Prezidentə yalan danışan sahibkarın qaranlıq əməlləri üzə çıxır .....                     Helikopterlərimiz 50 km-dək məsafədə hədəfləri məhv edə bilər .....                     "Əziz Əzizov Yasamal RİH başçısı postunda simvolikdir" .....                     Bakının 3 rayonunun rəhbəri təcili dəyişdirilir .....                     Viza rüsumlarındakı dəyişikliklər Azərbaycana təsir etməyəcək .....                     Bakıda 1,2 milyon manatlıq dələduzluq edən qadının məhkəməsində zərərçəkmişlər dindirilib .....                     “Nar” qəbul imtahanlarında 700 bal toplamış abituriyentləri mükafatlandıracaq .....                     İran və İraq PKK-ya qarşı hərbi əməliyyatlarda iştirak etmirlər .....                     İcra başçısı keçmiş baş redaktora vəzifə verdi .....                     “Dodaq qənimi” olan klinika rəhbəri meydan oxudu .....                     Zakir Həsənov Ermənistanda general Manvel rüsvayçılığı haqda .....                     Hava Nəqliyyatında Baş Gömrük İdarəsində sahibkarlarla görüş keçirilib .....                     Sabah Azərbaycana yay gəlir .....                     Yüksək vəzifəli şəxslərin adı keçən işdə daha bir nəfər həbs edilib .....                     Miqrasiya xidməti Firudin Nəbiyevin adamlarından "təmizlənir" .....                     Yasamal Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının birinci müavini işdən çıxarılıb .....                     Ramil Usubovun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti İsraildə rəsmi səfərdə olub .....                     İraqın şimalı PKK terrorçularından tamamilə təmizlənəcək .....                     Hərbi Prokurorluğa yeni mətbuat katibi TƏYİNATI .....                     İnterpolun Milli Mərkəzi Bürosunun rəis müavini məhkəmədə ifadə verib .....                     Belarusda azərbaycanlı biznesmeni ölümlə hədələyənlər saxlanıldı .....                     Bankir Emin Zeynalov polisə müraciət edib .....                     Bakı bu üç ölkə ilə əlaqələrə önəm verir .....                     Gürcüstan parlamentində hökumətin yeni tərkibinin və proqramının müzakirəsi başlayıb .....                     Hicran Hüseynovanın adı keçən Ceyla işində İLGİNC GƏLİŞMƏ .....                     AXCP sədri Müdafiə nazirliyimizi niyə “təkzib” edir?.. .....                     Mikayıl Cabbarovun işçisi Gəncədə qumarxanaya "krışalıq" edir... .....                     Tereza Meyə qarşı sui-qəsdin TƏFƏRRÜATLARI .....                     “Bakcell”dən gənclər üçün “DaimOnline” imkanı .....                     Elman Allahverdiyev Almaniyada Əli Həsənovun milyonlarını yuyub? .....                     İnam Kərimov fermerlərin dadına yetişəcəkmi? .....                     Bir il əkdilər, becərdilər, indi də hər şey göz görə-görə məhv edilir .....                     Turizm təbliğini şortik davası heçə çıxardı? .....                     Azərbaycanda əhali artımı ilə əlaqədar olaraq məcburi köçkünlərin sayı 1,2 milyon nəfəri keçib .....                     Biləsuvarın icra başçısına bayraq ittihamı .....                     "Texnikabank"ın keçmiş rəhbərindən REAKSİYA .....                     Zəhərlənən pambıqçılara görə rəis işdən çıxarıldı .....                     Avropa Şurası Ermənistan XİN-in bəyanatını cəfəngiyyat adlandırdı .....                     Şengen vizası bahalaşır .....                     Ərdoğan öndə gedir, Akşenersə İncenin kölgəsində qalıb .....                 

Neft bazarında gözlənilən önəmli dəyişikliklər - TƏHLİL
Tarix: 13-03-2018, 11:19 | Çap et
Neft bazarında gözlənilən önəmli dəyişikliklər
Dünya neft bazarında yaxın bir neçə il ərzində ciddi dəyişikliklər gözlənilir. Bu dəyişikliklər müsbətə doğru dəyişiklik kimi dəyərləndirilə bilməz. Beynəlxalq Enerji Agentliyinin son icmalı dünya neft bazarı üçün nikbinlik yaradan məqamların çox az qismini əks etdirir. Bu icmal çoxları ciddi fikirləşməyə vadar etməlidir.

Beləliklə, icmalın əsas məqamları. Yaxın beş il ərzində dünya neft bazarına ABŞ-ın timsalında yeni əsas oyunçu daxil olacaq. Agentliyin hesablamalarına görə, 2023-cü ilə kimi dünyada neftə tələbat 5,5% artaraq günə 104,7 mln. barelə çatacaq, amma ənənəvi neft hasil edən ölkələrin bu fakta sevinməsi "tezdir". Çünki tələbata artımın 80 faizini ABŞ ödəyəcək. ABŞ-da neft hasilatı, şist nefti daxil olmaqla, 2023-cü ilədək günə 17 mln. barelə çatacaq. Müqayisə üçün qeyd edək ki, 2017-ci ildə bu göstərici 13,2 mln. barelə bərabər olub.

ABŞ-da neft hasilatının kəskin artması OPEC ölkələrində hasilatın dondurulması üzrə sazişin icrası zamanı baş verir. Xatırladaq ki, həmin sazişə OPEC-ə üzv ölkələrlə yanaşı bəzi digər neft hasil edən ölkələr də qoşulub və saziş bir ildən artıqdır icra olunur. Həmin dövr ərzində neftin qiymətlərinin sabitləşməsi məhz bu sazişin icrası hesabına baş verib. Qeyd edək ki, 2016-cı ilin ikinci yarısında neftin qiymətləri 40-44 dollaradək enmişdi. Həmin sazişin imzalanması və icrasından sonra neft bahalaşmağa başlayıb və son zamanlar qiymətlər 65-70 dollar səviyyəsinə çatıb. Bundan əvvəlki təhlillərdə dəfələrlə qeyd etmişdik ki, OPEC-in hesabına nail olunmuş qiymət tarazlaşması ABŞ-a görə heçə enə bilər. İlk baxışdan belə görünür ki, ABŞ-ı OPEC-in sazişi, neft bazarında qiymət problemi heç də narahat etmir, çünki ölkədə hasilat artır və artım davam edəcək. Yəni faktiki olaraq, ABŞ-ın neft bazarında nəzarəti ələ keçirməsi təklif artımını təmin edəcək, bu da qiymətlərin azalmasına təsir edəcək.

Paralel olaraq, dünya neft bazarında tələbat problemi müşahidə olunub və tələbatın daha da kəskinləşməsi gözlənilir. Beynəlxalq Enerji Agentliyi hesab edir ki, Çin və Hindistan hələ də müəyyən vaxt ərzində əsas neft istehlakçıları olaraq qalacaq, amma bu sahədə iki əsas məqam var. Birincisi, həm Çin, həm də Hindistan yüksək sürətlə nefti daha təmiz enerjidaşıyıcılarla əvəz etmək istiqamətində işləyir. Bu sahədə konkret rəqəmlər yoxdur, amma gözləmək olar ki, bu proses neftə tələbatı azaldacaq. İkincisi, 2020-ci ildə Avropa İttifaqında dəniz daşınmalarında istifadə edilən yanacağın təmizliyi və tərkibində kükürdün xüsusi çəkisini indiki 1%-dən 0,1%-ə qədər endirilməsini nəzərdə tutan yeni qaydalar qüvvəyə minəcək. Bu, dəniz yolları ilə daşınmalarla məşğul olan şirkətlərin xərclərini artıracaq, amma digər tərəfdən bu sahədə daha təmiz yanacaq tələb olunacaq. Bunun üçün isə daha keyfiyyətli neft, üstəgəl yüksək texnoloji emal prosesi tələb olunur. Bu da dünya neft bazarında qeyri-müəyyənliyi artır. Eyni zamanda dünyada onsuz da daha aşağı kükürdlü neft və neft məhsullarına tələb onsuz da artır, digər sortlara isə tələb tədricən azalmaqdadır. Etiraf etmək lazımdır ki, bu məqamlar neft bazarın sabitliyinə xidmət etmir.

Faktiki olaraq, neft bazarında ABŞ-ın hesabına təklifin artımı, digər tərəfdən isə müxtəlif səbəblərə görə tələbatın azalması ehtimalları yüksəkdir. Amma bir məsələ var ki, neft bazarında digər qeyri-müəyyənliklər də var. Söhbət investisiya məsələsindən gedir. Belə ki, həm Beynəlxalq Enerji Agentliyi, həm də müstəqil təhlilçilər bəyan edir ki, neft hasilatı sektoruna investisiyalar dayanmadan azalır. Məsələn, qeyd olunan icmalda bildirilir ki, 2020-ci ildən sonra hasilatın indiki səviyyəsində saxlaması, o cümlədən yeni yataqların işlənib hazırlanması üçün əlavə investisiyalar tələb olunur. Neft şirkətləri bu investisiyaları yatıracaqmı sualına birmənalı cavab vermək çətindir. Çünki neft şirkətləri neftin qiymətinin 30-35 dollar olduğu zaman üzləşdiyi itkilərini hələ də kompensasiya etməklə məşğuldur. İnvestisiyaların azalması məhz 2015-2016-cı illərə təsadüf edib ki, neft şirkətləri hələ də o dövrün fəsadları ilə "mübarizə aparır”. İndiki hasilat gücləri yalnız yaxın iki il ərzində hasilatı dəstəkləyə biləcək, ondan sonrakı dövrlərdə yenilənmə tələb olunacaq, bunun üçün isə əlavə investisiyalar yatırmaq lazım gələcək. İnvestisiya qoyuluşunda yaranan ki illik fasilə dolayı yolla olaraq dünyada neftin "bərpa" qabiliyyətinə mənfi təsir edir, yeni yataqların açılması isə faktiki olaraq dayandırılıb. Nəticədə, 2017-ci ildə neftin bərpa qabiliyyətinin səviyyəsi cəmi 11%-ə enib ki, bu da həmin sahədə faktiki böhran deməkdir.

Aşağı qiymətlər şəraitində neft şirkətləri və nefti hasil edən ölkələr ilk növbədə investisiyaların azaldılmasına əl atır ki, bu da ilk növbədə kəşfiyyat sahəsində aid edilir. Hasil edilməyən ehtiyatlarının artması hasil edilən ehtiyatlarının həcmini kəskin üstələyir. Sadə dildə desək, dünyada hasil edilməyən yataq və perspektiv strukturlar həmin vəziyyətdə qalmaqdadır, hasilatçılar isə "son nəfəsə kimi" mövcud olan güclərindən istifadə etməyə çalışırlar. Nəticədə bu məqam neft bazarında hasilatın azalda biləcək yeganə məqam kimi görünür. Yəni tərəzinin bir tərəfində hasilatın ABŞ və ola bilər ki, OPEC ölkələri hesabına artması, neft və kimya sektorunun sürətli inkişafı, neft və neft məhsullarına keyfiyyəti üzrə sərtləşən tələbləri, alternativ enerji daşıyıcıların payının artması və ümumi istehsal güclərinin azalması, digər tərəfdən isə investisiyaların edilməməsinə görə neft hasilatının azalma ehtimalı durur. Bu tarazlığın hansı tərəfə enməsini müəyyən etmək çətindir, buna görə də hətta icmalda proqnoz nə müsbət, nə mənfi tərəfədir. Amma neft bazarında qeyri-müəyyənliyin mövcudluğu və yaxın illər ərzində daha da kəskinləşməsi şübhəsizdir. İstənilən halda neft bazarını çətin illər gözləyir.

APA Analitik Mərkəzi







 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Prezidentə yalan danışan sahibkarın qaranlıq əməlləri üzə çıxır - Yeni təfərrüatlar
Bu gün, 17:09
Helikopterlərimiz 50 km-dək məsafədə hədəfləri məhv edə bilər
Bu gün, 17:06
Nazilə Səfərlinin qardaşı arvadı video yaydı: - “İntihar edəcəm”
Bu gün, 17:03
"Əziz Əzizov Yasamal RİH başçısı postunda simvolikdir" - Niyə kadrlar ƏMDK-dən gətirilir?
Bu gün, 17:00
Bakının 3 rayonunun rəhbəri təcili dəyişdirilir - Bu günlərdə Bakı meri də müəyyən olunacaq
Bu gün, 16:52
Viza rüsumlarındakı dəyişikliklər Azərbaycana təsir etməyəcək - Aİ nümayəndəliyi
Bu gün, 16:43
Bakıda 1,2 milyon manatlıq dələduzluq edən qadının məhkəməsində zərərçəkmişlər dindirilib
Bu gün, 16:42
“Nar” qəbul imtahanlarında 700 bal toplamış abituriyentləri mükafatlandıracaq
Bu gün, 16:37
İran və İraq PKK-ya qarşı hərbi əməliyyatlarda iştirak etmirlər - Çavuşoğlu
Bu gün, 16:35
İcra başçısı keçmiş baş redaktora vəzifə verdi
Bu gün, 16:28
Azəri qızı Günel qardaşının toyunda 20 minlik LİBAS GEYİNDİ
Bu gün, 16:25
“Dodaq qənimi” olan klinika rəhbəri meydan oxudu - VİDEO
Bu gün, 16:22
Zakir Həsənov Ermənistanda general Manvel rüsvayçılığı haqda DANIŞDI
Bu gün, 16:20
Hava Nəqliyyatında Baş Gömrük İdarəsində sahibkarlarla görüş keçirilib
Bu gün, 16:16
Sabah Azərbaycana yay gəlir
Bu gün, 16:12
"Cəmi 1 manata həyat qurtaraq" - Məşhurlardan təqdirəlayiq addım
Bu gün, 16:10
Yüksək vəzifəli şəxslərin adı keçən işdə daha bir nəfər həbs edilib - digəri axtarışdadır
Bu gün, 15:58
Miqrasiya xidməti Firudin Nəbiyevin adamlarından "təmizlənir" - Dəyişiklik
Bu gün, 15:57
Yasamal Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının birinci müavini işdən çıxarılıb
Bu gün, 15:56
Ramil Usubovun başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti İsraildə rəsmi səfərdə olub
Bu gün, 15:53
"Camaatın anası-bacısı var" — CAVANŞİR MƏMMƏDOVDAN "ŞORTİK QALMAQALI"NA SƏRT MÜNASİBƏT
Bu gün, 15:51
İraqın şimalı PKK terrorçularından tamamilə təmizlənəcək - Yıldırım
Bu gün, 15:49
Hərbi Prokurorluğa yeni mətbuat katibi TƏYİNATI
Bu gün, 15:47
İnterpolun Milli Mərkəzi Bürosunun rəis müavini məhkəmədə ifadə verib
Bu gün, 15:46
Belarusda azərbaycanlı biznesmeni ölümlə hədələyənlər saxlanıldı
Bu gün, 14:11
Bankir Emin Zeynalov polisə müraciət edib — TƏFƏRRÜATLAR
Bu gün, 14:10
Bakı bu üç ölkə ilə əlaqələrə önəm verir - deputat
Bu gün, 14:09
Gürcüstan parlamentində hökumətin yeni tərkibinin və proqramının müzakirəsi başlayıb
Bu gün, 14:06
Hicran Hüseynovanın adı keçən Ceyla işində İLGİNC GƏLİŞMƏ - Müraciət
Bu gün, 14:05
AXCP sədri Müdafiə nazirliyimizi niyə “təkzib” edir?.. - Alqış Həsənoğlu yazır...
Bu gün, 14:01
Mikayıl Cabbarovun işçisi Gəncədə qumarxanaya "krışalıq" edir... - İDDİA
Bu gün, 13:59
Tereza Meyə qarşı sui-qəsdin TƏFƏRRÜATLARI - Başını qoparmaq planlaşdırılıbmış
Bu gün, 13:56
“Bakcell”dən gənclər üçün “DaimOnline” imkanı
Bu gün, 13:55
Elman Allahverdiyev Almaniyada Əli Həsənovun milyonlarını yuyub?
Bu gün, 13:53
İnam Kərimov fermerlərin dadına yetişəcəkmi?
Bu gün, 13:51
Bir il əkdilər, becərdilər, indi də hər şey göz görə-görə məhv edilir - PROBLEM
Bu gün, 13:49
Turizm təbliğini şortik davası heçə çıxardı?
Bu gün, 13:46
Azərbaycanda əhali artımı ilə əlaqədar olaraq məcburi köçkünlərin sayı 1,2 milyon nəfəri keçib - XİN
Bu gün, 13:44
Biləsuvarın icra başçısına bayraq ittihamı - "Gəlin əyri oturub düz danışaq..."
Bu gün, 13:43
"Texnikabank"ın keçmiş rəhbərindən REAKSİYA - "Mənim eloğlum məni və mənim kasıb olmuş ailəmi təhqir edib"
Bu gün, 13:40
Rozanın geri qaytardığı maşına nə oldu?
Bu gün, 13:37
Zəhərlənən pambıqçılara görə rəis işdən çıxarıldı
Bu gün, 13:35
Ramiz Əzizbəylinin sağlıq durumu və ən son FOTOLARI
Bu gün, 13:32
Avropa Şurası Ermənistan XİN-in bəyanatını cəfəngiyyat adlandırdı
Bu gün, 13:29
Şengen vizası bahalaşır
Bu gün, 13:27
Ərdoğan öndə gedir, Akşenersə İncenin kölgəsində qalıb - Türkiyə seçkiləri
Bu gün, 13:20
Paşinyan rəqiblərini “siyasi meyit”ə çevirir - Növbəti hədəf kim olacaq?
Bu gün, 13:18
Büdcəyə dəyişiklikdə qeyri-neft gəlirləri niyə azalır? - TƏHLİL
Bu gün, 13:16
Qəzaya düşən müğənnidən yeni xəbər
Bu gün, 13:13
“Laçına gedən yola artıq ordumuz nəzarət edir” - Zakir Həsənov
Bu gün, 13:11
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru