşar xırda maraqlar, “gündəlik xərclər” üçün nəzərdə tutulmayıb. Burada söhbət təkcə iqtisadi, maliyyə maraqlarından getmir, daha çox siyasi müstəvini əhatə edir. “Sektorelrehber” digərlərindən fərqli olaraq “reklamını” biznes adamları üzərində deyil , onların təbirincə desək, “oliqarxlaşmış məmurlar” üzərində qurur. Həmçinin, saytdakı informasiyaların geniş auditoriyaya daşınması üçün, ənənəvi olan “sosial şəbəkə fəaları”ndan deyil, daha çox, “araşdırmaçı jurnalistlərdən” istifadə edilir. Nüanslar çoxdur, amma bu iki faktın özü də, ucu dolaşdırılmış kələfi çözmək üçün istiqamət verir. .

Sosial şəbəkələr ciddi auditoriya üçün etibarlı mənbə deyil. Artıq dünya qəbul edib ki, sosial şəbəkələrdə “fake news” hegomonluğu mövcuddur, burada yalan xəbərlərin həcmi 60%-ə qədər yüksəlir. Sosial şəbəkələrə, troll qruplarına etimad azdır, ciddi mövzular üçün bunlar yetərli deyil. Söhbət siyasi mövzulardan, ciddi auditoriyadan gedirsə, onda ənənəvi media və onun komponentlərindən, araşdırmaçı jurnalistlərdən istifadə edilir. Son zamanlar “Milli Şura” şəbəkəsinin trollardan daha çox, “araşdırmaçı jurnalistlərə” üstünlük verməsinin səbəblərindən biri də, məhz budur. Qarşıda Azərbaycanın Avropa İttifaqı ilə “Strateji saziş” imzalamasına mane olmaq tapşırığı varsa, burada artıq troll ordusu əhəmiyyət daşımır. Ölkənin siyasi aktiv təbəqəsində çaşqınlıq yaratmaq, etimadsızlıq mühiti formalaşdırmaq üçün yeni metodlara əl atmaq lazım gəlir ki, bu sırada “araşdırmaçı jurnalistlərin” xidmətlərindən yararlanmaq da var. Düzdür, mahiyyət dəyişmir, “Milli Şura” ətrafında olan trollar da, “araşdırmaçı jurnalistlər” də məzmunca eyni işi görürlər. Amma auditoriyanı çaşdırmaq üçün ikincilər daha uyğundur. Bu, başqa bir məsələdir ki, “araşdırmaçı jurnalistika” həm də maliyyə nəhəngi, siyasi təlatümçü Corc Soros tərəfindən dəstəklənir. Corc Soros öz şəbəkəsini məhz bu adla adlandırır: “araşdırmaçı jurnalistika şəbəkəsi”. Bu şəbəkə “Corrupsiya və Mütəşəkil Cinayətlər Hesabatı Layihəsi” (OCCRP) çərçivəsində formalaşdırılıb ki, həmən layihənin də birbaşa maliyyəçisi Cor Sorosdur.
Müşfiq Ələsgərli
\\qafqazinfo.az\\




 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
"Yanan meşə sahələrinin hamısında payız mövsümündə ağaclar əkiləcək" - İradə İbrahimova
Dünən, 18:15
Azercell-in Rəqəmsal Dünyası Lənkəranda
Dünən, 18:12
Paşinyan narahatdır: Bakının sərhəddə qəfil manevri - GƏLİŞMƏ
Dünən, 18:01
Keçmiş nazir müavini Məmmədovun və oğlunun yeni əməlləri... ÜZƏ ÇIXDI
Dünən, 17:59
Gürcülərlə növbəti müzakirəmiz sentyabrda olacaq
Dünən, 17:57
Vidadi Bərdəlinin oğlu azadlığa buraxıldı
Dünən, 17:51
Müşfiq Rəhimovun yerinə o gətirildi
Dünən, 17:47
Məhərrəm Qurbanov vəfat etdi - Həkimlər onu qurtara bilmədi...
Dünən, 17:44
Avropa Komissiyası Qrenlandiya məsələsində Danimarkanı dəstəkləyib
Dünən, 17:42
“Keşlə” Futbol Klubunda kadr dəyişikliyi olub
Dünən, 17:40
Manafın qızı ikinci həyat yoldaşından da AYRILDI — Səbəbi ŞOKA SALACAQ
Dünən, 17:37
Avtomobillə vurulan yeniyetməni xəstəxanaya çatdırmaq istəyən şəxs qəzaya düşərək ölüb
Dünən, 17:31
Sumqayıt sakini istirahət mərkəzində ölüb
Dünən, 17:30
Azərbaycan Rusiyadan ən çox avtomobil idxal edən - 4 ÖLKƏDƏN BİRİDİR
Dünən, 17:28
Rusiyada MÜDHİŞ HƏBS – Nəsimi Sadıqovu Azərbaycanda da yaxşı tanıyırlar...
Dünən, 17:26
"Niyə bu gün “Instagram”da onları izləyirsən amma məni izləmirsən?"
Dünən, 17:20
Həmsədr ölkələrin etinasızlığının növbəti sübutu - TƏHLİL
Dünən, 17:09
“İslam dəyərləri olduğu kimi” mövzusunda gənclərlə görüş - Qaradağda
Dünən, 17:08
"Maşınların mühərrikindən çıxan qığılcımlar da meşə yanğınlarına səbəb olan əsas amillərdəndir" - Nazirlik rəsmisi
Dünən, 17:06
Sabah dollar neçəyə olacaq?
Dünən, 17:01
Şirkət rəhbəri və "Röyalbank"ın filial müdiri hakim qarşısına: - daha bir kredit fırıldağı
Dünən, 16:55
Müxalifətin pilotun həlak olmasından siyasi dividend qazanmağa çalışması insanlığa yaraşmayan hərəkətdir - Əli Əhmədov
Dünən, 16:50
Vilayət Eyvazov Bernd Aleksander Bayerlini qəbul edib - FOTO
Dünən, 16:49
Valideynlər, əliniz cibinizdə olsun: məktəbli yarmarkalarındakı - QİYMƏTLƏR
Dünən, 16:47
“Oğlum Qarabağı azad etmək arzusu ilə yaşayırdı” - Rəşad Atakişiyevin atası
Dünən, 16:44
Bakı Nəqliyyat Agentliyi nə iş görür? - Benzini qurtaran, sərnişinləri yolda düşürən marşrutlar...
Dünən, 16:36
Zaqatalada əncir ağacından yıxılan kişi ölüb
Dünən, 16:33
Bakıda 17 yaşlı qıza təcavüz edilib
Dünən, 16:32
Rusiyada keçirilən turnirdə Azərbaycanı erməni idmançı təmsil edib? - AÇIQLAMA
Dünən, 16:25
"Rayonun o kəndi olmasın ki, Tofiq İbrahimov torpaq sahələrinə əl qoymasın..." - GİLEY
Dünən, 16:18
Bakıda alkoqol aludəçisinin meyiti tapılıb
Dünən, 16:15
Gömrük Komitəsinin ləğvinə çağırışlar intensivləşir: - “Bir qurumda ki tayfabazlıq kök atıb...”
Dünən, 16:09
“Azərişıq” ASC-nin əməkdaşı iş yoldaşının telefonunu oğurlamaqda şübhəli bilinir
Dünən, 16:06
"İtimin qiyməti 10 min deyil" - Aysel
Dünən, 16:05
“Azərbaycan ordusu Qazax istiqamətində 600 metr irəliləyib” – Ermənilərdən ETİRAF
Dünən, 16:02
Polis ayağı zəncirlənən uşaqla bağlı ARAŞDIRMAYA BAŞLADI
Dünən, 15:55
Bakıda azyaşlı işgəncəyə məruz qalır: ayaqları zəncirlənmiş halda... - Şok foto
Dünən, 15:53
Azərbaycanda məmurların biznesinə böyük təhlükə - Qanun işə düşür
Dünən, 15:52
ABŞ Boris Consonun rəfiqəsinə viza verməyib
Dünən, 15:49
"Ədəbsiz, tərbiyəsiz, təhqiramiz, heç bir mənəvi dəyərlərə sığmayan fəaliyyət göstərirlər" - deputat
Dünən, 15:47
Bakıda 15 yaşlı qız naməlum maşına əyləşərək yoxa çıxdı
Dünən, 15:42
Dövlət qulluğuna qəbul üzrə elektron sınaq imtahanı keçiriləcək
Dünən, 15:41
BSU-nun tanınmış müəllimindən nazirə - Müraciət
Dünən, 13:19
Bakıda yeni liftlərin quraşdırılması davam edir
Dünən, 13:17
“Əli Kərimlinin bu addımı siyasi mənəviyyatsızlıq və məsuliyyətsizlikdir” - deputat
Dünən, 13:14
"Qarabağ" "Linfild"lə oyun ərəfəsində ciddi problemlərlə üzləşib
Dünən, 13:12
Yanğının söndürülməsində mümkün olan bütün vasitələrdən istifadə olunur - Nazirlik rəsmisi
Dünən, 13:11
Müstəntiqə rüşvət təklif edən şirkət rəhbərinin məhkəməsi: - "Bizim pulla özünə ev alıb"
Dünən, 13:08
“Etibar Əliyev siyasətlə məşğul olmaq istəmədi” - Fazil Mustafa jurnalistlə təhsil ekspertinin davasından DANIŞDI
Dünən, 13:05
“PAŞA Həyat” dan “Xalq Həyat”a TRANSFER
Dünən, 13:03
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru