Tramp və Cinpin G-20 sammitində görüşəcəklər .....                     Ramiz Mehdiyev Rusiya ilə təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə edib .....                     Cun Takaşina ETSN-də olub .....                     Azərbaycanda ŞOK: DGK-dan narazı sahibkar Gəncədə özünü yandırdı .....                     Misirdə “Anadolu” agentliyi və TRT-nin saytlarına giriş bloklanıb .....                     Naftalan sanatoriyalarında şok qiymətlər... .....                     “Diletantlar Fuad Abbasovu qızışdırırlar...” .....                     İşğal edilmiş ərazilərimizdə Ermənistanın keçirdiyi təlimlər tam nəzarətimiz altındadır .....                     Bakıda 70 yaşlı kişi özünü asıb .....                     Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi törəmə şirkətinin rəhbərini dəyişib .....                     "Bu, aztəminatlı ailələrin cibinə uyğun deyil..." .....                     Sabah dollar neçəyə olacaq? .....                     "Rusiya ən azı öz vətəndaşı Dilqəm Əsgərovu azad etmək üçün bu məsələ ilə məşğul olmalıdır" .....                     Sabirabadda məzunun intihar səbəbi: .....                     Ağcabədidə 13 hektardan çox taxıl sahəsi yanıb .....                     Çətənə yetişdirirdi, ilişdi... .....                     Sabiq deputatın oğlu 700 minlik mənimsəmədə ittiham edilir .....                     "Qarabağ"ın Çempionlar Liqasındakı ilk rəqibi müəyyənləşib .....                     Azercell-in 4G istifadəçilərinin sayı 3 dəfə artıb .....                     “Həmsədrlər işğalçılıq siyasətinə son vermək üçün Ermənistana konkret vaxt veməlidir” .....                     Ramil Usubov onu rəis təyin elədi .....                     Bakıda valideyn hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət edib .....                     Bakıda kondisionerin mühərriki qoparaq təhlükə yaradıb .....                     Aygünlə Zülfiyyə duet oxudular .....                     "Azercell" abunəçilərinə gələn xarici zənglərin səbəbi nədir? .....                     Şirkət direktorunun otağına qumbara atan şəxsin məhkəməsi başlayıb .....                     26 ildir zülüm çəkən ailə... .....                     “Elə qeyrətlisənsə, bəs qızın üzünü niyə açıq göstərirsən?” .....                     Azərbaycanlı və gürcü ekspertlər Keşikçidağ məbəd kompleksinə gedəcəklər .....                     Sumqayıtda məktəb direktoru işdən çıxarılıb .....                     QUBA İCRA HAKİMİYYƏTİ belə torba tikir... .....                     “Eşq səfəri”nə çıxan casus-jurnalist yolda həbs olundu .....                     Elmira Süleymanova jurnalist Fuad Abbasovla bağlı rusiyalı həmkarına müraciət edib .....                     Bakıda küçə reklamına nəzarət avtomatlaşdırılacaq .....                     Erməni əsgərləri qəzaya düşdü .....                     Azərbaycanda 2 yeni sığorta agentliyi yaradılıb .....                     Sarayda avtomobil hasara dəydi, .....                     Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi 18% artıb .....                     "Çernobıl" serialı TƏŞVİŞ YARATDI .....                     Azərbaycanda DƏHŞƏTLİ HADİSƏ: .....                 

ABŞ-ın Türkiyə və İrana sanksiyalarının arxasındakı əsas hədəf - TƏHLİL
Tarix: 18-08-2018, 10:19 | Çap et
ABŞ-ın Türkiyə və İrana sanksiyalarının arxasındakı əsas hədəf
ABŞ-Türkiyə münasibətlərində baş verənlərin ümumilikdə dünyada gedən qlobal proseslərə təsirsiz ötüşməyəcəyi dəqiqdir. Hazırda dünyada yeni nizamın otuşdurulması prosesi başlayıb. Yaxın Şərqdə və Türkiyədə yaşananlar da bu kontekstdə baş verən geopolitik qarşıdurmalardır.

Hər bir dövlət yeni geopolitik balansda öz yerini müəyyən etməyə çalışır, ABŞ isə özünün maraqlarına uyğun diktə siyasəti yeridir. Bu baxımdan ABŞ maraqlarına uyğun hərəkət etməyən, öz maraqlaırndan çıxış edən dövlətlər var və onların hədəf seçilməsi də həmin maraqlara xidmət edir.

Məsələn, ABŞ prezidenti Donald Trampın seçkidə qələbə qazanmasında xüsusi rolu olduğu deyilən Stiven Bannon İsrail mediasına açıqlamasında Çin, İran və Türkiyəni “şeytan üçbucağı” kimi xarakterizə edib. Nə baş verir? Niyə bu üç dövlət ABŞ rəhbərliyinin gözünə “şeytan” kimi görünməyə başlayıb?

Məsələnin diqqətçəkən tərəfi də budur ki, İran və Türkiyə ABŞ sanksiyaları ilə üz-üzə qaldığı bir vaxtda Çinə qarşı konkret addımlar atılmır. Bu ayrı-seçkiliyin səbəbi nədir? Bu və digər suallarla politoloq Arzu Nağıyevə müraciət etdik.

Politoloq deyir ki, hazırda Türkiyəyə qarşı proseslərin mahiyyətini anlamaq üçün dünyada gedən qlobal proseslərə diqqət etmək lazımdır: “İndi dünyada yeni nizam qurulur. Sənaye və maliyyə potensialının artım templərinə görə son 30 ildə dünyada lider olan və ikinci iqtisadiyyata malik Çin Xalq Respublikasıdır. Çin dünyada ən iri ixracatçı, kreditor, xammal ehtiyatları istehlakçısı, ən çox qızıl-valyuta ehtiyatlarına malik dövlətdir. Yaxın gələcəkdə dünya ehtiyat valyutasına malik olacaq. Yeri gəlmişkən, artıq BRİCS (Braziliya, Rusiya, Hindistan, Çin və Cənubi Afrika) ölkələri öz aralarında ödənişlər üçün yeni pul vahidindən istifadə ehtimalını müzakirə etməyə başlayıblar. Mümkündür ki, bu valyuta yaxın perspektivdə Çin yuanı olsun. Bundan başqa, Çin ən çox əhalisi və ordusu olan dövlətdir, qlobal proseslərdə rolu getdikcə artmaqdadır. Bu proseslər yeni dünya nizamının formalaşmasına əsaslı təsir göstərir. Dünya nizamının gələcək inkişafı böyük mənada Çindən asılıdır. Ona görə də bu gün Çinlə ABŞ arasında münasibətlər dünya siyasətinin diqqət mərkəzindədir. Çin İranın neft ixracının üçdə birini almaqla iqtisadiyyatını ayaqda saxlayır. Türkiyə ilə də Çinin hərbi, iqtisadi və digər sahələrdə əlaqələri genişlənməkdədir. Bu baxımdan böyük Çinə qarşı addımlar müttəfiqlərinin zəiflədilməsi, sıradan çıxarılması üzərindən iqtisadi dayaqlarının sarsıdılmasına hesablanıb”.

Politoloqa görə, hər bir ölkəyə qarşı tətbiq olunan sanksiyaların konkret məqsədləri var: “Məlum məsələdir ki, Türkiyəyə qarşı sanksiyalar heç də keşiş Bronsonla bağl deyil. Bronsonun işi sanksiyaların tətbiqi üçün sıradan bir bəhanə, vasitədir. Bronsonla Fətullah Güləni dəyişmək kimi bir perspektiv də yoxdur. Türkiyəyə qarşı sanksiyaların kökündə həm də Rusiya ilə Türkiyənin yaxınlaşması dayanır. Türkiyənin İranla da münasibətləri müsbətə doğru inkişaf etməkdədir. ABŞ vaxtilə Çin iqtisadiyyatının dirçəldilməsi üçün addımlar atıb. Ölkə daxilindəki ucuz işçi qüvvəsi və resursların kifayət qədər olması Çin iqtisadiyyatını sürətlə inkişaf etməsinə səbəb olub. Belə görünür ki, ABŞ bundan məmnun deyil, daha çox narahatdır. Dünyada iqtisadi baxımından çox güclü olan 2-ci bir qüdrətli dövlətin formalaşması prosesi gedir. Bunun qarşısını almaq üçün dolayı və birbaşa yollarla addımları müşahidə edirik.

Çünki iqtisadiyyat böyüdükcə, qüdrətli iqtisadiyyatdan doğan siyasət də böyüyür. Artan, genişlənən iqtisadiyyatı Çinin həm də hərbi-siyasi baxımdan dünyada hakimi-mütləq rolundan ABŞ-ı sıxışdırmasına imkanlar yaradır. ABŞ-ın hazırda atdığı addımlar Çinin dünya hərbi və siyasi səhnəsində aparıcı rola çıxmasını əngəlləməyə hesablanıb. Buna nə dərəcədə nail olacaqlarını proqnozlaşdırmaq çətindir. Amma proseslərin gedişatı onu deməyə əsas verir ki, ABŞ sanksiyaları ilk mərhələdə bu və ya digər dövlətə qarşı effektiv addımlar kimi görünsə də, uzaq perspektivdə sanksiyalara məruz qalan dövlətlərin güclənməsinə, daha tez bir-biriləri ilə müttəfiqə çevirilmələrinə səbəb olacaq”.

Politoloq deyir ki, ABŞ-da da bunun fərqindədirlər ki, sanksiyalara məruz qoyduğu dövlətlər getdikcə daha da sıx birləşirlər. Bu da öz növbəsində ABŞ-ın son nəticədə fikrindən daşınması ilə nəticələnə bilər: “Şimali Koreyanın hədələməsi və ardından Tramp adminstrasiyasının bu dövlətinin rəsmiləri ilə danışıqlar masasına əyləşməsi göz önündədir. Bundan əvvəl İranı hədələyirdilər və günlərin birində özləri də İrana danışıq təklif etdilər. Yaxın gələcəkdə Türkiyə ilə də eyni cür davranış sərgilənəcəyi gözləniləndir”.
“Yeni Müsavat”





 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Tramp və Cinpin G-20 sammitində görüşəcəklər
Dünən, 18:19
Toyda deputat müğənniyə salfetdə nə yazdı?
Dünən, 18:16
Ramiz Mehdiyev Rusiya ilə təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə edib
Dünən, 18:13
Cun Takaşina ETSN-də olub - FOTO
Dünən, 18:06
Azərbaycanda ŞOK: DGK-dan narazı sahibkar Gəncədə özünü yandırdı - SƏBƏB
Dünən, 18:03
Misirdə “Anadolu” agentliyi və TRT-nin saytlarına giriş bloklanıb
Dünən, 18:00
Space TV-nin efirində növbəti biabırçılıq – “Qanuni oğrular” TƏRİF EDİLDİ
Dünən, 17:52
Naftalan sanatoriyalarında şok qiymətlər... - 14 günə 4 min manat
Dünən, 17:38
“Diletantlar Fuad Abbasovu qızışdırırlar...” - Jurnalistin vəkilindən sensasion açıqlama
Dünən, 17:35
İşğal edilmiş ərazilərimizdə Ermənistanın keçirdiyi təlimlər tam nəzarətimiz altındadır - MN
Dünən, 17:29
Bakıda 70 yaşlı kişi özünü asıb
Dünən, 17:24
Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi törəmə şirkətinin rəhbərini dəyişib
Dünən, 17:23
"Bu, aztəminatlı ailələrin cibinə uyğun deyil..." - GİLEY
Dünən, 17:17
Əməkdar artistin vəziyyəti pisləşdi - Xəstəxanaya yerləşdirildi
Dünən, 17:09
Sabah dollar neçəyə olacaq?
Dünən, 17:05
"Rusiya ən azı öz vətəndaşı Dilqəm Əsgərovu azad etmək üçün bu məsələ ilə məşğul olmalıdır" - deputat
Dünən, 17:04
Sabirabadda məzunun intihar səbəbi: - İmtahan yox, qumar imiş
Dünən, 17:00
Ağcabədidə 13 hektardan çox taxıl sahəsi yanıb
Dünən, 16:57
Çətənə yetişdirirdi, ilişdi...
Dünən, 16:49
Sabiq deputatın oğlu 700 minlik mənimsəmədə ittiham edilir
Dünən, 16:48
"Qarabağ"ın Çempionlar Liqasındakı ilk rəqibi müəyyənləşib
Dünən, 16:42
Azercell-in 4G istifadəçilərinin sayı 3 dəfə artıb
Dünən, 16:42
“Həmsədrlər işğalçılıq siyasətinə son vermək üçün Ermənistana konkret vaxt veməlidir” - deputat
Dünən, 16:40
Azərbaycanlı müğənni təyyarədə stüardessa ilə cinsi əlaqədə oldu - FOTO
Dünən, 16:37
Ramil Usubov onu rəis təyin elədi - FOTO
Dünən, 16:32
Bakıda valideyn hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət edib - SƏBƏB
Dünən, 16:31
"Mən heteroseksualam" - İlkin Həsəni
Dünən, 16:28
Bakıda kondisionerin mühərriki qoparaq təhlükə yaradıb
Dünən, 16:18
Aygünlə Zülfiyyə duet oxudular
Dünən, 16:16
Meyxanaçı internetdə tanış olduğu oğlanla danışan arvadını döydü, sonra...
Dünən, 16:14
"Azercell" abunəçilərinə gələn xarici zənglərin səbəbi nədir?
Dünən, 16:06
Şirkət direktorunun otağına qumbara atan şəxsin məhkəməsi başlayıb
Dünən, 16:02
26 ildir zülüm çəkən ailə... - Müraciət
Dünən, 16:00
“Elə qeyrətlisənsə, bəs qızın üzünü niyə açıq göstərirsən?”
Dünən, 15:53
Fədayə Laçının məhkəməsi növbəti dəfə təxirə salınıb
Dünən, 15:50
Azərbaycanlı və gürcü ekspertlər Keşikçidağ məbəd kompleksinə gedəcəklər
Dünən, 15:47
Sumqayıtda məktəb direktoru işdən çıxarılıb
Dünən, 15:41
QUBA İCRA HAKİMİYYƏTİ belə torba tikir... - "Başçının qəbuluna düşə bilmirəm ki, dərdimi deyim"
Dünən, 15:39
“Eşq səfəri”nə çıxan casus-jurnalist yolda həbs olundu - İLGİNC FAKTLAR
Dünən, 15:22
Elmira Süleymanova jurnalist Fuad Abbasovla bağlı rusiyalı həmkarına müraciət edib
Dünən, 15:15
“Fəxri ad istəmirəm, maliyyə istəyirəm” — Kənan MM
Dünən, 15:13
Bakıda küçə reklamına nəzarət avtomatlaşdırılacaq
Dünən, 15:06
Erməni əsgərləri qəzaya düşdü
Dünən, 15:03
Azərbaycanda 2 yeni sığorta agentliyi yaradılıb
Dünən, 15:02
Sarayda avtomobil hasara dəydi, sürücü öldü
Dünən, 15:00
Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi 18% artıb
Dünən, 13:17
"Çernobıl" serialı TƏŞVİŞ YARATDI - Ölkədə dərman satışları REKORD QIRDI
Dünən, 13:15
“Həmişə hotellərdən “domaşnik”ləri çırpışdırıram”
Dünən, 13:01
Azərbaycanda DƏHŞƏTLİ HADİSƏ: - Polis bu məktubu yazıb, intihar etdi
Dünən, 12:56
Şimal-qərb küləyi arabir güclənəcək - Belə deyirlər...
Dünən, 12:46
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru