Türkdilli ölkələrin vahid gömrük zonası yaradıla bilər .....                     Narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyyəsi ilə məşğul olan şəxs saxlanıldılar .....                     Türk ordusundan Menbiç açıqlaması: .....                     Elman Allahverdiyev Almaniyada kimin milyonlarını yuyub? .....                     Kralın kürəkəni bu həbsxanada cəzasını çəkəcək .....                     Bitkoin ucuzlaşır .....                     Ermənistanda hakimiyyət qarşıdurması .....                     Salyan sakini intihar edib .....                     Ət kəsim məntəqələrində sanitar normalar və baytarlıq nəzarətinin təşkili forması açıqlanıb .....                     Türk əsgəri Menbiçdə .....                     "Mən başqaları kimi xarici kəşfiyyata işləmirəm ki, milyonlarım olsun" .....                     Fazil Mustafadan daha bir qalmaqallı açıqlama: .....                     Şəkidə avtomobil yanıb .....                     FES-in qərarı: dollar sürətlə möhkəmlənir .....                     “General Manvelin işi Qarabağ məsələsində bizə bərk zərbə oldu...” .....                     Kombaynlar icra başçılarının inhisarındadır .....                     "Hazırkı vəziyyətdə bunları etmək asan deyil" .....                     Əziz Əzizov "OVA ÇIXIB"... .....                     Kürdəmirdə külək iri gövdəli ağacları aşırıb .....                     Yaqland daim ermənipərəstliyi və Azərbaycana qarşı qeyri-obyektiv mövqeyi ilə seçilib .....                     Nazir yeni şöbə müdiri təyin etdi .....                     Aİ Krımın Rusiya tərəfindən ilhaqına görə tətbiq etdiyi sanksiyaların müddətini uzadıb .....                     Tibb işçilərinin peşə bayramı günü münasibəti ilə tədbir keçirildi .....                     Ağacları kəsən məşhur restoran sahibi həbs edildi .....                     "Bir gecəni səhərə kimi hamımız ədyala bükülüb oturduq" .....                     Qaxda güclü külək və yağış fəsadlar törədib .....                     Tanınmış QHT rəhbəri həbs olundu .....                     Gürcüstanda "Lotu Quli"nin adamları saxlanılıb .....                     Yırtıcı generalın malikanəsindən tapılanlar: .....                     Sabah Bakıda 31, rayonlarda 34 dərəcə isti olacaq .....                     Bakıda intihara cəhd .....                     Səudiyyədə şahzadə polisi döyüb .....                     Dünya çempionu velosipeddən yıxılaraq dünyasını dəyişib .....                     12 yaşlı uşağın Kürdə batmasının təfərrüatı: .....                     Polis avtomobil oğrularını yaxaladı .....                     1500-dən çox pivə bakalı oğurlayan Şüvəlan sakini saxlanılıb .....                     Durumu gərgin olan Arif Qasımov çıxış yolu axtarır .....                     Fransa məhkəməsi Avropanı qorxuya salan azərbaycanlı “qanuni oğru”larla bağlı QƏRAR verdi .....                     Süleyman Mikayılov təkcə vəzifəsini itirməyəcək... .....                     Ermənistan bir neçə Su-30SM qırıcısı alır? .....                 

Mərkəzi Asiya təhlükə ilə üz-üzə - TƏHLİL
Tarix: 12-12-2017, 09:25 | Çap et
Mərkəzi Asiya təhlükə ilə üz-üzə
Region ölkələrinin təhlükəsizliyi və əməkdaşlıq məsələləri Aşqabadda Mərkəzi Asiya və Əfqanıstan xarici işlər nazirlərinin toplantısında əsas müzakirə mövzularından biri olub. Məsələ ondadır ki, son vaxtlar Əfqanıstanda radikal qüvvələrin yenidən qruplaşması halları baş verir, əsasən ölkənin şimalında böyük gücə çevrilirlər. Eləcə də narkotrafikin güclənməsi təkcə region üçün deyil, bütövlükdə bütün ölkələr üçün ciddi təhlükə kimi qəbul edilir. Qərb mətbuatı yazır ki, İŞİD-ə qarşı Suriya və İraqda aparılan əməliyyatların başa çatması, digər regionlarda vəziyyətin nəzarətdən çıxmasına səbəb ola bilər. Terrorçu qruplaşmalar hazırda yeni fəaliyyət istiqamətləri və yaraqlıların digər ölkələrə keçirilməsi üzərində işləyirlər. Tacikistanın xarici işlər naziri Sirociddin Aslov xüsusən Əfqanıstanda radikal qruplaşmaların aktivliyinin artmasından narahat olduqlarını bildirib. Bu ölkənin Xarici İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, bu günlərdə Vyanada ATƏT-ə üzv ölkələrin XİN rəhbərlərinin toplantısında iştirak edən tacik nazir bildirib ki, Əfqanıstanda radikal dini qruplaşmaların fəaliyyəti xeyli güclənib və onlar təkcə Tacikistana deyil, həm də ATƏT-in cənub sərhədləri üçün ciddi təhlükə mənbəyidir. "Biz bir qonşu kimi daimi sülhün, siyasi sabitlik və Əfqanıstanın iqtisadi cəhətdən inkişaf etməsində maraqlıyıq”, - deyə XİN rəhbəri vurğulayıb. O, ümidvardır ki, Əfqanıstan regional ticarət-iqtisadi inteqrasiya prosesinə cəlb ediləcək.

"Təhlükəsizlik planında məhz əfqan istiqaməti digər məsələlərlə müqayisədə ciddi narahatçılıq doğurur. Ən ciddi narahatçılıq keçirən ölkələr sırasında Rusiya və digər postsovet respublikaları göstərilir. Əfqanıstanın özündə radikal yaraqlıların bir neçə istiqaməti formalaşıb. Şimal əyalətləri də onlardan biridir. Bura Mərkəzi Asiya ölkələrindən radikallar, Çindən uyğurlar və çeçenlər axışırlar. Çeçenlər "İslam Dövləti”nin rəhbərliyində, eləcə də bu qruplaşmaya daxil "Xorasan” qrupunda təmsil olunurlar. Bir çox yaraqlılar, daha dəqiq desək, "Ən-Nusra” hərəkatının (Əl-Qaidənin filiallarından biri) üzvləri Suriyada fəal mübarizə aparırdılar”, - deyə Moskva Dövlət Beynəlxalq Münasibətlər İnstitutunun Mərkəzi Asiya və Əfqanıstanın tədqiqi institutunun direktoru Andrey Kazançev bildirib. Ekspertin qənaətincə, bu terrorçu təşkilatlar ciddi təhlükə mənbəyidirlər. "Onların Əfqanıstan və Mərkəzi Asiyada öz əhatə məskənləri var. Düzdür, Tacikistan və Qırğızıstan Kollektiv Təhlükəsizlik üzrə Müqavilə Təşkilatına daxildirlər və Rusiya tərəfindən müdafiəyə malikdirlər. Özbəkistana gəldikdə, onun güclü ordusu var və əfqanlarla kiçik sərhədə malikdir. Regionda ən zəif qorunan yer türkmən-əfqan sərhədidir. Türkmənistan neytral statusa malikdir, ölkə hər hansı bir hərbi-siyasi bloka üzv ola bilməz. Bu səbəbdən də hərbi yardımın göstərilməsi məsələsi Aşqabadın xüsusi müraciətindən sonra mümkündür. Mərkəzi Asiya ölkələrinin təhlükəsizliyinin təmin olunması onların özləri, xüsusən də neytral ölkə kimi Türkmənistan üçün böyük rol oynaya bilər”, - deyə ekspert vurğulayıb. A.Kazançev bildirib ki, Aşqabad ciddi problemlər üzə çıxacağı təqdirdə, BMT-yə müraciət edə bilər. Lakin sülhyaratma əməliyyatlarını əsaslandırmaq üçün ciddi əsas gərəkdir.

Sərhədlərin yaxınlığında yaraqlıların qruplaşması isə müraciət üçün əsas vermir. Lakin Əfqanıstanın şimal əyalətlərindən gələn xəbərlər optimizmə əsas vermir. Məsələn, əfqan jurnalist Əbu Müslim Şirzad özünün "Facebook” səhifəsində bildirib ki, Əfqanıstanın şimal əyalətlərində fransız və əlcəzairli yaraqlılar qeydə alınıb. Onların guya burada neft və qaz axtarışı ilə məşğul olduqlarını yazıb. Analoji müraciətlə əfqan yerli hakimiyyət orqanları da çıxış ediblər. Onlar bildiriblər ki, fransız və Sudan yaraqlıları Türkmənistanla sərhəd Cauzdcan əyalətinin Dərzab və Quştəpə ərazilərində neft və qaz yataqlarının axtarışı ilə məşğul olduqlarını bildiriblər. "Pajhwok” informasiya resursunun məlumatına görə, adıçəkilən əyalətdə İŞİD yaraqlarının təlimi üzrə mərkəzlər mövcuddur. O mərkəzlərdə 300-ə yaxın yaraqlının təlim keçdiyi vurğulanır. Əyalətin inzibati bölməsinin rəhbəri səlahiyyətlərini icra edən Məhəmməd Davar bildirib ki, İŞİD bu yaxınlarda Moğul kəndində böyük bir toplantı keçirib. Toplantıda gənclərin, xüsusən də 20 yaşına qədər olanların öz sıralarına daxil edilməsi barədə qərar qəbul edilib. Əyalətinin qubernatoru Lütfülla Əzizi bildirib ki, İŞİD demək olar ki, bütün yerlərdəki məktəblərin bağlanmasına nail olub. Dərzaba əyalətinin rəsmisi Xəlimə Sədəf bildirib ki, insanların İŞİD-in tələblərini yerinə yetirməkdən başqa yolu qalmayıb. "Yaraqlılar türkmən istiqamətində möhkəmləniblər. Onlar hətta yerli hakimiyyət orqanları yaradırlar. Özbəkistanla Bəlx vilayəti qonşudur. Hakimiyyətin apardığı siyasət nəticəsində orada vəziyyət bir qədər sabitdir. Antihökumət qüvvələrinin vəziyyəti nəzarətdən çıxarmaq barədə bütün cəhdləri uğursuzluqla nəticələnməkdədir.

Tacikistanla sərhəd vilayətlərdə isə radikal qüvvələr güc toplamaqdadır. Ötən istirahət günlərində Qunduz vilayətində hökumət qüvvələri yaraqlıların hücumlarının qarşısını almağa müvəffəq olub”, - deyə tacik eksperti İlhom Nəzriyev bildirib. O, həmçinin xatırladıb ki, bu günlərdə Əfqanıstan ərazisindən Tacikistana qaçaqmalçıların silahlı müdaxiləsinin qarşısı alınıb. Döyüşlər zamanı sərhəd xidmətinin polkovniki Xayriddin Axtamov öldürülüb. Milli Təhlükəsizlik üzrə Dövlət Komitəsinin məlumatına görə, hadisə yerindən xeyli silah və 33 kilo narkotik müsadirə edilib. Nəzriyevin qənaətinə görə, yerli narkoticarət qruplarının sərhəd əyalətlərində qruplaşması prosesi gedir. Onun sözlərinə görə, ilin əvvəlindən bəri tacik sərhədçiləri narkoticarətçilərin 10-dan artıq hücumunun qarşısını alıb. Ekspertin qənaətincə, bu o deməkdir ki, narkoqruplaşmalar narkokuryerlərin döyüş dəstələrinə çevrilirlər. Məlumata görə, sərhəd ərazilərdə vəziyyət gərginləşməkdə davam edəcək. Səbəb də odur ki, Əfqanıstanda opiatların (narkotik) istehsalı getdikcə artır. BMT-nin hesabatına görə, 2017-ci ildə Əfqanıstanda tiryək əkin sahələri 63 faiz artaraq, 328 min hektara çatıb. Bu da istehsalçılara əlavə 9 min ton narkotik istehsal etməyə imkan verəcək. Bu isə Əfqanıstanın bütün tarixi ərzində rekord həddir. Ən narahatedici hal ondan ibarətdir ki, əvvəllər tiryək istehsalı ölkənin cənubunda, Gilmen vilayətində əkirdilərsə, artıq indi şimal əyalətləri də bu gəlirli sahə ilə məşğul olmağa başlayıblar. Bunun da nəticəsində əlavə narkokuryerlərə tələbat yaranacaq. "Əfqanıstanda gələn ilin yayında keçiriləcək prezident seçkilərinə qədər vəziyyətin gərginləşəcəyi proqnoz edilir. Mərkəzi Asiyanın sərhəd respublikalarında cəmləşən silahlı qruplaşmalar da bundan yararlana bilərlər”, - deyə ekspert bildirib.
\\kaspi.az\\






 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
Türkdilli ölkələrin vahid gömrük zonası yaradıla bilər
Bu gün, 18:00
Narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyyəsi ilə məşğul olan şəxs saxlanıldılar - FOTO
Bu gün, 17:47
Türk ordusundan Menbiç açıqlaması: - Nəzarət edirik!
Bu gün, 17:43
Elman Allahverdiyev Almaniyada kimin milyonlarını yuyub? - QALMAQAL, VİDEO
Bu gün, 17:42
Manaf Ağayevdən şok etiraf: - "Əsgərlikdən qayıdanda öyrəndim ki..."
Bu gün, 17:38
Kralın kürəkəni bu həbsxanada cəzasını çəkəcək
Bu gün, 17:11
Roza Zərgərlinin imtina etdiyi maşının aqibəti ilə bağlı AÇIQLAMA
Bu gün, 17:04
Bitkoin ucuzlaşır
Bu gün, 17:01
Ermənistanda hakimiyyət qarşıdurması - Xüsusi xidmətin rəhbərini neytrallaşdırmaq istəyirlər
Bu gün, 16:57
Salyan sakini intihar edib
Bu gün, 16:53
Ət kəsim məntəqələrində sanitar normalar və baytarlıq nəzarətinin təşkili forması açıqlanıb
Bu gün, 16:11
Türk əsgəri Menbiçdə - FOTO
Bu gün, 16:07
"Mən başqaları kimi xarici kəşfiyyata işləmirəm ki, milyonlarım olsun" - Hafiz Hacıyev
Bu gün, 16:02
Fazil Mustafadan daha bir qalmaqallı açıqlama: - “Bu ölkəni mollaxanaya çevirmək istəyənlər...”
Bu gün, 15:58
Şəkidə avtomobil yanıb
Bu gün, 15:53
“Tünzalə xanım səhnəyə Beyons kimi çıxır” – Ceyhun Qala
Bu gün, 15:52
Aytac Vidadiqızı ögey anası barədə: - “Sən deyildin bizim balkona daşlar atan?”
Bu gün, 15:38
FES-in qərarı: dollar sürətlə möhkəmlənir
Bu gün, 15:36
“General Manvelin işi Qarabağ məsələsində bizə bərk zərbə oldu...” - Daşnak Rüstəmyan
Bu gün, 15:34
Kombaynlar icra başçılarının inhisarındadır
Bu gün, 15:27
"Hazırkı vəziyyətdə bunları etmək asan deyil" - "Qəbələ"nin baş məşqçisi
Bu gün, 15:23
Əziz Əzizov "OVA ÇIXIB"... - Sabiqlərə qarşı...
Bu gün, 15:21
Kürdəmirdə külək iri gövdəli ağacları aşırıb
Bu gün, 15:11
Vahid Əziz özündən çıxdı: - "Ə, sən kimsən..."
Bu gün, 15:10
"Fərizə özünə qəsd edib, şəhid sayıla bilməz" — PSİXOLOQDAN CANLI EFİRDƏ QALMAQALLI SÖZLƏR
Bu gün, 15:03
Yaqland daim ermənipərəstliyi və Azərbaycana qarşı qeyri-obyektiv mövqeyi ilə seçilib - Hikmət Hacıyev
Bu gün, 15:02
Nazir yeni şöbə müdiri təyin etdi
Bu gün, 14:56
Aİ Krımın Rusiya tərəfindən ilhaqına görə tətbiq etdiyi sanksiyaların müddətini uzadıb
Bu gün, 14:53
Tibb işçilərinin peşə bayramı günü münasibəti ilə tədbir keçirildi - FOTO
Bu gün, 14:47
Ağacları kəsən məşhur restoran sahibi həbs edildi
Bu gün, 13:00
"Bir gecəni səhərə kimi hamımız ədyala bükülüb oturduq" - Azərbaycanın Baş pediatrı
Bu gün, 12:47
“Atasının ölümünə səbəb qızıdır” – Aytac Vidadiqızının ögey anası danışdı
Bu gün, 12:35
Qaxda güclü külək və yağış fəsadlar törədib
Bu gün, 12:32
Tanınmış QHT rəhbəri həbs olundu - Məhkəməyə əli qandallı gətirildi
Bu gün, 12:27
Gürcüstanda "Lotu Quli"nin adamları saxlanılıb
Bu gün, 12:16
Yırtıcı generalın malikanəsindən tapılanlar: - onlarla maşın, silah-sursat, əsgər payları...
Bu gün, 12:12
Аzərbaycanlı milyarderin obyektində dəyəri on milyonlarla ölçülən toy oldu: - kimlər gəldi, nələr etdi...
Bu gün, 12:01
Sabah Bakıda 31, rayonlarda 34 dərəcə isti olacaq - Belə deyirlər...
Bu gün, 11:57
"42 yaşlı beş uşaq atası məni təhqir etmişdi, üzr istədi" — ASLAN KƏRİMİN VDEOSUNDAN DANIŞDI
Bu gün, 11:52
Bakıda intihara cəhd - Özünü damdan atmaq istədi
Bu gün, 11:49
Səudiyyədə şahzadə polisi döyüb
Bu gün, 11:48
Dünya çempionu velosipeddən yıxılaraq dünyasını dəyişib
Bu gün, 11:46
12 yaşlı uşağın Kürdə batmasının təfərrüatı: - “Nə ayaqqabısı var, nə də paltarı...”
Bu gün, 11:43
Polis avtomobil oğrularını yaxaladı
Bu gün, 11:42
1500-dən çox pivə bakalı oğurlayan Şüvəlan sakini saxlanılıb
Bu gün, 11:35
Durumu gərgin olan Arif Qasımov çıxış yolu axtarır - yaxın iki həftə ərzində...
Bu gün, 11:34
Fransa məhkəməsi Avropanı qorxuya salan azərbaycanlı “qanuni oğru”larla bağlı QƏRAR verdi
Bu gün, 11:26
Süleyman Mikayılov təkcə vəzifəsini itirməyəcək... - İlginc GƏLİŞMƏ
Bu gün, 11:24
Ermənistan bir neçə Su-30SM qırıcısı alır?
Bu gün, 11:09
"Əsas odur ərə gedəcəyim oğlan imanlı olsun" - Azərbaycanlı aktrisa
Bu gün, 11:08
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru