"Gürcüstan sərhədçiləri təxribatçıların və cinayət ünsürlərinin Azərbaycan ərazisinə buraxılmasına görə məsuliyyət daşıyırlar" .....                     Mnatsakanyan ABŞ-a gedir .....                     Şəkidə turistləri aparan mikroavtobus qəzaya uğradı .....                     Gəncədə zavodda faciə: .....                     Şahdağa yürüş edənlərdən biri sürüşüb öldü .....                     Bakıda cərrahi əməliyyat olunan Qusar sakini bir həftə sonra öldü .....                     Azərbaycanda 6 rayonun sakinini aldadan falçı ilə bağlı .....                     “Stratfor” S-400-lərin qüsurundan yazdı .....                     Tanış olduğu qadını evə saldı, qapını bağlayıb zorladı .....                     “Gürcüstan-Azərbaycan sərhədinin delimitasiyası üzrə komissiya fəaliyyətini tezliklə bərpa edəcək” .....                     Azərbaycanda inanılmaz hadisə .....                     “İcra başçısının müavini narazılığı görüb qaçdı” .....                     İcra başçısı birinci müavini ilə bağlı XƏBƏR.... .....                     "Bibim oğlu böyrəyini satanda mən də satıb bəzi problemləri həll etmək istədim" .....                     Məşhur iş adamı Xəzər dənizinin sahilini hasarladığına görə cərimələnib .....                     Sabah dollar neçəyə olacaq? .....                     Bakı Atatürk Liseyində narazılıq .....                     Kənd təsərrüfatı məhsullarının qiyməti nəzərəçarpacaq dərəcədə ucuzlaşacaq .....                     Mərhum generalın oğlu DSX-də xidmətə başlayıb .....                     Gəncə sakininin ölümü ilə bağlı cinayət işi başlanıb .....                     Baş prokuror Səudiyyə Ərəbistanı Krallığının Ədliyyə nazirinin rəhbərlik etdiyi geniş nümayəndə heyətini qəbul edib .....                     “Ermənilər görəcəklər ki, bu bekar söhbətlərdir” .....                     Dilgəm Əsgərovun oğlu atasına məktub göndərib .....                     Dövlət Sərhəd Xidmətinin rəisi gənc zabitlərə tövsiyə və tapşırıqlar verib .....                     Müəllimlərin işə qəbulu üzrə imtahanlarda qeydə alınan pozuntular .....                     “Azərişıq”da yeni TƏYİNATLAR .....                     Duqindən sensasion 15 iyul açıqlaması: .....                     S-400 komponentlərini daşıyan 12-ci təyyarə Ankaraya enib .....                     Angela Merkel himni yenə oturaraq dinləyib .....                     “Memar-3” MTK-nın sədri Aidə Rəhimova və Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin sədri İman Nağıyevi ittiham olunur... .....                     “Vüsal Nuriyev nə qanun sayır, nə fərman…” .....                     Bakı metrosunda sevgilisini öldürmək istəyən şəxs hökmdən şikayət verib .....                     Keşikçidağ oyunu açılır: “Reqnum” niyə imtina etdi? .....                     “Bizə təzyiq etməyin, altından qalxa bilmərik...” .....                     Zakir Həsənov hərbi hissələrdə yoxlamaya başlayıb .....                     Azərbaycanda “Uşaqların cismani cəzadan müdafiəsi haqqında” qanun layihəsi hazırlanıb .....                     Ermənistanda kəndlilər hökumət binası qarşısında oturaq aksiya keçiriblər .....                     “Öz Hasanoğlu” şirkəti ilə işgəncəli səfər... .....                     Elinanın anası Xalidə Bayramova ilə üzləşmək istəyir .....                     Pomidorun qiyməti yaxın günlərdə ucuzlaşacaq .....                 

Pensiyalar necə artırılmalıdır? - TƏHLİL
Tarix: 11-02-2019, 12:48 | Çap et
Pensiyalar necə artırılmalıdır?
Dövlət başçısının əmək pensiyalarının sığorta hissəsinin indeksləşdirilməsi haqqında Sərəncamı bütün növ əmək pensiyalarının sığorta hissəsinin bu ilin yanvarın 1-dən artırılmasını təmin etmək məqsədilə imzalanıb. Fevralın 7-də imzalanan sərəncama əsasən, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi tərəfindən 2018-ci il üzrə orta aylıq nominal əməkhaqqının Dövlət Statistika Komitəsi tərəfindən müəyyən edilən illik artım tempinə uyğun olaraq, pensiyaların sığorta hissəsi artırılacaq. 2018-ci il üzrə orta aylıq nominal əməkhaqqının Dövlət Statistika Komitəsi tərəfindən müəyyən edilən illik artım tempisə 2,9%-dir.
Bu addım hər il atılır. “Əmək pensiyaları haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 29.1-ci maddəsində qeyd edilir ki, əmək pensiyasının sığorta hissəsi və fərdi hesabın sığorta hissəsində qeydə alınan pensiya kapitalı ildə bir dəfə ölkə üzrə orta aylıq nominal əməkhaqqının müvafiq icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən müəyyən edilən illik artım tempinə uyğun olaraq müvafiq icra hakimiyyəti orqanının qərarına əsasən indeksləşdirilir.

Sadəcə olaraq, keçən ildən indeksləşdirmə mexanizmi dəyişdi. Belə ki, ötən ilədək pensiyaların sığorta hissəsi əvvəlki il ərzində ölkə üzrə qeydə alınmış istehlak qiymətlərinin indeksinə, yəni inflyasiya səviyyəsinə uyğun olaraq hesablanıb artırılırdısa, keçən ildən əmək pensiyalarının artım səviyyəsi bir il əvvəl ərzində ölkə üzrə orta aylıq nominal əməkhaqqı məbləğinin yüksəlməsi tempinə, başqa sözlə desəm, faizinə uyğun olaraq müəyyən edilib artırılmağa başlandı.

Bu, düzgün qərar idi. Belə ki, rəsmi inflyasiya səviyyəsinə uyğun olaraq indeksləşdirmə heç də hər il səmərəli nəticə vermirdi və verə də bilməzdi. Çünki elə il olur ki, inflyasiya cəmi 1-3% təşkil edir. Ümumiyyətlə, sağlam iqtisadiyyat şəraitində inflyasiyanın 3-4%-dən yüksək olması məqbul hesab edilmir. Və üstəlik, orta aylıq nominal əməkhaqqı məbləğinin artım həddi də əslində, həmişə inflyasiyadan üstün olmalıdır. Belə ki, qiymətlərin bahalaşması səviyyəsi əhalinin heç olmasa nominal gəlirlərini üstələməli deyil.

Düzdür, elə illər olub ki, inflyasiya orta aylıq nominal əməkhaqqı məbləğinin artım səviyyəsindən çox təşkil edib. Məsələn, 2017-ci il ərzində ölkəmizdə istehlak qiymətlərinin indeksi, başqa sözlə desəm, inflyasiya səviyyəsi orta aylıq nominal əməkhaqqı səviyyəsinin artım tempindən xeyli dərəcədə yüksək olub. Yəni, 2 dəfədən çox... Ancaq bu, o illər ərzində baş verir ki, həmin illərdə ölkə iqtisadiyyatı tənəzzül içində olur, valyuta bazarı təzyiq altında, manatın məzənnəsi dəyərsizləşməyə meyillli, istehlak bazarında bahaçılıq olur. Məsələn, 2015-2017-ci illərdə olduğu kimi...

Sözüm bunda deyil. Bir daha qeyd edirəm ki, əmək pensiyalarının indeksləşdirilməsi siyasəti, yəni, artırılması səviyyəsi bir il ərzində ölkə üzrə mövcud inflyasiya deyil, orta aylıq nominal əməkhaqqı məbləğinin yüksəlməsi tempinə, başqa sözlə desəm, faizinə uyğun olaraq müəyyən edilib, həyata keçirilsə, yaxşıdır. Necə ki, 2018-ci ildən bu cür edilir. Ancaq məsələ bundadır, keçən il əvvəl bəyan edilmişdi ki, əmək pensiyalarının "baza və sığorta hissəsi" anlayışları ləğv edildiyindən artım, pensiyaların bütöv məbləğləri üzrə hesablanıb həyata keçiriləcək. Və onda yazdığım şərhimdə mən də qeyd etmişdim ki, bu ildən (2018-ci ildən) pensiyaların indeksləşdirilməsi siyasətində tədbiq ediləcək mexanizm həm də əslində, bu mənada daha effektlidir.

Ancaq təəssüf ki, belə olmadı. İndeksləşdirmənin yeni mexanizmində də əmək pensiyalarının məhz sığorta hissəsi artırıldı. Bu il də həmçinin... Növbəti illərdə bunu da aradan götürmək, başqa sözlə desəm, əmək pensiyalarının bir il əvvəlki orta aylıq nominal əməkhaqqı məbləğinin yüksəlməsi tempinə, faizinə uyğun olaraq indeksləşdirilməsi zamanı pensiyaların bütöv məbləğləri üzrə hesablanıb həyata keçirilməsi məqsədəuyğun olardı. Bu, pensiyaların daha çox artmasına imkan verər.

Sözsüz ki, bundan ötrü Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun maliyyə vəziyyəti daha yaxşı olmalı, dövlət büdcəsindən asılılıq azalmalıdır. Hesab edirəm ki, məcburi dövlət sosial sığorta ödənişləri üzrə tədbiq edilən yeniliklər, həmçinin əmək müqavilələrinin bağlanması sahəsində nizam-intizamın gücləndirilməsi buna imkan verəcək.

Yeri gəlmişkən, hazırda ölkədə 1,3 milyon pensiyaçı var. Onlardan 58,3%-i yaşa görə, 30,1%-i əlilliyə görə, 11,6%-i ailə başçısını itirməyə görə pensiya alır. Ötən il əmək pensiyalarının orta aylıq məbləğində 6,8%, o cümlədən, yaşa görə əmək pensiyalarının məbləğində 7,3% artım qeydə alınıb.
Azvision.az





 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
"Gürcüstan sərhədçiləri təxribatçıların və cinayət ünsürlərinin Azərbaycan ərazisinə buraxılmasına görə məsuliyyət daşıyırlar" - Xələf Xələfov rəsmi Bakının sərt mövqeyini İFADƏ ETDİ
Dünən, 18:24
Mnatsakanyan ABŞ-a gedir
Dünən, 18:22
Şəkidə turistləri aparan mikroavtobus qəzaya uğradı
Dünən, 18:15
Gəncədə zavodda faciə: - ölən var
Dünən, 18:14
Şahdağa yürüş edənlərdən biri sürüşüb öldü
Dünən, 18:05
Bakıda cərrahi əməliyyat olunan Qusar sakini bir həftə sonra öldü
Dünən, 17:51
Azərbaycanda 6 rayonun sakinini aldadan falçı ilə bağlı - Qərar
Dünən, 17:49
“Stratfor” S-400-lərin qüsurundan yazdı - Moskvadan cavab
Dünən, 17:48
Tanış olduğu qadını evə saldı, qapını bağlayıb zorladı — MƏHKƏMƏ
Dünən, 17:46
“Gürcüstan-Azərbaycan sərhədinin delimitasiyası üzrə komissiya fəaliyyətini tezliklə bərpa edəcək” - Baş nazir
Dünən, 17:39
Azərbaycanda inanılmaz hadisə - Evə gəlib qayınanasına təcavüz etdi
Dünən, 17:37
“İcra başçısının müavini narazılığı görüb qaçdı” - Saatlıda ETİRAZ
Dünən, 17:35
İcra başçısı birinci müavini ilə bağlı XƏBƏR.... DÜZ ÇIXMADI...
Dünən, 17:27
"Bibim oğlu böyrəyini satanda mən də satıb bəzi problemləri həll etmək istədim" - məhkəmə işi
Dünən, 17:19
Məşhur iş adamı Xəzər dənizinin sahilini hasarladığına görə cərimələnib - FOTO
Dünən, 17:16
Sabah dollar neçəyə olacaq?
Dünən, 17:00
Bakı Atatürk Liseyində narazılıq - VİDEO
Dünən, 16:57
Kənd təsərrüfatı məhsullarının qiyməti nəzərəçarpacaq dərəcədə ucuzlaşacaq - NƏ VAXT?
Dünən, 16:49
Mərhum generalın oğlu DSX-də xidmətə başlayıb - FOTO
Dünən, 16:47
Gəncə sakininin ölümü ilə bağlı cinayət işi başlanıb
Dünən, 16:44
Baş prokuror Səudiyyə Ərəbistanı Krallığının Ədliyyə nazirinin rəhbərlik etdiyi geniş nümayəndə heyətini qəbul edib
Dünən, 16:41
"Mənə dedi ki, özünə Şəbnur, Şəbtac adını qoy" - Şəbnəm Tovuzlu Şəbnəm Tapdıqdan danışdı
Dünən, 16:37
“Ermənilər görəcəklər ki, bu bekar söhbətlərdir” - Deputatlar Konqresin qərarını ŞƏRH ETDİ
Dünən, 16:34
Dilgəm Əsgərovun oğlu atasına məktub göndərib
Dünən, 16:32
Dövlət Sərhəd Xidmətinin rəisi gənc zabitlərə tövsiyə və tapşırıqlar verib
Dünən, 16:24
Müəllimlərin işə qəbulu üzrə imtahanlarda qeydə alınan pozuntular - qulaqcıqla gələn də, başqasının yerinə imtahan vermək istəyən də var
Dünən, 16:18
"Həyat yoldaşımdan çox razıyam" - Arif Babayev
Dünən, 16:14
“Azərişıq”da yeni TƏYİNATLAR
Dünən, 16:07
Duqindən sensasion 15 iyul açıqlaması: - Putindən üzr...
Dünən, 16:02
S-400 komponentlərini daşıyan 12-ci təyyarə Ankaraya enib
Dünən, 15:58
Angela Merkel himni yenə oturaraq dinləyib
Dünən, 15:56
“Memar-3” MTK-nın sədri Aidə Rəhimova və Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin sədri İman Nağıyevi ittiham olunur... - Müraciət
Dünən, 15:55
Azərbaycanlı aparıcı ərindən ayrılsa da, boşanmayıb
Dünən, 15:50
“Vüsal Nuriyev nə qanun sayır, nə fərman…” - Gömrükdə daha bir qalmaqal
Dünən, 15:47
Bakı metrosunda sevgilisini öldürmək istəyən şəxs hökmdən şikayət verib
Dünən, 15:44
Keşikçidağ oyunu açılır: “Reqnum” niyə imtina etdi? - VİDEO
Dünən, 15:41
“Bizə təzyiq etməyin, altından qalxa bilmərik...” - ERMƏNİSTAN PARLAMENTİNİN SPİKERİ VAŞİNQTONDA YALVARDI
Dünən, 15:38
Zakir Həsənov hərbi hissələrdə yoxlamaya başlayıb
Dünən, 15:32
Azərbaycanda “Uşaqların cismani cəzadan müdafiəsi haqqında” qanun layihəsi hazırlanıb
Dünən, 15:23
Ermənistanda kəndlilər hökumət binası qarşısında oturaq aksiya keçiriblər
Dünən, 15:09
“Öz Hasanoğlu” şirkəti ilə işgəncəli səfər... – “Avtobusa kim öz pisliyini etdi?”
Dünən, 15:07
Elinanın anası Xalidə Bayramova ilə üzləşmək istəyir - VƏKİLLƏRDƏN TƏLƏB
Dünən, 14:57
Pomidorun qiyməti yaxın günlərdə ucuzlaşacaq - Belə deyirlər...
Dünən, 14:54
Azərbaycanlılar üçün kinoteatrda film izləmək maraqlıdırmı? - ARAŞDIRMA
Dünən, 14:52
Rusiya AB-nin Türkiyəyə qarşı sanksiyalarına qarşı çıxır
Dünən, 13:06
İki gün əvvəl Xəzərdə batan 32 yaşlı kişinin meyiti tapılıb
Dünən, 13:01
İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi körpə ölümünə reaksiya verdi - Həkimlərin izahatları alınıb
Dünən, 12:57
Müsavatda saxta sənəd qalmaqalı: - Partiya rəhbərliyi bir-birini sərt ittiham etdi
Dünən, 12:50
Şəki Xan Sarayında baş verən hadisə zamanı xəsarət alanların son durumu açıqlanıb
Dünən, 12:46
"Türkiyə tərəfi Rusiyadan razılıq alıb ki, gələcəkdə bu raketlərin istehsalında müəyyən qədər rol oynasın"
Dünən, 12:45
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru