“Bako Saakyanın səfəri rəsmi Parisin Dağlıq Qarabağ münaqişəsində mövqeyini dəyişə bilməz“ .....                     Gəncədə 17 yaşlı qız itkin düşdü .....                     Azərbaycanda oğlanlardan rüsvayçı hərəkət: kollektiv şəkildə... .....                     Daha bir 160 saylı avtobus dəmir yolunda qəzadan son anda qurtulub .....                     Türkiyəli millət vəkili vəfat etdi .....                     Balakəndə 39 yaşlı kişi borca görə bıçaqlanıb .....                     "Kamranın zədəsinin nə dərəcədə ciddi olması haqqına məlumatsızam" .....                     Dövlət Komitəsinin nümayəndə heyətinin Vaşinqton görüşləri davam edib .....                     Quba-Qusar-Xaçmaz bölgəsinə səfər edən tərtərli məktəblilər səfərlərini uğurla başa vurdular .....                     ABŞ ordusunda ciddi problemlər var .....                     ABŞ-da İkinci Dünya Müharibəsi dövründən qalan təyyarə qəzasında 2 nəfər ölüb .....                     Rusiya ilə böyük müharibə başlayacaq .....                     "“Ekspressbank”ın saxta müqaviləyə əsasən..." .....                     ABŞ-ın 40 illik oyunu və FETÖ ilə başlayan böyük hədəf .....                     Fransanın ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrliyindən uzaqlaşdırılması ilə bağlı hüquqi prosedur işə salınmalıdır .....                     Alman kəşfiyyatının rəhbərliyinə türk gətirilir? .....                     Azərbaycanlı miqrant Almaniyada azərbaycanlıları bıçaqladı .....                     "FETÖ təhlükəsinin bu gün ayaqda durmasının Azərbaycana da Türkiyə qədər zərəri var" .....                     "Cəmi 3 gün vaxtımız qalıb" .....                     Əhməd Əhmədovun qardaşının nədə ittiham edildiyi məlum oldu .....                     Belarusdan Paşinyana sərt cavab: .....                     Azərbayacana qayıdan sabiq nazir yenidən xəstəxanaya yatırıldı .....                     Bakıda məşhur “avtoş” öldürüldü .....                     Qırğızıstanda prokuror qətlə yetirilib .....                     Türkiyə S-400-dən bu halda geri çəkilə bilər .....                     "Mən bunu öz partiyadaşına qarşı səhv hərəkət sayıram" .....                     Viktor Yanukoviç təcili xəstəxanaya çatdırıldı .....                     "2:0 hesabı ilə öndə olduğumuz üçün risk etmək istəmirdik" .....                     100 minlik rüşvət skandalı… .....                     Əli Kərimli bu gün məhkəməyə çıxarılacaq .....                     Füzuli məktəbliləri "Ölkəmizi tanıyaq" tur-aksiyasında... .....                     ABŞ Almaniya ilə işğal olunmuş ölkə kimi rəftar edir .....                     Qaradağda idman edərkən köməksiz qalan şəxs xilas edilib .....                     Cəbhə xəttində erməni təxribatı davam edir .....                     ABŞ noyabrın 20-də Camal Qaşıqçının qatilinin adını açıqlayacaq .....                     "Gələn il Azərbaycanda bir milyondan çox qeyri-leqal məşğulluq rəsmiləşəcək" .....                     "Prezidentin Belarusa səfəri iki ölkə arasındandakı əlaqələrin inkişafına ciddi təkan verəcək" .....                     Azərbaycanda DƏHŞƏT: .....                     ““Hafka” dövlətin 47 maşınını aparıb Naxçıvanda gizlədib” .....                     Dünya Kubokunun Bakıda keçirilməsi Azərbaycan gimnastlarının üzərinə əlavə məsuliyyət qoyur .....                 

Şərabçılıq Azərbaycana böyük gəlir gətirə bilər - TƏHLİL
Tarix: 16-10-2018, 09:59 | Çap et
Şərabçılıq Azərbaycana böyük gəlir gətirə bilər
Şərabçılıq tarixən Azərbaycan iqtisadiyyatının inkişafında mühüm rol oynayıb və aparıcı sahələrdən biri sayılıb. Ümumiyyətlə, Azərbaycan şərabı gözəl, təkrarolunmaz ətrinə, keyfiyyətinə görə həmişə məşhur olub. Buna görə də, şərabçılıq Azərbaycanda yeyinti sənayesinin ən mühüm sahələrindən biri kimi böyük əhəmiyyət daşıyıb.
Keçən əsrin 80-ci illərində respublikada 210 şərab zavodu və şərabçılıq məntəqələri fəaliyyət göstərib və bu sistemdə 151 mindən artıq fəhlə və mütəxəssis çalışıb, 56 adda şərab, 10 adda konyak, 4 adda şampan şərabı və digər məhsullar istehsal edilib.

Ümumiyyətlə, keçmiş Sovet İttifaqında şərab və konyak istehsalı sahəsində Azərbaycanın çəkisi yüksək olub və daima inkişaf edib. İstehsalın kəmiyyətcə artması ilə yanaşı, şərab məhsullarının keyfiyyəti də dayanmadan yaxşılaşıb və çeşid genişlənib. Sovet illərində Azərbaycanda üzümçülük və şərabçılıq üzrə ayrıca bir qurum - Dövlət Komitəsi fəaliyyət göstərirdi. Onun tərkibinə 256 xüsusi sovxoz, 97 sovxoz-zavod, 8 müstəqil ilkin şərab emalı zavodu və 10 ədəd təkrar şərab emalı zavodu daxil idi. Komitəyə daxil müəssisələrdə 300 mindən artıq insan işləyirdi. Həmin illərdə təkcə üzümçülükdən gələn vəsaitlər respublikanın dövlət büdcəsinin 40%-ni təşkil edirdi. Bütövlükdə kənd təsərrüfatının isə Azərbaycan dövlət büdcəsində payı 60%-ə bərabər idi. Müqayisə üçün qeyd edək ki, hazırda bu rəqəmin 90%-dən çox neft və qaz sektorunun payına düşür.

Lakin keçmiş Sovet İttifaqı rəhbərliyinin alkoqolizm və sərxoşluğa qarşı mübarizə tədbirləri 1985-ci ildən sonra Azərbaycanda sözügedən sahəyə böyük zərbə vurdu. 130 min hektardan çox məhsuldar sayılan üzüm bağları məhv edildi, uzun illər ərzində böyük zəhmət hesabına yaradılan infrastruktur dağıdıldı. Ermənistan tərəfinin Azərbaycana qarşı 1988-ci ildən başlatdığı işğal nəticəsində isə Qarabağ torpaqlarında 45 min hektardan çox üzüm bağı da nəzarətsiz qaldı. Yəni, 180 min hektara yaxın üzüm bağı hələ sovet illərində itirildi. Qalan 80 min hektardan çox üzüm bağı isə Azərbaycan müstəqillik əldə etdiyi ilk illərdə məhv oldu. 1990-cı illərdə Rusiya ilə əlaqələrin qırılması nəticəsində şərab zavodları məhsulunu sata bilmədi və əhalidən üzüm tədarük edilmədi. Nəticədə də, təsərrüfatlarda üzümlüklər məhv edilərək yerində taxıl və başqa bitkilər əkilməyə başlandı.

Bəs, bu gün vəziyyət necədir?

Şərab və şərabçılıq məhsullarının iqtisadi və sosial əhəmiyyəti nəzərə alınaraq, ölkədə şərabçılığın yenidən inkişaf etdirilməsi və bu dəfə tamamilə yeni mərhələdə özünü tanıtması artıq, bir neçə ildir, qarşıya qoyulan ən ümdə vəzifələrdən biri sayılır. Bu baxımdan, sözügedən sahədə həyata keçirilən dəstək tədbirləri ilə yanaşı, şərab istehsalçılarının da maraqlarının təmin edilməsi əsas götürülür. Bu isə, istehsal olunan məhsulların dünya bazarında rəqabətqabiliyyətli və qiymətinə görə münasib olmasını tələb edir.

Şərab və şərabçılıq məhsullarının keyfiyyəti isə üzüm sortlarının texnoloji xüsusiyyətləri ilə keyfiyyətindən asılıdır. Odur ki, üzümçülük təsərrüfatları yaradılarkən texniki üzüm sortların düzgün seçilməsinə başlanıb. Bölgənin torpaq-iqlim şəraiti nəzərə alınır, sortlar bölgələr, mikrobölgələr üzrə düzgün yerləşdirilir və sortlara diferensial aqrotexniki qulluq tətbiq edilir.

Ölkədə üzümçülük və şərabçılığın bərpası istiqamətində atılan ilk addımlardan biri 19 oktyabr 2001-ci il tarixində qəbul olunmuş “Üzümçülük və şərabçılıq haqqında” Qanun oldu. Ümumiyyətlə, şərabçılıq sənayesinin hüquqi bazasını möhkəmləndirmək məqsədilə Azərbaycanda dövlət proqramları işlənib hazırlandı ki, qiymət, kredit və vergi sistemləri təkmilləşdirildi, lisenziya və sertifikatlaşdırma qaydalarına yenidən baxıldı.

Bundan əlavə, üzümçülüyün inkişafı üzrə tədbirlərin sırasında «Azərbaycan Respublikası regionlarının 2009-2013-cü illərdə sosial-iqtisadi inkişafına dair Dövlət Proqramı» və «2008-2015-ci illərdə Azərbaycan Respublikasında yoxsul-luğun azaldılması və davamlı inkişaf Dövlət Proqramı” kimi sənədlər də mühüm rol oynadı. Bununla yanaşı, Respublika Prezidenti tərəfindən bölgələrə səfərlər zamanı üzümçülüyün prioritet sahə olduğu diqtə olunmağa başlandı.

Lakin ən əhəmiyyətlisi Prezidentin 2011-ci il 15 dekabr tarixli Sərəncamı ilə təsdiq edilən “2012–2020-ci illərdə Azərbaycan Respublikasında üzümçülüyün inkişafına dair Dövlət Proqramı” oldu. Bu sənəd, respublikada üzümün və onun emal məhsullarının istehsalını artırmağı, ölkə əhalisinin təzə və keyfiyyətli üzümə tələbatını daha dolğun ödəməyi, şərabçılıq və üzüm emalı müəssisələrinin xammal təminatını yaxşılaşdırmağı nəzərdə tutur. Və bütün bunların sayəsində də, nəticələr özünü çox gözlətmədi. Ölkədə üzüm bağları bərpa edilməklə yanaşı, genişləndirilməyə başlandı ki, keyfiyyətli şərab məhsulları istehsal olunmasına start verildi. Və bunlar da elə ilk mərhələdə idxal edilənn şərablardan keyfiyyətinə görə seçilir.

2015-ci ilin statistik məlumatlarına əsasən, respublikada üzümün əkin sahəsi 16,1 min hektar, istehsalın həcmi isə 157,1 min ton olmuşdu. Hər il 100 hektarlarla müasir tipli üzüm bağları salınır. Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi tərəfindən ənənəvi üzümçülük rayonlarında yeni-yeni üzüm bağlarının salınması siyasəti yürüdülür ki, hər il bu rayonlar üzrə sahələr təxminən 200 hektar artırılır. Məsələn, bir il Şamaxıda 1,1 min hektar üzüm bağı olubsa, növbəti ildə 1,3 min hektara çatdırılıb. 2020-ci ildə isə Şamaxıda üzüm bağlarının sahəsi 5,5 min hektar olmalıdır. Yəni, hədəf məhz bu cür götürülüb.

Ölkədə şərabçılığın davamlı inkişafının təmin edilməsi, o cümlədən bu sahəyə dövlət dəstəyinin gücləndirilməsi, potensial imkanlardan səmərəli istifadə edilməsi, həmçinin şərab istehsalına və ixracına marağın artırılması məqsədilə 2018-ci ilin may ayında “2018–2025-ci illərdə Azərbaycan Respublikasında şərabçılığın inkişafına dair Dövlət Proqramı” da təsdiq edildi.

Bu proqramın məqsədi isə konkret olaraq, şərab və şərabçılıq məhsullarına olan tələbatı ortamüddətli perspektivdə yerli ehtiyac və ixracat imkanlarını nəzərə almaqla ödəmək, şərab istehsalı müəssisələrinin fəaliyyətini genişləndirmək və müasir texnologiyalar əsasında qurmaq, xammal təminatını yaxşılaşdırmaq, şərabçılıq məhsullarını ixracını artırmaq və kənd əhalisinin məşğulluq səviyyəsini yüksəltmək üçün ölkədə üzümçülüyün, şərabçılığın inkişafını stimullaşdırmaqdan ibarətdir.

Dünya üzrə şərab və şərabçılıq məhsullarının ixracı 1 milyard dekalitr təşkil edir. Ən çox məhsul ixrac edən ölkələr İspaniya, İtaliya, Fransa, Çili, Avstraliya, CAR, ABŞ, Almaniya, Portuqaliya, Argentina, Yeni Zelandiya və Moldova hesab edilir. Eyni zamanda, son onillikdə Almaniya, Böyük Britaniya, ABŞ, Fransa, Çin, Kanada, Rusiya, Niderland, Belçika, Yaponiya, İsveç və İsveçrə yüksək idxal həcmləri ilə seçilib.

Dövlət başçısı İlham Əliyev bu yaxınlarda etdiyi çıxışlarının birində qeyd edib ki, indi Azərbaycan şərab evlərini açmağa başlayıb. “Artıq bir neçə ölkədə şərab evləri fəaliyyətə başlayır. Bizim şərabımıza böyük maraq var. Biz şərabçılıqla bağlı olan bütün məsələləri çox ciddi təhlil etmişik. Şərab zavodlarının fəaliyyəti üçün bütün şərait yaradılıb. Bu, çox gəlirli sahədir” – deyə, Prezident vurğulayıb.

Şərab ixracı prosesinə xarici ölkələrdə açılan ticarət və şərab evləri həqiqətən böyük rəvac verir və verəcək də... Odur ki, həm də bu məqsədlə 2018-ci i ilin sonunadək Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Çin, Polşa, Qazaxıstan və Rusiyada da Azərbaycanın ticarət və şərab evlərinin açılacaq. Azərbaycanın ilk belə ticarət evi 2017-ci ildə Belarusda açılıb.

Yeri gəlmişkən, Azərbaycanda şərab və şərabçılıq məhsullarının istehsalı 2017-ci ildə 1 milyon dekalitri ötüb. Bunun da 375 min dekalitri ixrac edilib. Şərab məhsulları əsasən, Rusiyaya (338 min dekalitr) və Çinə (27 min dekalitr) göndərilib.

Aparılan təhlillər göstərir ki, istehsalın həcmi ölkədə fəaliyyət göstərən şərabçılıq müəssisələrinin faktiki potensialından hələki dəfələrlə azdır. Mövcud vəziyyətə, ilk növbədə, şərabın əsas xammalını təşkil edən üzümün maya dəyərinin yüksək olması təsir edir ki, bunlar yuxarıda qeyd etdiyim, hökumətin həyata keçirdiyi ardıcıl xarakter daşıyan tədbirləri nəticəsində və o cümlədən müvafiq proqram və sənədlər əsasında aradan götürülür.

Təsadüfi deyil ki, 2017-ci ilin ilk 5 ayı ilə müqayisədə 2018-ci ilin 5 ayı ərzində şərab ixracı 80 %-dən çox artıb. İlin sonunadək isə bu, 100%-i ötəcək. Azərbaycan şərabının ixracının əsas istiqamətləri Rusiya (85%), Çin (7%) olsa da, Avropa Birliyi, Belarus və Qırğızıstan da siyahıya daxildir. Ümumiyyətlə isə getdikcə, belə ölkələrin sayı artır. Çünki 2025-ci ilədək Azərbaycandan şərab ixracı bu sahədə yuxarıda adını çəkdiyim Dövlət Proqramına əsasən 5 dəfə artmalıdır.

Sözün qısası, növbəti onillikdə Azərbaycan ixrac edəcəyi öz qeyri-neft məhsulları sırasında ən çox həm də şərabına görə tanınacaq.
AzVision.az





 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
“Bako Saakyanın səfəri rəsmi Parisin Dağlıq Qarabağ münaqişəsində mövqeyini dəyişə bilməz“ - Fransalı ekspert
Dünən, 12:03
Tatlısəsi azərbaycanlı həkim sağaltdı
Dünən, 11:50
Gəncədə 17 yaşlı qız itkin düşdü
Dünən, 11:46
Azərbaycanda oğlanlardan rüsvayçı hərəkət: kollektiv şəkildə... - TƏFƏRRÜAT
Dünən, 11:45
Daha bir 160 saylı avtobus dəmir yolunda qəzadan son anda qurtulub - RƏSMİ
Dünən, 11:43
Türkiyəli millət vəkili vəfat etdi
Dünən, 11:40
Balakəndə 39 yaşlı kişi borca görə bıçaqlanıb
Dünən, 11:36
"Kamranın zədəsinin nə dərəcədə ciddi olması haqqına məlumatsızam"
Dünən, 11:35
Dövlət Komitəsinin nümayəndə heyətinin Vaşinqton görüşləri davam edib - FOTO
Dünən, 11:33
Quba-Qusar-Xaçmaz bölgəsinə səfər edən tərtərli məktəblilər səfərlərini uğurla başa vurdular - FOTO
Dünən, 11:29
ABŞ ordusunda ciddi problemlər var
Dünən, 11:24
ABŞ-da İkinci Dünya Müharibəsi dövründən qalan təyyarə qəzasında 2 nəfər ölüb
Dünən, 11:21
Rusiya ilə böyük müharibə başlayacaq - Romanenko
Dünən, 11:17
"“Ekspressbank”ın saxta müqaviləyə əsasən..." - GİLEY
Dünən, 11:14
Rauf Məmmədovun toyu oldu
Dünən, 11:07
ABŞ-ın 40 illik oyunu və FETÖ ilə başlayan böyük hədəf
Dünən, 11:04
Fransanın ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrliyindən uzaqlaşdırılması ilə bağlı hüquqi prosedur işə salınmalıdır - deputat
Dünən, 11:01
Alman kəşfiyyatının rəhbərliyinə türk gətirilir?
Dünən, 10:59
"Əlimdə imkan olsaydı Azərbaycan televiziyalarından bütün şou verilişlərini yığışdırardım"
Dünən, 10:58
Azərbaycanlı miqrant Almaniyada azərbaycanlıları bıçaqladı
Dünən, 10:56
"FETÖ təhlükəsinin bu gün ayaqda durmasının Azərbaycana da Türkiyə qədər zərəri var"
Dünən, 10:55
“Bizim sevgimiz də, nifrətimiz də, dostluğumuz da, düşmənliyimiz də kişi kimi olub”
Dünən, 10:41
"Cəmi 3 gün vaxtımız qalıb"
Dünən, 10:38
Əhməd Əhmədovun qardaşının nədə ittiham edildiyi məlum oldu – Kürdəxanıda saxlanılır
Dünən, 10:36
Belarusdan Paşinyana sərt cavab: - “Deyəsən, bu adam...”
Dünən, 10:34
Azərbayacana qayıdan sabiq nazir yenidən xəstəxanaya yatırıldı - nəzarət altında olacaq
Dünən, 10:28
Bakıda məşhur “avtoş” öldürüldü – 012 - VİDEO
Dünən, 10:25
Qırğızıstanda prokuror qətlə yetirilib
Dünən, 10:24
Türkiyə S-400-dən bu halda geri çəkilə bilər - TƏHLİL
Dünən, 10:20
"Mən bunu öz partiyadaşına qarşı səhv hərəkət sayıram" - Keçmiş başçı Abel Məhərrəmovu müdafiə etdi
Dünən, 10:19
Viktor Yanukoviç təcili xəstəxanaya çatdırıldı
Dünən, 10:16
"2:0 hesabı ilə öndə olduğumuz üçün risk etmək istəmirdik"
Dünən, 10:14
100 minlik rüşvət skandalı… - İTTİHAM
Dünən, 10:13
Əli Kərimli bu gün məhkəməyə çıxarılacaq - 2 maddə ilə ittiham olunur
Dünən, 10:09
Füzuli məktəbliləri "Ölkəmizi tanıyaq" tur-aksiyasında... - FOTOLAR
Dünən, 10:05
ABŞ Almaniya ilə işğal olunmuş ölkə kimi rəftar edir - Sabiq kansler
Dünən, 09:58
Qaradağda idman edərkən köməksiz qalan şəxs xilas edilib
Dünən, 09:58
Cəbhə xəttində erməni təxribatı davam edir
Dünən, 09:56
ABŞ noyabrın 20-də Camal Qaşıqçının qatilinin adını açıqlayacaq
Dünən, 09:54
"Gələn il Azərbaycanda bir milyondan çox qeyri-leqal məşğulluq rəsmiləşəcək"
17-11-2018, 15:12
"Heç olmasa dərman pulumu versin" - Nailə Mirməmmədli
17-11-2018, 15:00
"Prezidentin Belarusa səfəri iki ölkə arasındandakı əlaqələrin inkişafına ciddi təkan verəcək" - PA rəsmisi
17-11-2018, 14:51
Azərbaycanda DƏHŞƏT: - Ana yeni doğduğu körpəsini öldürdü
17-11-2018, 14:50
““Hafka” dövlətin 47 maşınını aparıb Naxçıvanda gizlədib” - Cavid Qurbanov keçmiş şəriklərindən 42 milyon tələb edir
17-11-2018, 14:49
Dünya Kubokunun Bakıda keçirilməsi Azərbaycan gimnastlarının üzərinə əlavə məsuliyyət qoyur
17-11-2018, 14:42
"Daha çox əməkdaşa ehtiyacımız var" - DİM sədri
17-11-2018, 11:27
Dövlət Komitəsinin nümayəndə heyətinin Amerikaya səfəri Vaşinqtonda davam edib
17-11-2018, 11:24
Sevgi təklifləri alan Renka: - “Kişinin vacib olan “vidi” deyil…”
17-11-2018, 11:19
"Ermənistan Azərbaycanın işğal edilmiş ərazilərində faktaraşdırıcı missiyasının həyata keçirilməsinə imkan vermir" - Hikmət Hacıyev
17-11-2018, 11:15
Prezident dövlət təhlükəsizliyi və xarici kəşfiyyat orqanlarının 100 illiyi yubiley medalı haqqında əsasnaməni təsdiqləyib
17-11-2018, 11:14
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru