Bu həftə Mingəçevirdəki qəzayla bağlı yekun rəy olacaq .....                     ...gecə 20-22, gündüz 27-29 dərəcə isti olacaq .....                     Rəfiqəsini öldürüb parçalayan qadının işində taksi sürücüləri ifadə verdi: .....                     Bakıda evdən 12 min manatdan çox pul, 10 min manatlıq qızıl oğurlanıb .....                     Zaqatala sakini özü də bilmədən xərçəng xəstəliyinin dərmanını yetişdirib .....                     Bakıda gecə klubunda dava düşüb .....                     Tovuz Rayon İcra Hakimiyyətinin şöbə müdirinin müavini işdən çıxarılıb .....                     Maşınla vurub qaçdılar, xəstəxanada öldü .....                     Sabahdan havanın temperaturu yüksələcək .....                     Bakı gömrüyündə KORRUPSİYA DALĞASI .....                     Vaqif Axundov 1-ci dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif olunub .....                     Deputat benzinin bahalaşmasından danışdı: .....                     Xaləddin İsgəndərovdan yadigar qalan TƏHLÜKƏ .....                     Füzuli Məmmədov vitse-prezidentlikdən qovuldu .....                     İqtisadiyyat Nazirliyi benzinin bahalaşmasını belə əsaslandırdı .....                     Bakı Böyük Şəhər Bələdiyyəsi yaradılır? .....                     Ac Ermənistanın müharibə sevdası .....                     “Paşinyan 100 günə bitdi” .....                     Söyüd ağacını kəsən şəxs cərimələndi .....                     Nazirin müdaxiləsi istənilir... .....                     Nüfuzlu CFA İnstitutunun akkreditasiyasını qazanan Azərbaycan universiteti .....                     Çində kriptovalyuta oğurlamaqda şübhəli bilinən 3 xaker tutulub .....                     Ermənilər Tiflisdə qəzaya düşdülər .....                     Metroda cibgir qadınla kişi peyda olub... .....                     Qlobal maliyyə bazarları FED-in rəhbərinin çıxışını gözləyir .....                     Sabirabad sakini bıçaqlanıb .....                     MTN generalı Ali Məhkəməyə müraciət etdi .....                     Neftin qiyməti ucuzlaşır .....                     DİN-in bu idarəsi avtomobillərini satır .....                     Ermənistan polis qoşunlarını Azərbaycanla sərhədə yola salır .....                     Külli miqdarda narkotik qanunsuz dövriyyədən çıxarıldı .....                     Elxan Usubov Şəkini necə xarabaya çevirir... .....                     İcra başçılarının taleyi ayın sonu bəlli olacaq .....                     Ukrayna məhkəməsi Azərbaycan vətəndaşını 6 il azadlıqdan məhrum edib .....                     Fars-molla rejimi idbarlığını davam etdirir... .....                     İbrahimovun qardaşı və Mahmudovun adamı ev yıxır .....                     Ali məktəblərin boş qalan yerlərinə və kolleclərə ixtisas seçimi bu gün başa çatır .....                     Qurban bayramında heyvan kəsimi və satışının həyata keçiriləcəyi ÜNVANLAR .....                     Cəbhə xəttində erməni təxribatı davam edir .....                     “Turan Bank” 3 uşaq anasını belə soymaq istəyir .....                 

Azərbaycanda yeni dini bölücülük təhlükəsi - TƏHLİL
Tarix: 7-12-2017, 10:12 | Çap et
Azərbaycanda yeni dini bölücülük təhlükəsi
Azərbaycan dini mühitində zərərli tendensiya müşahidə olunmağa başlayıb. Doğrudur, hələlik mövzu yalnız sosial şəbəkələrdə (amma qızğın şəkildə - K.R.) müzakirə olunur, necə deyərlər, virtualdan reala keçməyib. Ancaq prosesin özü çox təhlükəlidir və daha təhlükəlisi odur ki, bu zərərli tendensiyaya hansısa görünməz əllər dəstək verir. Bu barədə bir qədər sonra...

Məsələ ondadır ki, Yaxın Şərqdə son 6 ildə dini-məzhəbi nifrətə köklənmiş terror müharibəsi bitməyə doğru getdiyi, qatı, inkarçı düşüncənin zərərliliyi fikrini hər kəsin qəbul etməyə başladığı bir zamanda Azərbaycanda ənənəvi şiə məzhəbi ardıcılları arasında təkfir düşüncəsi yayılmağa başlayıb.

Məlumdur ki, İslam dini ardıcılları arasında təkfirçi düşüncənin yaşı çox qədimə gedir. Öz inancını (daha çox eyni dində olanlara aiddir, nəinki başqa dinlərə qarşı - K.R.) daha doğru və haqq bilən, fərqli düşünənləri “dindən çıxmış”, “yolunu azmış”, “küfrə düşmüş” kimi görən və buna görə də onları öldürməyə icazə verəcək qədər irəliyə gedən bu düşüncə əsrlər boyu yüz minlərlə günahsız insanın həyatına son qoyub, müsəlman aləmini inkişafdan saxlayıb. Son 6 ildə Yaxın Şərqdə bunun acı nəticələrini gördük.

Məlumdur ki, şiə cərəyanı daxilində ənənəvi, digər məzhəblərə loyal qruplarla yanaşı, daha sərt, hətta başqa məzhəbləri qəbul etməyən, eləcə də İslamın ilk illərində baş vermiş hadisədən çıxış edərək bəzi səhabələri lənətləyən, bunu az qalan inancın bir hissəsi olaraq təqdim edən, başyarma da daxil olmaqla, bir çox bu gün qatı hesab olunacaq hərəkətləri leqallaşdıran marginal qruplar olub və bu gün də var. Ancaq bu qruplar xüsusən də Azərbaycan kimi ölkələrdə azlıqda olduqları üçün səsləri o qədər də eşidilməyib. Xüsusən də son illərdə Yaxın Şərqdə baş verənlərdən sonra müsəlman ümməti daxilində sünni və şiələr arasında təkfirçi, qarşı görüşlərə hörmətlə yanaşma çağırışlar dəstək qazandığı üçün bu cür düşüncənin davamçıları nəzərə çarpmırdı.

Ancaq bu düşüncə hər zaman vardı və davam edir. Artıq uzun illərdir ki, küveytli din xadimi, səhabə haqqında təhqiramiz fikirlər işlədən Yasir əl-Həbib Londondan yayınlanan “Fadak” TV kanalı vasitəsilə, o cümlədən ABŞ-ın Kaliforniya ştatında yaşayan Məhəmməd Hidayəti “Salam” telekanalı vasitəsilə cəfərilik məzhəbi daxilində sərt fikirləri yayır.

İndi isə bu fikirlər Azərbaycanda tirajlanır. Sosial şəbəkələrdə mülayim, barışcıl, digər məzhəblərlə anlaşmaya meyilli qruplarla qatı məzhəbçilər arasında sözlü “duellər” baş verir. Ancaq qəribədir ki, Azərbaycanda bu qarşıdurma İran tərəfdarlığı ittihamlarının kölgəsində gedir. Məsələ ondadır ki, hazırkı İran İslam hakimiyyəti, o cümlədən İraq şiələrinin lideri Ayətullah Sistani müsəlman vəhdəti, digər məzhəblərə, onların müqəddəslərinə qarşı hörmətlə yanaşma tövsiyə edir, məzhəb ikitirəliyi salınmasına qarşı fətvalar veriblər. Lakin həm İranda, həm də İraqda və eləcə də digər ölkələrdə olan ifratçı şiə icmaları və onların dini liderləri bu səbəbə görə adıçəkilən üləmanı “şiəliyin əsaslarını sarsıtmaqda”, “şiə əqidəsindən kənara çıxmaqda” ittiham edir. Yuxarıda adıçəkilən kanallarda bunun onlarla örnəyi var. Söhbət konkret olaraq Peyğəmbərin (s.ə.s) həyat yoldaşı, eləcə də ilk xəlifələrə münasibətdən gedir. Hansı ki, bu mövzu uzun illər düşmənçilik və bölücülük səbəbi olub.

Əlbəttə, bu mövzu Azərbaycanda yaranmadığı üçün Azərbaycanda onun həll olunması da mümkün deyil. Amma məsələnin pis tərəfi odur ki, indi bu mövzunu ortaya atıb aranı qızışdıranlar var. Özü də münaqişə bu dəfə məzhəblər arasında deyil, bir məzhəbin daxilində gedir. Bu isə Azərbaycan üçün təhlükəlidir. Çünki Azərbaycanda bu günə qədər din və məzhəb ayrılığı mövzuları nifrət səbəbi olmayıb. İndi baş verən bu proses isə məqsədli şəkildə “İran tərəfdarları və əleyhdarları” arasında mübarizə kimi təqdim olunur. Çünki aydın məsələdir ki, Azərbaycan ictimai rəyində İrana qarşı, xüsusən də İran üləmasına qarşı soyuq münasibət var, İran təsirinin olması təhlükəli tendensiya kimi qəbul olunur. Bu səbəbdən də qarşı qrup məhz mülayim xətti İrana bağlamaqla mövzunu dini motivdən ayırıb ona geopolitik və siyasi çalar qatmağa çalışır. Ehtimal ki, hakimiyyətdə bilərəkdən və ya bilmədən buna gedən var.

Halbuki məsələ siyasi deyil, İslam məzhəbləri arasında münasibətlərdən və sərt xətt tərəfdarları ilə daha yumşaq, barışdırıcı xətt arasında qarşıdurmadan gedir. Bu mövzunun Azərbaycana ayaq açması din sahəsində düşmənçilik və nifrəti dərinləşdirəcək. Çünki qatı şiə qrupları həm daxildə, həm də “xaricə”, yəni digər məzhəblərə qarşı münasibətdə sərt görüşün tərəfdarıdırlar.

Hələlik mövzu sosial şəbəkələrdə mübahisə və müzakirələr, qarşılıqlı ittihamlar çərçivəsindən çıxmır. Tərəflər hədislər, dini rəvayətlər, tarixi hadisələri təftiş edərək bir-birinə qarşı arqument olaraq istifadə edir. Amma sabah bu prosesin daha sərt və amansız qarşıdurmaya çevrilməyəcəyinə də kimsə təminat verə bilməz.

Kənan RÖVŞƏNOĞLU
\\musavat.cim\\




 
Sorğu

QARABAĞI HANSI YOLLA AZAD EDƏ BİLƏRİK?
Savaş yolu ilə
Sülh yolu ilə
Qarabağ əldən gedib ey...

Şirkət-Xidmət
   
Xəbər lenti
                                                 
“Toppuş bacı” yenidən xəstəxanaya yerləşdirildi
Bu gün, 12:57
Bu həftə Mingəçevirdəki qəzayla bağlı yekun rəy olacaq
Bu gün, 12:52
...gecə 20-22, gündüz 27-29 dərəcə isti olacaq - Belə deyirlər...
Bu gün, 12:51
Rəfiqəsini öldürüb parçalayan qadının işində taksi sürücüləri ifadə verdi: - "Dedi ki, yüküm ağırdı"
Bu gün, 12:48
Bakıda evdən 12 min manatdan çox pul, 10 min manatlıq qızıl oğurlanıb
Bu gün, 12:46
Mətanətin şok videosunu çəkdirən iş adamıdır: - “Səni pulla basdırar…”
Bu gün, 12:34
Zaqatala sakini özü də bilmədən xərçəng xəstəliyinin dərmanını yetişdirib - FOTOLAR
Bu gün, 12:32
Bakıda gecə klubunda dava düşüb
Bu gün, 12:28
Tovuz Rayon İcra Hakimiyyətinin şöbə müdirinin müavini işdən çıxarılıb
Bu gün, 12:26
Maşınla vurub qaçdılar, xəstəxanada öldü - Yaxınları axtarılır
Bu gün, 12:21
"İstedadlı gənclərə təmənnasız mahnı verməyə hazıram" — Eldar Mansurovdan BÖYÜK JEST
Bu gün, 12:17
Sabahdan havanın temperaturu yüksələcək - Belə deyirlər...
Bu gün, 12:09
Bakı gömrüyündə KORRUPSİYA DALĞASI - İTTİHAM
Bu gün, 12:07
Vaqif Axundov 1-ci dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif olunub - SƏRƏNCAM
Bu gün, 11:54
Deputat benzinin bahalaşmasından danışdı: - "Yaxın günlərdə A-92-nin ..."
Bu gün, 11:45
Xaləddin İsgəndərovdan yadigar qalan TƏHLÜKƏ - Əgər vulkan püskürərsə...
Bu gün, 11:44
Füzuli Məmmədov vitse-prezidentlikdən qovuldu - FOTOLAR
Bu gün, 11:41
İqtisadiyyat Nazirliyi benzinin bahalaşmasını belə əsaslandırdı
Bu gün, 11:39
Bakı Böyük Şəhər Bələdiyyəsi yaradılır? - İDDİA
Bu gün, 11:35
Ac Ermənistanın müharibə sevdası - TƏHLİL
Bu gün, 11:33
“Paşinyan 100 günə bitdi” - TƏHLİL
Bu gün, 11:29
Söyüd ağacını kəsən şəxs cərimələndi - REYD
Bu gün, 11:27
Nazirin müdaxiləsi istənilir... - QALMAQAL
Bu gün, 11:22
Nüfuzlu CFA İnstitutunun akkreditasiyasını qazanan Azərbaycan universiteti - UNEC
Bu gün, 11:14
"Youtube"da bir mahnıdan ayda 1000 dollar qazanıram" - Talıb Tale
Bu gün, 11:13
Çində kriptovalyuta oğurlamaqda şübhəli bilinən 3 xaker tutulub
Bu gün, 11:07
"Sevda Ələkbərzadə "Rast" qrupuna gələndə musiqi təhsili yox idi" — Rəşad Haşımov
Bu gün, 11:05
Ermənilər Tiflisdə qəzaya düşdülər - 8 nəfər yaralandı
Bu gün, 10:59
Metroda cibgir qadınla kişi peyda olub...
Bu gün, 10:56
Qlobal maliyyə bazarları FED-in rəhbərinin çıxışını gözləyir
Bu gün, 10:37
Sabirabad sakini bıçaqlanıb
Bu gün, 10:36
MTN generalı Ali Məhkəməyə müraciət etdi
Bu gün, 10:32
Neftin qiyməti ucuzlaşır
Bu gün, 10:27
DİN-in bu idarəsi avtomobillərini satır
Bu gün, 10:26
Ermənistan polis qoşunlarını Azərbaycanla sərhədə yola salır
Bu gün, 10:23
Külli miqdarda narkotik qanunsuz dövriyyədən çıxarıldı
Bu gün, 10:22
Elxan Usubov Şəkini necə xarabaya çevirir... - İTTİHAM VAR
Bu gün, 10:21
İcra başçılarının taleyi ayın sonu bəlli olacaq - Konkret TARİX
Bu gün, 10:19
Ukrayna məhkəməsi Azərbaycan vətəndaşını 6 il azadlıqdan məhrum edib
Bu gün, 10:16
Səidə Sultandan qalmaqallı açıqlama: - "Siz qıjılara görə o qədər azərbaycanlı..."
Bu gün, 10:09
"Oğlumu həkimlər oldürdü, o günahsız mələk həkim səhlənkarlığının qurbanı oldu"
Bu gün, 10:05
Fars-molla rejimi idbarlığını davam etdirir... - Xalqımızı təhqir edən veriliş heyəti efirə qayıdır
Bu gün, 09:59
İbrahimovun qardaşı və Mahmudovun adamı ev yıxır – Detallar...
Bu gün, 09:56
Ali məktəblərin boş qalan yerlərinə və kolleclərə ixtisas seçimi bu gün başa çatır
Bu gün, 09:51
Qurban bayramında heyvan kəsimi və satışının həyata keçiriləcəyi ÜNVANLAR - SİYAHI
Bu gün, 09:46
Cəbhə xəttində erməni təxribatı davam edir
Bu gün, 09:40
“Turan Bank” 3 uşaq anasını belə soymaq istəyir - GİLEY
Bu gün, 09:38
Kadırov Məkkəyə getdi
Bu gün, 09:36
Babəkə həsr edilmiş informasiya xarakterli animasiya çarxı hazırlanıb - VİDEO
Bu gün, 09:30
Bakıda evlərin qiyməti niyə qalxır
Bu gün, 09:20
Şirkət-Xidmət
 
 
Dia.az © 2010 - 2014
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
Bizimlə Əlaqə : Tel - (055) 560 77 49 (070) 202 30 39 E-mail : [email protected]
Designed by Daraaz.net
�������@Mail.ru