Tramp və Cinpin G-20 sammitində görüşəcəklər .....                     Ramiz Mehdiyev Rusiya ilə təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə edib .....                     Cun Takaşina ETSN-də olub .....                     Azərbaycanda ŞOK: DGK-dan narazı sahibkar Gəncədə özünü yandırdı .....                     Misirdə “Anadolu” agentliyi və TRT-nin saytlarına giriş bloklanıb .....                     Naftalan sanatoriyalarında şok qiymətlər... .....                     “Diletantlar Fuad Abbasovu qızışdırırlar...” .....                     İşğal edilmiş ərazilərimizdə Ermənistanın keçirdiyi təlimlər tam nəzarətimiz altındadır .....                     Bakıda 70 yaşlı kişi özünü asıb .....                     Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi törəmə şirkətinin rəhbərini dəyişib .....                     "Bu, aztəminatlı ailələrin cibinə uyğun deyil..." .....                     Sabah dollar neçəyə olacaq? .....                     "Rusiya ən azı öz vətəndaşı Dilqəm Əsgərovu azad etmək üçün bu məsələ ilə məşğul olmalıdır" .....                     Sabirabadda məzunun intihar səbəbi: .....                     Ağcabədidə 13 hektardan çox taxıl sahəsi yanıb .....                     Çətənə yetişdirirdi, ilişdi... .....                     Sabiq deputatın oğlu 700 minlik mənimsəmədə ittiham edilir .....                     "Qarabağ"ın Çempionlar Liqasındakı ilk rəqibi müəyyənləşib .....                     Azercell-in 4G istifadəçilərinin sayı 3 dəfə artıb .....                     “Həmsədrlər işğalçılıq siyasətinə son vermək üçün Ermənistana konkret vaxt veməlidir” .....                     Ramil Usubov onu rəis təyin elədi .....                     Bakıda valideyn hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət edib .....                     Bakıda kondisionerin mühərriki qoparaq təhlükə yaradıb .....                     Aygünlə Zülfiyyə duet oxudular .....                     "Azercell" abunəçilərinə gələn xarici zənglərin səbəbi nədir? .....                     Şirkət direktorunun otağına qumbara atan şəxsin məhkəməsi başlayıb .....                     26 ildir zülüm çəkən ailə... .....                     “Elə qeyrətlisənsə, bəs qızın üzünü niyə açıq göstərirsən?” .....                     Azərbaycanlı və gürcü ekspertlər Keşikçidağ məbəd kompleksinə gedəcəklər .....                     Sumqayıtda məktəb direktoru işdən çıxarılıb .....                     QUBA İCRA HAKİMİYYƏTİ belə torba tikir... .....                     “Eşq səfəri”nə çıxan casus-jurnalist yolda həbs olundu .....                     Elmira Süleymanova jurnalist Fuad Abbasovla bağlı rusiyalı həmkarına müraciət edib .....                     Bakıda küçə reklamına nəzarət avtomatlaşdırılacaq .....                     Erməni əsgərləri qəzaya düşdü .....                     Azərbaycanda 2 yeni sığorta agentliyi yaradılıb .....                     Sarayda avtomobil hasara dəydi, .....                     Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi 18% artıb .....                     "Çernobıl" serialı TƏŞVİŞ YARATDI .....                     Azərbaycanda DƏHŞƏTLİ HADİSƏ: .....                 

Valyuta bazarında tarazlıq pozulmayacaq - TƏHLİL
Tarix: 21-09-2018, 10:26 | Çap et
Valyuta bazarında tarazlıq pozulmayacaq
Dövlət Neft Fondu (ARDNF) tərəfindən Mərkəzi Bankın (AMB) təşkil etdiyi hərraclarda bu ilin arxada qalan 8 ayı ərzində bütövlükdə keçən il ərzində satılan valyuta həcmindən 15 %-dən çox ABŞ dollarının satılmasını bəziləri maliyyə bazarımızda mövcud olan sabitlik üçün təhlükə sayırlar.
Halbuki, 2017-ci ilin yanvar-dekabr ayları ərzində ARDNF valyuta hərraclarında 3 milyard 598,12 milyon dollar satmışdı ki, bu da 2016-cı il ilə müqayisədə 1,3 milyard dollar və ya 26,53% az təşkil etmişdi. Cari il ərzində isə ötən yanvar-avqust ayları ərzində ARDNF 4 milyard 244 milyon dollar məbləğində valyuta realizə edib.

Qurumun valyuta hərraclarında bu il ərzində hər ay satdığı valyuta həcminə diqqət yetirsək, onun hər ay artan dinamika üzrə inkişaf etdiyinin şahidi olarıq. Təkcə bir ayın artım tempinə diqqət yetirmək kifayətdir ki, avqustda hərraclar vasitəsilə 733,7 milyon dollar realizə edilibsə, iyul ayında bu rəqəm 536,6 milyon dollar təşkil edib. Bu da avqustda hərraca iyul ayındakından 197,1 milyon dollar artıq dolların satışa çıxarıldığı deməkdir.

Eyni zamanda, banklarda bu il ərzində dollar alış-verişi də artıb. Cari ilin iyul ayında ölkədə fəaliyyət göstərən banklar tərəfindən əhaliyə 189,307 milyon dollar satılaraq, əhalidən 175,342 milyon dollar alınıb. İyun ayı ilə müqayisədə dolların alış və satışı artıb. Belə ki, iyun ayında alış 148,522 milyon dollar, satış isə 167,596 milyon manat olub. Bu da nağd dollar alışının 18,1%, satışının isə 13% artması deməkdir.

Bu il ərzində ölkədə valyuta alışı və satışının, ümumiyyətlə, hərraclarda ABŞ dollarına tələbin yüksək olacağı qabaqcadan bəlli idi. Bunu həm idxalın artacağı, həm ümumi iqtisadi artım tempinin bərpasının sürətlənəcəyi, həm də əhalinin maddi vəziyyətinin nisbətən sabitləşəcəyi faktorlarının proqnozlaşdırılması və sair diqtə edirdi.

Ümumiyyətlə, bəllidir ki, milli valyutamız 2017-ci ildə möhkəmlənməyə, yəni bahalaşmağa başladı. Buna da səbəb neftin dünya bazarlarında qiymətlərinin 2016-cı ilin ikinci yarısından etibarən sabitləşməyə başlaması, keçən ilin yanvar ayından iqtisadi tənəzzüldə dönüşün yaranması, idxalın məhdudlaşdırılması və ölkədən kənara valyuta axınına nəzarətin gücləndirilməsi tədbirlərinin effekt verməyə başlaması, o cümlədən, valyuta bazarımızda mübadilə qaydalarının dəyişdirilməsi, xüsusən də "qara bazarın" və ümumiyyətlə, spekulyasıya elementlərini aradan qaldırmaq məqsədilə banklar üçün müəyyən edilmiş -/+4%-lik marjanın ləğvi və sair oldu.

Lakin manatın məzənnəsinin sabitləşməsində bütün bunlardan da əsas və başlıca səbəb məhz tədiyyə balansında profisitin yaranması oldu. Məlumdur ki, 2015-ci və 2016-cı illər ərzində sözügedən profisit defisitə keçmişdi. Bunun da başlıca səbəbi neftin dünya bazar qiymətlərinin enməsi olmuşdu.

Məsələ bundadır ki, tədiyyə balansındakı bu profisit davam etməkdədir və üstəlik, möhkəmlənir. Cari ilin yanvar-iyun ayları üzrə tədiyyə balansının ümumi profisiti 1,7 milyard dollar təşkil edib ki, bu haqda AMB-in 2018-ci ilin yanvar-iyun ayları üçün Azərbaycan Respublikası Tədiyyə balansı hesabatında məlumat verilir. Bu, həm neftin qiymətinin 40% bahalaşması, həm də cari əməliyyatlar balansında yaranan müsbət tendensiyalar hesabına baş verib.

Ümumiyyətlə, Azərbaycan manatının dəyərinin arxasında neftin qiymətinin dayanması bəllidir. Və AMB, ölkədə valyuta bazarını tənzimləyən əsas və mərkəzi qurum olaraq hansı ehtiyatlara malik olursa-olsun, neftin qiymətinin bir “döşəmə” həddi vardır ki, bu da 35-40 dollar civarında sayılır. Və, əgər bundan aşağı düşsə, məzənnəni 3 aydan artıq saxlamaq mümkün deyil. Yeri gəlmişkən, manat keçən ilin fevral ayından sonra 11,5% möhkəmlənmiş, 1 il əvvəl isə, yəni 2016-cı ildə 15%-ə yaxın ucuzlaşmışdı.

Tədiyyə balansında müsbət saldo ona görə möhkəmlənməkdədir ki, xarici ticarətdə ixrac idxalı üstələyir, qeyri-neft sektoru üzrə ölkədən kənara məhsul satışı yüksəlir, neft-qaz sektorunun özündə artım mövcuddur. Elə AMB-nin məlumatına görə də, hesabat dövründə cari əməliyyatlar hesabına müsbət təsir edən xarici ticarət profisitinin 1,4 dəfə, qeyri-neft ixracının 14,1%, neft-qaz sektorunun isə 42,3% artması, xidmətlər üzrə kəsirin isə 2,1 dəfə azalması kimi 1amillər olub.

2018-ci ilin yanvar-iyul ayları ərzində qeyri-neft sektoru üzrə ixrac 969 milyon ABŞ dolları təşkil edib ki, 2017-cı ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə cari ilin yanvar-iyul aylarında qeyri-neft sektoru üzrə ixrac 114 milyon dollar və ya 13% artıb. Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına əsasən cari ilin 7 ayı ərzində Rusiyaya 353 milyon, Türkiyəyə 215 milyon, Gürcüstana 81 milyon, İsveçrəyə 78 milyon və Çinə 29 milyon ABŞ dolları dəyərində qeyri-neft sektoruna aid mal ixrac edilib.

Düzdür, göstərilən müddətdə idxal daha çox artıb. Və daxili valyuta bazarında xarici maliyyəyə də tələbin artmasını əsas etibarı ilə bu amil şərtləndirib. Yuxarıda da qeyd etdim ki, bu il ərzində idxalın artacağı, ümumi iqtisadi artım tempinin bərpasının sürətlənəcəyi ilə əlaqədar ölkədə valyuta alışı və satışının, ümumiyyətlə, hərraclarda ABŞ dollarına tələbin yüksək olacağı qabaqcadan bəlli idi. Məsələ bundadır ki, idxalın artmasını məhz ümumi iqtisadi artım tempinin bərpasının sürətlənəcəyi faktoru deməyə əsas verirdi.

Sözün qısası, demək istədiyim budur ki, ARDNF tərəfindən AMB-in təşkil etdiyi hərraclarda bu ilin arxada qalan 8 ayı ərzində bütövlükdə keçən il ərzində satılan valyuta həcmindən çox valyutanın, yəni ABŞ dollarının satılması təbii bir haldır.

Bəli, ilin sonunadək bu, bir az da çox təşkil edəcək. Lakin, maliyyə bazarımızdakı tarazlıq pozulmayacaq. Buna neftin dünya bazarlarındakı qiyməti və bundan da irəli gələrək də, tədiyyə balansında və xarici ticarətdəki vəziyyət imkan verməyəcək.
AzVision.az





 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Tramp və Cinpin G-20 sammitində görüşəcəklər
Dünən, 18:19
Toyda deputat müğənniyə salfetdə nə yazdı?
Dünən, 18:16
Ramiz Mehdiyev Rusiya ilə təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə edib
Dünən, 18:13
Cun Takaşina ETSN-də olub - FOTO
Dünən, 18:06
Azərbaycanda ŞOK: DGK-dan narazı sahibkar Gəncədə özünü yandırdı - SƏBƏB
Dünən, 18:03
Misirdə “Anadolu” agentliyi və TRT-nin saytlarına giriş bloklanıb
Dünən, 18:00
Space TV-nin efirində növbəti biabırçılıq – “Qanuni oğrular” TƏRİF EDİLDİ
Dünən, 17:52
Naftalan sanatoriyalarında şok qiymətlər... - 14 günə 4 min manat
Dünən, 17:38
“Diletantlar Fuad Abbasovu qızışdırırlar...” - Jurnalistin vəkilindən sensasion açıqlama
Dünən, 17:35
İşğal edilmiş ərazilərimizdə Ermənistanın keçirdiyi təlimlər tam nəzarətimiz altındadır - MN
Dünən, 17:29
Bakıda 70 yaşlı kişi özünü asıb
Dünən, 17:24
Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi törəmə şirkətinin rəhbərini dəyişib
Dünən, 17:23
"Bu, aztəminatlı ailələrin cibinə uyğun deyil..." - GİLEY
Dünən, 17:17
Əməkdar artistin vəziyyəti pisləşdi - Xəstəxanaya yerləşdirildi
Dünən, 17:09
Sabah dollar neçəyə olacaq?
Dünən, 17:05
"Rusiya ən azı öz vətəndaşı Dilqəm Əsgərovu azad etmək üçün bu məsələ ilə məşğul olmalıdır" - deputat
Dünən, 17:04
Sabirabadda məzunun intihar səbəbi: - İmtahan yox, qumar imiş
Dünən, 17:00
Ağcabədidə 13 hektardan çox taxıl sahəsi yanıb
Dünən, 16:57
Çətənə yetişdirirdi, ilişdi...
Dünən, 16:49
Sabiq deputatın oğlu 700 minlik mənimsəmədə ittiham edilir
Dünən, 16:48
"Qarabağ"ın Çempionlar Liqasındakı ilk rəqibi müəyyənləşib
Dünən, 16:42
Azercell-in 4G istifadəçilərinin sayı 3 dəfə artıb
Dünən, 16:42
“Həmsədrlər işğalçılıq siyasətinə son vermək üçün Ermənistana konkret vaxt veməlidir” - deputat
Dünən, 16:40
Azərbaycanlı müğənni təyyarədə stüardessa ilə cinsi əlaqədə oldu - FOTO
Dünən, 16:37
Ramil Usubov onu rəis təyin elədi - FOTO
Dünən, 16:32
Bakıda valideyn hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət edib - SƏBƏB
Dünən, 16:31
"Mən heteroseksualam" - İlkin Həsəni
Dünən, 16:28
Bakıda kondisionerin mühərriki qoparaq təhlükə yaradıb
Dünən, 16:18
Aygünlə Zülfiyyə duet oxudular
Dünən, 16:16
Meyxanaçı internetdə tanış olduğu oğlanla danışan arvadını döydü, sonra...
Dünən, 16:14
"Azercell" abunəçilərinə gələn xarici zənglərin səbəbi nədir?
Dünən, 16:06
Şirkət direktorunun otağına qumbara atan şəxsin məhkəməsi başlayıb
Dünən, 16:02
26 ildir zülüm çəkən ailə... - Müraciət
Dünən, 16:00
“Elə qeyrətlisənsə, bəs qızın üzünü niyə açıq göstərirsən?”
Dünən, 15:53
Fədayə Laçının məhkəməsi növbəti dəfə təxirə salınıb
Dünən, 15:50
Azərbaycanlı və gürcü ekspertlər Keşikçidağ məbəd kompleksinə gedəcəklər
Dünən, 15:47
Sumqayıtda məktəb direktoru işdən çıxarılıb
Dünən, 15:41
QUBA İCRA HAKİMİYYƏTİ belə torba tikir... - "Başçının qəbuluna düşə bilmirəm ki, dərdimi deyim"
Dünən, 15:39
“Eşq səfəri”nə çıxan casus-jurnalist yolda həbs olundu - İLGİNC FAKTLAR
Dünən, 15:22
Elmira Süleymanova jurnalist Fuad Abbasovla bağlı rusiyalı həmkarına müraciət edib
Dünən, 15:15
“Fəxri ad istəmirəm, maliyyə istəyirəm” — Kənan MM
Dünən, 15:13
Bakıda küçə reklamına nəzarət avtomatlaşdırılacaq
Dünən, 15:06
Erməni əsgərləri qəzaya düşdü
Dünən, 15:03
Azərbaycanda 2 yeni sığorta agentliyi yaradılıb
Dünən, 15:02
Sarayda avtomobil hasara dəydi, sürücü öldü
Dünən, 15:00
Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi 18% artıb
Dünən, 13:17
"Çernobıl" serialı TƏŞVİŞ YARATDI - Ölkədə dərman satışları REKORD QIRDI
Dünən, 13:15
“Həmişə hotellərdən “domaşnik”ləri çırpışdırıram”
Dünən, 13:01
Azərbaycanda DƏHŞƏTLİ HADİSƏ: - Polis bu məktubu yazıb, intihar etdi
Dünən, 12:56
Şimal-qərb küləyi arabir güclənəcək - Belə deyirlər...
Dünən, 12:46
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru